Punjabi Wichaar
کلاسک
وچار پڑھن لئی فونٹ ڈاؤن لوڈ کرو Preview Chanel
    



مُڈھلا ورقہ >> شاہ مُکھی وچار >> دیس دیس دیاں کہانیاں >> کہانی پراگا >> رزق

رزق

نادر علی
January 15th, 2009

رزق

دانہ پانی بندے نوں کتھے کتھے لے جاندا اے۔ پروفیسر ڈاکٹر معین الدین خان میرے والد، گجرات دے وڑائچ ، اسلامیہ کالج، پشور عربی پڑھاون آ گئے۔ آہیا تے عربی دا حساب بھی فارسی ہار پئی "پڑھو فارسی بیچو تیل۔ "عربی آلا تے تیل بھی نہیں مدرسے قاعدہ ہی پڑھاندا آہیا ، والد صاحب انگریز دے زمانے وچ آئے ، جد پنجاب ، سرحد اک صوبہ
سی۔ انگریز پرنسپل سی، اوس ابے نوں ولیت بھیج کے عربی دی ڈاکٹریت کروائی تے مڑ پرنسپل بھی بن گیا۔ انگریزی اوہناں سوٹ پانا، پتراں دے ناں بھی خان رکھے۔ نادر علی خان ، محمود علی خان ، تے خانصاحب ہی اکھوائے جد گجرات بھی آئے ۔
پر قصے سنانے میری نانی چِیمی نے، جیہڑی ساہِیاں وِچ ویا ہی گئی نارو والیں۔ اوس آکھنا، "ویکھ وے نادر علی جیوندا رہویں کوئی بُھکھے وڑائچ آ ہے تیرے داد کے، جیہناں آ پُھکھیاں چودھریاں ساہیاں دے گھر رشتہ کیتا۔ پیو تیرے ڈِنگیاں توں گڈی پھڑنی۔ رات لاللے موسے ٹیشن تے۔ مُڑ اگلے دینہہ چڑھنا پشَور آلی گڈی تے۔ ماں تیری نے پہلی واری بتیاں ڈِٹھیاں لالے موسے تے اوس اُچی اُچی کلمہ پڑھیا، لا الا اللہ۔ کمنیانی سُنیا تے اوس آکھیا، چودھرانی ایہہ کلمہ تے تینوں اساڈیاں کُڑماں سِکھایا ہوسی!دُہائی خدا دی ساریاں ساہیاں وچوں پُورا پہلا کلمہ کِسے نوں آوندا نہیں سی۔ ایہہ تریوے بھرا تیرا نانا خان محمد، حسن محمد تے دِین محمد، تِناں دے دو دو پُتر، ہُن کِسے نوں چا آکھ پئی نماز دے دو بول پُورے چا سُنائے!"
میں کہیا،"تے ایہہ حافظ دین محمد تے قرآن حفظ کیتا اے؟"پر نانی کِتھے مندی آہی "اوہ پُتر نہر نکلی تے دین محمد تِر کھا آہیا۔ پہلوں ایس ٹنڈ کے پنڈوں وگار لے جانی۔ دُھپ سڑی بنگلے تے ٹھیکیدار بنیا۔ پہلی واری لوکے وِچ کِسے چاندی دا روپیہ ڈِٹھا۔۔۔مُڑ ایس بھٹھ چا لایانہر واسطے۔ رج رزق کمایا۔ ایس سوچیا اینا رزق جس دتا اے اوس رب دا کلام بھی پڑھ لاں۔ کولیاں آلے وڈے میاں صاحب ، جیہناں دے والد ساہیاں نوں کلمہ پڑھا کے اجے اگلے دن سکھوں مسلمان کیتا آہیا ، اوہناں آ ڈیرہ بھٹھے تے لایا۔ روٹی ول لبھدی آہی ، مُڑ کے میئیں ہوری گھر نہ گئے تے دین محمدے نوں حافظ چا کیتا نیں ! سارا لوک چگھے پئی ایہہ چودھری دین محمد کیہڑے آہر لگا اے۔ ایس گجر میئیں نے کیڈا ہتھ کیتا اے چودھری نال ! پر مار اللہ وگی ساہیاں نوں نہر نال سیم آئی تے سیم نال بھکھ ! حافظ ہوراں دا بھٹھہ بھی بیٹھ گیا۔ "اٹاں دا بھٹھہ تے گھر بنایا کچا !"ہُن لوکاں سٹھاں کرنیاں۔ حافظ ہوری ،اللہ جنت نصیب کرے آہے بڑ ے مخولیے۔ ایہہ مومدی پور مدینے توں کوئی بھُکھا سید لگا آیا۔ پرانیاں وقتاں داگجھیاہوسی پئی نارو والی سُکھلے آہے۔ اوس آکھیا، "سید آں مدینے دا تے بھُکھا ہاں مہینے دا !"حافظ ہوراں آکھیا، "حافظ آں نارو والے دا تے بھُکھا آں سالے دا !"دس کون کیہنوں روٹی دیوے ! راتی بھُکھن بھانا سید تیرے نانے دین محمدے کول آیا ۔ اوس بھنگ چاپیائی ! بھکھ چمکی تے شہانا رووے۔ دین محمدے پہلوں ہیر سنائی مُڑ ساری رات بھیروں سنائی۔ وڈے ویلے شہانا مرن ہاکا ہویا تے باجرے دی سکی روٹی چا رکھی۔ شاہ ہوریں آہے تے غریب تے بھاویں پن کے کھاون ، روٹی ہمیش کنک دی کھادی۔ آکھن ، کنک باوے آدم کھادی تے فرض اے سید تے پئی کنک کھاوے۔ دین محمدے آکھیا، توں بھی سچا ایں ، "نہ کنک اے سید تے پئی کنک کھادے ۔ دین محمدے آکھیا، توں بھی سچا ایں، "نہ کنک نہ ترکاری تے پنن بھلا کس کاری "۔ شاہ ہوراں منت کیتی لسی دے چھوڑے گھٹو روٹی کر لیسن۔ دین محمدے کہیا ، لیرا ہوندا تے خبرے آٹا بھی نصیب ہو جاندا۔ ایتکی تے ساونی تے گزارہ کرو۔ ددھے دا ہاڑھ دا اُدھار رہیا۔ روٹی کھاون نہیں ، پر گاون سُنن شہانے آ جانا۔ گاون دا اوس نوں بڑا شوق آہیا، پر رزق اللہ جاندا اے مومدی پور، جمال پور مدینے بھی اجے نہیں سی رلیا۔ فوجاں وچ نوکر ہوئے تے روٹی لبھی۔ نہیں تے چوری چکاری تے گزارہ آہیا۔ اوس دین محمدے نوں بھی چوری دے آہر لایا۔ مچھیانے تے دھکڑاں آلی والیاں گجراں نال رل کے حافظ آبادوں مجھ کھول لیائے ! ایہہ مالے وچ چنگیاں جھوٹیاں سبھ اوسے مجھ دیاں کٹیاں ہن۔۔۔ چیمے بھی ماڑی موٹی چوری کر لینی تے ایہہ چوری پاروں یاری لگی تے میں نج پرنائی تیرے نانے نال۔ نالے دھی ویاہ لیائے تے نالے ٹوکاں کرنیاں چیمیاں دیاں۔ اکھے چیمہ نہ مجھ کھول سکدا اے نہ ڈانگ مار سکدا اے، چیمہ چوکیدار چنگا اے تے چغلی ضرور کرسی بھاویں سکا بھرا ہووے۔ سو چیمے میرے پیو اکھے چوکیدارا کیتا۔ جد سنّھ لائی تے مڑ بھٹی اگے چغلی چا لائی۔ نانا تیرا قید ہویا چھٹ کے آیا تے چیمیاں ڈردیاں راضی نامہ کر لیا تے راضی نامے وچ میں آئی تیرے پیو دے حصے۔ ایہہ قصے بنائے ساہیاں ۔ روٹی کھان دریاؤں پار میرے پیو دے گھر ویرو والی جان تے کڈھنامشکل ہو جانا۔ ۔۔۔ تے ٹوکاں چیمیاں دیاں۔۔۔
پر مائی چیمی آہی سیانی۔۔۔ اوس ہی مینوں قصہ سنایا رزق دی قدر کنج کریدی اے۔ اکھے "اک بلوچ چڑھیا اوٹھ تے ۔ ریگستان داسفر رات دا آہیا اوس کڈھ کے باجرے دی روٹی کھادھی ۔ ہن روٹی تے ہو گئی چُورا۔ وڈے ویلے اوس، آپنے کھرے اوٹھ موڑیا تے سارے راہ ریت چھانی پئی کدھرے باجرے دا بھورا رہ گیا ہووے۔ ایس کم وچ مویا تے بلوچاں آکھیا ایہہ شہید اے ۔ رزق خان شہید دا روزہ اے راوی دی کدھی تے ! میں بھی رزق دی قدر نانی کولوں سکھی۔ کدے ٹوسٹ تھلیوں چک کے جھار کے کھالاں تے بچے میز توں اُٹھ جاندے نیں،"ڈیڈی یہ آپ کیا حرکت کرتے ہیں ؟"
نانی کہنا ، "نادر علی رزق ہی دین اے رزق ہی ایمان اے ۔۔۔ سکھاں دا راج آہیا تے ساہی مسلمانوں سکھ ہوئے ۔۔۔ انگریز راج آیا تے مڑ کولیاں آلے وڈے مولبی ہوراں آ کلمہ پڑھایا ! ۔۔۔ ہن کلمہ ایس پاروں نہیں پڑھدے پئی کلمہ پڑھ کے بھی رزق نہ لبھا۔ توبہ استغفار ! کل نوں رزق لبھے تے کراڑ بن جاون ۔ ۔۔۔ پر اوہ کم اوکھا اے ۔ ساہوکارے حساب کتاب بھی رکھنا پوندا اے ۔ ایہہ میہنا اے جٹّاں نوں ! پئی اوہ پڑھ لکھ جان۔ "


Share |


 

Depacco.com


 

 

Your Name:
Your E-mail:
Subject:
Comments:


Support Wichaar

Subscribe to our mailing list
نجم حسین سیّد
پروفیسر سعید بُھٹا
ناول
کہانیاں
زبان

 

Site Best Viewd at 1024x768 Pixels