Punjabi Wichaar
کلاسک
وچار پڑھن لئی فونٹ ڈاؤن لوڈ کرو Preview Chanel
    



مُڈھلا ورقہ >> شاہ مُکھی وچار >> دیس دیس دیاں کہانیاں >> چونویں کہانیاں >> بیری دی چھاں

بیری دی چھاں

نواز
December 22nd, 2008

بیری دی چھاں
نواز

نام ..........نواز
تاریخ پیدائش.......... 3ستمبر 1933ء
تعلیم..........انڈر گریجویٹ
کار روزگار........تصنیف و تالیف
تصنیف...........ڈونگھیاں شاماں (کہانیاں ) شام رنگی کُڑی (ڈرامے)
گھر پیارا گھر (ناول) آپ سے ملئے (قلمی خاکے )
شام پیاری شام (ناول) مزاحیہ مضامین ۔
پتا .......... 3/24گورو ارجن نگر، گوالمنڈی ۔ لاہور

نواز دے ڈرامیاں دی کتاب دے سر ورق اُتے اے حمید نے لکھیا اے۔ " مینوں نواز دے پنجابی ڈرامے تے افسانے پڑھ کے ایس طرح محسوس ہندا اے جس طرح اک کُڑی پھُلاں بھری چنگیر لے کے نہر دے کنڈھے کنڈھے ٹاہلیاں دی چھانویں ٹری جا رہی اے تے حنا دے سُرخ عطر دی خشبو اوہدے نال نال جا رہی اے۔
نواز د ی لکھت وچ ساڈے حواس دی آسودگی دا جیہڑا دی آسودگی دا جیہڑا سامان ہُندا اے اوہدا بیان ایس توں بہتر نہیں ہو سکدا ۔ نواز پنجابی ادب وچ رومانی ماحول تے کیفیت نوں مہارت نال اُجاگر کردا اے ، اوہدے پاروں اوہ ساڈے نثر نگاراں وچوں سبھ توں موہری رُومان نویس
ROMANTIC اکھوان دا حقدار سمجھیا جاندا اے۔ اوہدی تحریر شعر دے بہت نیڑے ہندی اے ، کیوں جے اوہدے موضوع دی اوہو نیں جو ساڈی عشقیہ شاعری دے موضوع نیں۔ پرکہانی ناول تے ڈرامے وچ شعر نالوں ودھیک کھلار ہُندا اے، ایس کر کے نواز دے نثری شعر دا اثر بہتا دیر پا ہندا اے۔ "بیری دی چھاں" حیاتی دے کنڈھے کھلوتے دو کرداراں دا احوال اے۔ ایس شوہ دریا وچ کچے گھڑے اُتے ٹھِلھ کے پرلے پار جا اُترن والے تارُو گھٹ ای ہندے نیں بہتے تے ایہدیاں لہراں توں سہم کے کنڈھے اُتے کھلو کے پار اُترن دے ارادے ای بنھدے رہندے نیں۔ ایہونطاقتے ، بے ہمتے پار لنگھن دی آس نال بھرے ہوئے تے راہ دے پانیاں توں ہارے ہوئے کردار زندگی دی جنگ دے سپاہی نیں ۔ زندگی نُوں زیر کرن دا حوصلہ کسے کسے وچ ہُندا اے پر اوہدے اُچے ٹاہن تے لگے میوے دا لوبھ ہر اک دا دل بھرماندا اے۔ ایس کہانی دے مُنڈے کُڑی دی وی ایہو وارتا اے ۔ساڈے آلے دوالے ہر پیار کرن والے مُنڈے کُڑی دی ایہو وارتا اے، تے انج ایہہ ساریاں پیار کرن والیاں مُنڈیاں کُڑیاں دی کہانی اے۔ جگت کہانی ۔

اوس بیری دی چھاں نہیں سی۔
دن سردیاں دے سن تے ویلادوپہر دا۔ سُورج دا چانن اوس بیری دیاں ننگیاں سُکیاں ٹہنیاں تے آ کے اینویں اکھ جیہی جھمکدا سی تے فیر اوہدے آلے دوالے تے زمین تے کھلّر جاندا سی تے فیر اوہدے آلے دوالے تے زمین تے کھلّر جاندا سی۔ اوسے ای چانن وچ کھلوتا اک مُنڈا اخبار پڑھ رہیاسی۔ سبھ توں پہلوں اوہنے اوس اخبار دی سبھ توں وڈی سُرخی پڑھی تے فیر دُوجیاں خبراں انج ویکھدا رہیا جیویں کوئی بندہ چلدی ریل گڈی وچوں باہر دا نظارہ کردا اے۔ اکھ کدھرے نہیں ٹکدی خورے ایس لئی کہ گڈی بڑی تیز چل رہی ہُندی اے تے فیر جدوں کوئی نکا جیہا ٹیشن آوندا اے تے گڈی دے پہیاں دا چکر ذرا ہولا ہُندا اے۔ اودوں اوہ بندہ ہور تے کجھُ نہیں پر سٹیشن دا ناں ضرور پڑھ لیندا اے ۔ ایس سارے کم وچ نہ تے بندے دی اکھ دا کوئی قصور ہُندا اے تے نہ ای دل دا۔ ساری گل تے گڈی دے اوس پہیے دی ہندی اے جیہدی آپنی نہ ای کوئی اکھ ہندی اے تے نہ ای دل۔ تے کنی عجیب گل اے کہ اکھ تے دل والا بندہ لوہے دے اک نکے جیہے پُرزے آگے بے وس ہو جاندا اے۔ جیہنوں دل چاہوندا اے اوہنوں اکھ ویکھ نہیں سکدی تے جتھے اَکھ کھلونا چاہوندی اے اوتھے نظر نہیں ٹکدی ۔ ایہہ سبھ مشین دیاں کھیڈاں نیں تے اَج کل کجھ ایہو جیہیاں ای کھیڈاں کھیڈیاں جاندیاں نیں دل دی کھیڈ اوّل تے بندہ بھُل ای گیا اے تے جے کدی کھیڈدا وی اے تے ایس طرح جیویں کوئی انَھا بغیر لاٹھیوں چل رہیا ہووے۔
اوس بیری دی چھاں نہیں سی تے اوہدے بیٹھاں اک مُنڈا اخبار پڑھ رہیا سی۔ اوہدے ہتھ خبراں دا بھریا ہویا کاغذ دا پُرزہ سی تے اوہنوں انج لگ رہیا سی جیویں اوہ کاغذ دی ریل گڈی وچ بیٹھا ہووے۔ اوہدی اَکھ کسے اک خبر تے نہیں سی ٹکدی ، خورے ایس لئی کہ اوہ بڑے تھوڑے وقت وچ ساریاں ای خبراں پڑھ لینا چاہوندا سی۔ کجھُ بندیاں دی ایہہ خواہش ہُندی اے کہ ایدھر اوہ دریا وچ پیر رکھن تے اَکھ جھمکدیاں ای اوہ دُوجے کنڈھے اُتے کھلوتے ہون ۔ دریا پار وی کرلین دے اوہناں دے کپڑے وی گلے نہ ہون ۔ ایہوجیہے بندیاں دے ہتھ وچ نہ ای سُچا موتی آوندا اے تے نہ ای کوئی خالص پتھر۔ اوس ویلے اوس مُنڈے دی وی کجھُ ایہو جیہی حالت سی۔ اوہدے ہتھ وچ اخبار سی تے اوہ کوئی اک خبر وی چنگی طرح نہیں سی پڑھ سکیا۔ کاغذ دی ایس ریل گڈی دے پہیے کجھُ ہولے ہو گئے تے اوس مُنڈے دیاں اَکھاں اگے خبر دا اک نکا جیہا ٹیشن آن کھلوتا ۔ گڈی چونکہ کاغذ دی سی ایس لئی اوہنوں کھلارن لگے کوئی مشکل نہ پئی۔ اوہ بڑے غور نال اوس خبر نُوں پڑھن لگ پیا۔ اوہ خبر پڑھدا رہیا ، تے اک کُڑی چُپ چپیتے اوہدے کول آکے کھلو گئی۔
ایہہ کُڑی اک نہیں سی، ایس دنیا وچ ایہو جیہیاں ہور کُڑیاں وی ہون گیاں پر جدوں کوئی کُڑی کسے اک مُنڈے کول آ کے کھلو جاوے ۔ اودوں اوہ باقی ساریاں کڑیاں کولوں وکھری ہو جاندی اے۔ تے جے سچ پچھو تے جد تک کوئی بندہ ایس دُنیا توں وکھرا نہ ہووے ۔ اوہدا ایس دُنیا نال کوئی رشتہ نہیں ہُندا ۔ بارش دا قطرہ جے بدلاں وچ ای رہوے تے اوہ اک بیکار جیہی چیز اے۔ اوہ قطرہ موتی اوسے ویلے بندا اے۔ جدوں اوہ وکھرا ہو کے کسے سپّی دے مونہہ وچ آ ڈگدا اے۔ ایہہ کُڑی وی باقی کُڑیاں توں وکھری ہو گئی سی تے ہُن اوہ ایہو چاہوندی سی کہ ایہہ مُنڈا آپنے دل دے بُوہے کھولھ دیوے تے ایہہ کڑی ہتھاں تے مہندی ، نَک وچ نَتھ ، مَتھے تے جھُومر تے پیراں وچ جھانجراں پا کے اَڈول ای اوہدے دل دے گھر وچ بہہ جاوے ۔ بندے دا دل وی تے سپی ورگا ای ہُندا اے جیہدے وچ کوئی دُوجا بندہ بارش دے قطرے وانگوں ڈگدا اے تے فیر موتی بن جاندا اے۔
ایہہ کُڑی وی باقی کُڑیاں توں وکھری ہو کے ہُن موتی بننا چاہوندی سی۔ پتھر بن کے تے ہر کوئی جیوں لیندا اے پر موتی بن کے کوئی کوئی جیونا چاہوندا اے۔ ایسے لئی ایہہ کُڑی دُنیا نُوں چھڈ کے ایس مُنڈے کول آ کے کھلو گئی سی۔ اوہ پہلے تے چُپ کر کے کھلوتی رہی پرفیر خورے اوہنوں کیہ ہویا کہ اوہنے اوس مُنڈے دے ہتھوں اخبار کھوہ لیا۔ مُنڈا بڑے نال اوہدے وَل ویکھن لگ پیا تے فیر ہَولی جیہی بولیا۔
"مینوں پتا سی تُوں آ گئی ایں۔"
"سواہ تے مٹّی پتا سی ۔" کڑی اکھّاں جھمکدیاں ہویاں کہن لگی۔ "توں تے میرے وَل تکیا ای نہیں ۔ "
میں تیرے پیراں دی آواز سُن لئی سی۔"
"توں جھُوٹھ بولنا ایں۔ جے بندہ گلّی سُن کے مُنڈے کولوں ہور تے کجھُ نہ ہویا ، اوہ وی اکھّاں جھمکن لگ پیا ۔ کُڑی پیار نال بولی۔ "ہر گیا ایں ناں ؟"
مُنڈے نے سر ہَلا کے ہاں کر دتی۔ اچانک کُڑی دا رنگ بَدل گیا۔ اوہنے اَکھّاں نیویاں پائیاں تے شرم وچ بھجی رون ہاکی آواز نال کہن لگی ۔
"تُوں میرے کولوں روز ای ہَرنا ایں ۔ اکّو واری مینوں جِت کیوں نہیں لَیندا ؟ مینوں آپنے گھر لَے جا۔"
اینی گلّ کہہ کے کُڑی اوہدے وَل انج تکن لگ پئی جیویں اوہنے ہار مَنّ لئی ہووے ۔ ہُن مُنڈے دا رنگ بدل گیا۔ اوہنے اَکھّاں نیویاں پائیاں تے بڑا کجھُ سوچدیاں تے کجھُ وی نہ سوچدیاں ہَولے ہَولے بولن لگ پیا۔
"میں تینوں پہلے وی کہیا سی کہ مَیں تینوں گھر نہیں لے جا سکدا۔ میرا کوئی گھر نہیں تے جتھے میں رہناواں اوتھے اوہ کُڑی آوے گی جیہنوں میری ماں لیاونا چاہوندی اے۔ ایس لئی کہ میرے پیو دے گھر وی میری ماں ایس طرح ای آئی سی۔"
"جے ایہہ گل اے تے فیر گھر بَدل لَے ۔"کُڑی نے مُنڈے وَل گھور دے ہوئے کہیا تے مُنڈا بولیا۔
"میں گھر بدلنا نہیں چاہوندا، گھر بناونا چاہوندا واں۔"
"کلا رہویں گا تے گھر کدی نہیں بنے گا۔"
"تے فیر تُوں مینوں آپنے گھر کیوں نہیں لَے جاندا ؟"
"میں سَبھ کجھُ کر سکنا آں پر ایہہ نہیں کر سکدا۔ میں پرائے گھر دا قیدی آں۔"
مُنڈے دی ایہہ گل سُن کے کُڑی نے اوہدے وَل اِنج تکیا جیویں کہہ رہی ہووے :
"اک واری فیر ہَر گیا ایں ناں؟
ـ"
ہُن مُنڈے دا رنگ بہت ای بدل گیا سی ۔ اوہنوں کجھُ سمجھ نہیں سی آوندی کہ اوہ کیہ گل کرے ۔ اوہنے اوس کُڑی دے ہتھوں اخبار پھڑیا تے دھیان کسے ہور پاسے لان لئی کہن لگا:
"میں اک عجیب خبر پڑھی اے ۔ اک مُنڈے نُوں اِک کُڑی بڑی چنگی لگدی سی ، پرکُڑی دے ماں پیو اوس کُڑی دا ویاہ کسے ہور مُنڈے نال کرنا چاہوندے سن۔ تے فیر پتا اے کیہ ہویا، اوہ مُنڈا زبردستی اوس کُڑی نوں کڈھ کے لَے گیا۔"
ایہہ خبر سُنا کے اوہدا خیال سی کہ کُڑی نُوں بڑا افسوس ہووے گا تے فیر اوہ باقی ویلا ایس خبر دیاں گلاں کر دیاں ای گزار لین گے۔ پر اوہ کڑی بولی :
"ایہو جیہیاں خبراں تے روز ای اخباراں وچ ہُندیاں نیں۔"
اینی گل کہہ کے اوہ کُڑی چلی گئی۔ چلی گئی تے اوہنے اک واری وی پچھانہہ مُڑ کے ایہنوں نہ ویکھیا حالانکہ روز جان لگے اوہ ایہنوں مُڑ مُڑ کے ویکھدی ہُندی سی۔
اوس بیری دی چھاں نہیں سی۔
دن سردیاں دے سن تے ویلا شام دا سُورج دا چانن نہیں سی ایس لئی بیری دیاں ننگیاں سُکیاں ٹنہنیاں دا پرچھانواں پڑچھانواں لگ رہی سی۔ مُنڈا اوس بیری نال لگ کے کھلوتا ہویا سی ۔ اوہدے آپنے دل وچ وی کوئی سوچ نہیں سی۔
سوچاں دے پرچھانویں سن۔ کدی کدار انج وی تے ہوندا اے کہ کندھ نال لگ کے کھلوتے بندے نُوں چن نظر نہیں آونداپر چاننی اوہدے ۔ آلے دوالے کھلری ہندی اے۔ دل وچ کندھاں بہتیاں ہون تے سوچاں دا چن وی اَکھوں اوہلے ای رہندا اے۔ اوہ مُنڈا بہت کچھ سوچدیاں ہویاں وی کجھ نہیں سی سوچ رہا۔ تے فیر اوہو کُڑی اک واری فیر اوہدے کول آئی ۔ اج اوہدیاں اکھّاں وچ چڑھدے سُورج دا چانن سی۔ اوہ بہت خوش سی تے ایہہ خوشی اوہنوں آپنے دل نے ای دتی سی۔ مُنڈے کول کھلو کے اوہ بڑے پیار نال اوہدے ولوں تکن لگ پئی تے فیر ہَولے جیہی بولی :
"اَج مَیں اِک عجیب خبرپڑھی اے۔"
"اوہ کیہ؟"مُنڈے نے پیار نال پُچھیا۔
"اک کُڑی نُوں اِک مُنڈا بڑا چنگا لگدا سی ۔ پر مُنڈے دے ماں پیو اوس مُنڈے دا ویاہ کسے ہور کُڑی نال کرنا چاہوندے سن۔ تے فیر پتا اے کیہ ہویا ؟ اوہ کُڑی زبردستی اوس مُنڈے نوں کڈے کے لَے گئی۔"
ایہہ خبر سُنا کے اوہدا خیال سی کہ روز ہَرن والا مُنڈا اَج ضرور جِت جاوے گا، پر اوہ مُنڈا کھِڑا کھڑا کے ہس پیا تے ہسدیاں ہسدیاں کہن لگا:
"جھُوٹھ ، ایہہ کس طرح ہو سکدا اے۔ بالکل جھوٹھ ۔ کدی کُڑی وی کسے مُنڈے نُوں کڈھ کے لے جا سکدی اے ؟"اینی گل کہہ کے اوہ مُنڈا فیرہَسن لگ پیا۔
"تے ایہہ وی نہیں ہو سکدا۔ کُڑی نے آپنے دِل وِچ سوچیا تے فیر اوہ دھیان کسے ہور پاسے لاون لئی مُنڈے نُوں کہن لگی:
"ویکھ ایس بیری دی چھاں ای نہیں۔"
ایہہ کہہ کے اوہ کُڑی وی کھِڑ کھڑا کے ہس پئی۔ ہُن مُنڈا وی ہس رہیا سی ، کُڑی وی ہَس رہی سی تے اوس ویلے کولوں لنگھدے اک تیجے بندے نے ویکھیا کہ ہَسدی کُڑی دیاں اَکھاں وِچ اَتھرو وی سن۔


Share |


 

Depacco.com


 

 

Your Name:
Your E-mail:
Subject:
Comments:


Support Wichaar

Subscribe to our mailing list
نجم حسین سیّد
پروفیسر سعید بُھٹا
ناول
کہانیاں
زبان

 

Site Best Viewd at 1024x768 Pixels