Punjabi Wichaar
کلاسک
وچار پڑھن لئی فونٹ ڈاؤن لوڈ کرو Preview Chanel
    



مُڈھلا ورقہ >> شاہ مُکھی وچار >> جیون کتھا >> جیون کتھا: پڑھیار سیاست دے پندھ (2)

جیون کتھا: پڑھیار سیاست دے پندھ (2)

November 7th, 2008
5 / 5 (2 Votes)
پہلے یونیورسٹی الیکشن توں بعد سارا سال کافی مارا ماری ہوندی رہی۔دوجے یونیورسٹی الیکشن وچ اسیں اکواری پھیر جہانگیر بدر نوں صدر دا امیدوار بنایا۔ اوس دے نال راشد بٹ نائب صدر تے انور چوہدری سیکرٹری لئی کھڑے کیتے۔ راشد بٹ سیالکوٹ دا سی تے اسلامیہ کالج دا صدر رہ چُکیا سی۔ اوس پہلی واری بھٹو نوں اسلامیہ کالج بلایا سی۔ اودوں اجے بھٹو مہا لیڈر نہیں بنے سن تے کالجاں دے سدّے تے وی تقریر کرن چلے جاندے سن۔

انور چوہدری جیالوجی ڈیپارٹمنٹ دا پڑھیار سی تے سیاست نوں مُنہ مار دا سی۔ اوہ پینل وچ سیکرٹری دا امیدوار وی این ایس او دی اندرلی سیاست پاروں بنیا۔ پروفیسر عزیز الدین ہوریں طارق لطیف (جیہڑے بعد وچ لاہور دے سب توں وڈے مزدور آگو دے طور تے ابھرے) نوں سیکرٹری دا امیدوار بنانا چاہندے سن۔ پر میرے نال سدھی گل کرن دی تھاں اپنے خاص الخاص مریداں راہیں ایہہ کم کرنا چاہندے سن۔ مینوں وی چڑ چڑھ گئی تے میں کہیا لوو ہُن انور چوہدری ہی امیدوار بنے گا۔

فیصلے لئی نیوکیپمس وچ این ایس او دی میٹنگ ہوئی، تے امتیاز عالم سنے جدوں پروفیسر دے دھڑے نے ویکھیا جو ووٹاں وچ ساڈے دھڑے توں جت نہیں سکدے تے اوہ رولا پاؤندے چلے گئے۔ انور چوہدری امیدوار بن گیا پر میرا خیال ہے ایہہ میری غلطی سی، طارق لطیف کِتے بہتر امیدوار سی تے مینوں چڑ وچ پٹھا سیاسی کم نہیں سی کرنا چاہیدا۔ خیر فیصلہ ہو گیا تے ساریاں من لیا۔ این ایس او وچ اینا ڈسپلن ہے سی جو جے اک واری اکثریتی فیصلہ ہو جاوے تے سب اوس تے عمل کردے سن۔

ساڈے پرانے مہربان ، راؤ عثمان تے چوہدری مختار وغیرہ، جیہڑے این ایس او دے ممبر نہ ہوندیاں وی ساڈے لئی لڑدے مردے سن، شاہد محمود ندیم نوں صدارتی امیدوار بناؤنا چاہندے سن۔ اوہ خاص طور تے پرھیا بنا کے آئے تے مینوں تے امتیاز عالم نوں انٹر کانٹیننٹل ہوٹل لے گئے۔ اوہ ساڈا این ایس او دا کیتا فیصلہ بدلنا چاہندے سن جیہڑا اسیں کسے حالت وچ بدل نہیں ساں سکدے۔ ایس لئی میں تے امتیاز عالم نے صلاح کیتی جو تن چار گھنٹیاں وچ جے ایہہ ساڈی گل نہ منن تے امتیاز عالم اوہناں نوں گاہل مندا کرے گا، تے میں پوچا ماردا رہواں گا۔ تاں جو اوہ ناراض وی نہ ہوون، سانوں اوہناں دی امداد دی بڑی لوڑ سی۔

خیر انج ہی ہویا، نہ اوہ منے تے نہ اسیں۔ امتیاز عالم نے اوہناں نوں جاگیردار تے وڈھیرے کہہ کے کافی گاہل مندا کیتا، تے میں امتیاز عالم نوں مندا کہن تے پوچے مارن دی کوشش کردا رہیا۔ ایس لئی اج اوہ لوک جیہڑے رسالیاں نوں انٹرویواں وچ کہندے ہین جو این ایس او دی خرابی ایہہ سی جو امتیاز عالم تے منظور آپو وچ لڑدے رہندے سن، این ایس او دی تنظیم بارے کجھ نہیں جاندے۔ اسیں اک دوجے نال اختلاف تے کردے ساں پر این ایس او تے فیصلیاں تے ہی عمل کردے ساں۔ جے ایہہ نہ ہوندا تے ساڈے سنگیاں دیاں شاہد محمود دے حق وچ دلیلاں بڑیاں بھاری تے نگر سن۔ ایہہ اج کہنا اوکھا ہے جو جے اسیں شاہد ندیم تے طارق لطیف دا پینل بناؤندے تے نتیجے ہور ہوندے۔

یونیورسٹی الیکشن توں کجھ چر ہی پہلاں جہانگیر بدر نوں جیل وچ سُٹ دتا گیا سی۔ مینوں یاد پیندا ہے کسے مذہبی چکر وچ جہانگیر بدر جیل گیا سی، کیوں جو اسیں یونیورسٹی وچ نعرے ماردے ساں ''جہانگیر بدر، نبی کی خاطر جیل میں'' خیر بدر ہوریں جیل وچ سن تے اسیں اوہناں دی مہم وچ اوہناں نوں بہت اُتے لے گئے ہوئے ساں ۔ اوہناں دے مقابلے وچ جمیعت ولوں حفیظ خان سی جیہڑا بیل باٹم پاوندا سی تے نویں دکھ دا سوہنا نوجوان سی۔ اوہ تقریر وی چنگی کر لیندا سی۔ پر جد تک جہانگیر بدر جیل وچ رہیا اسیں حفیظ خان دی ووٹراں وچ دال نہ گلن دتی۔

اوس سال اسیں سوشل سائنس ڈیپارٹمنٹاں دیاں اپنیاں یونیناں وچ وی کافی جت چُکے ساں۔ میں یونیورسٹی دے پورے زمانے وچ اک ہی الیکشن لڑیا تے اوہ فلسفے ڈیپارٹمنٹ دی یونین دے صدر دا سی۔ میرے نال پینل وچ غزالہ حیات خان سیکرٹری لئی کھڑی ہوئیاں سن۔ مقابلے وچ شہزاد قیصر دا گروپ سی۔ شہزاد قیصر ہوریں اجکل بڑے سینیئر بیورو کریٹ ہین، پنجاب دے سیکرٹری تعلیم وی رہ چکے ہین تے بہت ساریاں پنجابی دیاں کتاباں وی لکھ چُکے ہین۔

الیکشن توں پہلاں ہوون والی تقریر وچ شہزاد قیصر ہوراں پڑھیاراں نوں سیر سپاٹے کروان دے وعدے کیتے تے کجھ اِنج دے اشارے کیتے جو میں سوشلسٹ ہاں تے ایس لئی مینوں ووٹ نہ دتا جاوے۔ میری واری آئی تے میں کہیا جو قیصر ہوریں کھاندے پیندے بندے ہین تے اوہ تہانوں سیر کروا سکدے ہین، میں تہانوں کانے کاچھے وی نہیں لے جا سکدا۔ دوجے ایہہ وی گل سچ ہے جو میں کھبے وچاراں دا ہاں (جیس دے کہن دی کوئی لوڑ وی نہیں سی جو سب نوں پتہ سی) تے جے تُسیں ایس وجہ توں مینوں ووٹ نہیں دینا تے تہاڈی مرضی۔ ساڈا سارا پینل سوہنے طریقے نال جت گیا۔

میں اپنی تقریر وچ کیتی گل دا ایس لئی وی ذکر کیتا ہے جو اک تے دسیا جا سکے جو اوس ویلے ماحول کیہ سی، کھبے پاسے دے وچار پڑھیاراں لئی اوپرے نہیں سن۔ تے دوجے میں اپنے ایس تجربے نوں وی سانجھا کرنا چاہندا ہاں جو ووٹر بھاویں پڑھیار ہووے تے بھاویں عام بندہ، تہاڈے سیوا دے جذبے تے تہاڈی اپنے نظریے نال سچائی نوں بڑا وزن دیندا ہے۔ اوہ ووٹ پاؤن لگیاں امیدوار دی پرکھ ضرور کردا ہے۔

ساڈا سوشل سائنس ڈیپارٹمنٹ دیاں یونیناں وچ جتنا تے ساڈے کم نال جہانگیر بدر دی پوزیشن حفیظ خان نالوں کِتے بہتر سی۔ جد حفیظ خان نے ویکھیا کوئی گل نہیں بن رہی تے میری اطلاع دے مطابق اوس جہانگیر بدر نوں جیلوں چھڈوان لئی کوششاں شروع کر دتیاں۔ اوہناں دناں وچ عتیق الرحمان پنجاب دے گورنر سن تے اوہناں دی دھی شاہین عتیق پبل ایڈمنسٹریشن ڈیپارٹمنٹ دی پڑھیار سی تے حفیظ خان دی اوس نال چوکھی دوستی سی۔ اوہناں شاہین عتیق کولوں سفارش کرواکے جہانگیر بدر نوں رہا کروا دتا۔

جد پڑھیاراں جہانگیر بدر دیاں لاہوری لہجے وچ تقریراں سنیاں تے اوہ حفیظ خان ول اُلرن لگ پئے۔ اک پاسے جہانگیر بدر اندرون شہر دا خالص دیسی مُنڈا تے دوجے پاسے ماڈرن طرز دا لما چوڑا جوان انگریزی اردو وچ تقریر کرن والا حفیظ خان۔ ظاہر گل ہے ساڈے اپنے خاص ڈیپارٹمنٹاں وچ وی ساڈی پوزیشن ماڑی پے گئی، خاص طور تے ماڈرن کڑیاں مُنڈیاں وچ۔ نتیجہ صاف سی، حفیظ خان جت گیا۔ پر حیرت دی گل ایہہ سی جو راشد بٹ جیہڑا کوئی تقریر وی نہیں سی کردا تے سیالکوٹ دا پرانی طرز دا مُنڈا سی اپنے جوڑ توڑ نال ساڈے پینل وچوں جت گیا۔ باقی سارا پینل ہار گیا۔

سانوں ڈر سی جو پچھلے الیکشن وانگ جھرلو پھرے گا، ایس لئی ساڈی دِھر وی گنتی والے سنٹر دے آلے دوالے سی۔ جماعتیے وی گھیرا پا کے بیٹھے ہوئے سن۔ اخیر لڑائی چھڑ گئی تے دوہاں پاسیاں توں فائرنگ ہوئی جیس وچ ساڈا اک ساتھی برکات احمد شہید ہوگیا۔ ساڈے مُنڈیاں کول اسلحہ ہی نہیں سی، عارف راجہ میرے کول وی نسا نسا آیا پر میں کتھوں اسلحے دا پربندھ کرنا سی۔ اسیں گلاں باتاں وچ تے کہندے ساں جو انقلاب بندوق دی نالی توں آؤندا ہے پر ساڈے وچوں بوہتے میرے ورگے سن جنہاں زندگی وچ کدی پستول وی پھڑ کے نہیں سی ویکھیا۔

الیکش دی رات یا اگلے دن امتیاز عالم تے کجھ ہور ساتھیاں نے غصے وچ بیلٹ بکس چک لئے۔ ایس تے امتیاز عالم سنے کُجھ سجناں نوں کجھ چِر جیل وچ رہنا پیا۔ بیلٹ بکس چکن دے واقعے وچ پتہ نہیں کیہ کجھ ہویا پر حکومت کھبے پاسے نوں جیل گھلن دے بہانے لبھدی رہندی سی۔

اوس ویلے یحییٰ خان دا زمانہ سی تے اوس دا جنرل شیر علی خان سب پاسے اسلام دے جھنڈے گڈن دے جتناں وچ سی۔ یحییٰ خان آپ بھاویں شرابی کبابی سی تے جنرل رانی دا لکا کبوتر سی پر اسلامی قانون بناون وچ اوہ وی جنرل شیر علی وانگ ببرشیر سی۔ ایسے لئی اک واری میاں طفیل محمد ہوراں کہیا وی سی جو سارے اسلامی قانون تے جنرل یحییٰ بنا چکیا سی جے قوم ہی اوہناں تے عمل نہ کرے تے پھیر کیہ کہیا جاوے۔ ایسے لئی جماعت اسلامی فوجی حکومت دی حمایت کردی سی تے کھبے پاسے دے منڈیاں نوں جیل کروانا تے اوہناں تے فوجی مقدمے بنوانا اوہناں عام ویہار سی۔

یحییٰ خان دے بارے وچ اک بڑا نویکلا قصہ مینوں اک سجن حسن عباس ہوراں سنایا جیہڑے ٹفٹس یونیورسٹی (بوسٹن امریکہ) توں پی ایچ ڈی کرکے ہارورڈ یونیورسٹی وچ کجھ ریسریچ دا کم کر رہے ہین۔ اوہناں دی اک کتاب
Allah, the army and America وی امریکہ وچ کافی مشہور ہوئی ہے۔ مینوں اوہناں دی کتاب وچ کوئی خاص نویں گل نہ لبھی تے میں اوہناں نوں پچھیا تہاڈی کاہڈ وچ کوئی وی نویں گل ہے؟ اوہناں کہیا اک واقعہ ہے جیہڑا کسے نہیں لکھیا۔

اوہناں دا کہنا ہے جو اوہناں نوں اک عینی شاہد نے دسیا کہ اک رات یحییٰ خان شراب دے نشے وچ دُھت سن تے ننگم ننگے سن۔ تے اوہ ضد کر رہے سن جو اوہ اپنی گرل فرینڈ نوں آپ کار وچ چھڈ کے آؤن گے۔ اوہناں دے اہلکار نے اوہناں بڑا اوکھا روکیا نہیں تے یحییٰ خان ہوریں ننگم ننگے کار وچ معشوق نوں اوسدے گھر چھڈن لئی تیار سن۔ پر سوادی گل ہے جو اوہناں دیاں ایہہ سب کرتوتاں جان دیاں وی جماعت اسلامی اوہناں دی حامی سی کیوں جو اوہ اسلامی قانون بناون لئی تیار سن۔ پاکستان وچ حاکم طبقہ کاغذی قانون بناون توں کدی نہیں جھجکدا کیوں جو اوس نوں پتہ ہے کہ اوہناں تے کوئی قانون لگنا نہیں۔

یحییٰ خان دے دور وچ میرے تے شجاع الحق اُتے دو مقدمے بنے جیہڑے فوجی عدالتاں وچ گئے۔ پہلا مقدمہ تے ایس گل تے بنیا جو شجاع الحق نے گرلز ہوسٹل دے چوکیدار نوں اوس دی بد تمیزی تے مندا آکھیا سی۔ میں وی رکشے وچ اوس دے نال گیا ساں ایس لئی جماعتیاں جتن کرکے سانوں دوہاں نوں پھڑوا کے جیل گھلوا دتا۔ اسیں کافی دن جیل روڈ والی جیل دی اک نکی جیہی کوٹھڑی وچ چوداں چوراں ڈاکواں نال رہے۔ ایسے سیل وچ میں زندگی وچ پہلی واری اک قاتل نوں (جیہڑا اوتھے نمبردار سی) اک ویہہ بائی سالاں دے نکیاں موٹیاں چوریاں کرن والے منڈے نال ہم جنسی کردیاں ویکھیا۔

جیل دی اپنی اک وکھری دنیا ہے تے اوس وچ چوہدری تے کمی کمین ہوون دے اپنے اصول ہین۔ قاتل تے ڈاکو سب توں اُپرلی پدھر تے منے جاندے ہین تے نکے موٹے چور کمی کمین ہوندے ہین۔ ایس لئی جے نکی عُمر دے چور جیل اُپڑ جاون تے چوہدریاں دے ہتھوں نہیں بچدے۔ جے اوہ چُھٹ کے کدی باہر نکل وی جان تے پولیس کاروائی پوری کرن لئی اوہناں نوں نہ کیتے گناہاں وچ پھڑ کے پھیر جیل گھل دیندی ہے تے اوہ پھیر جیل دے چوہدریاں دی ورتوں وچ آ جاندے ہین۔

ساڈے سیل دا نمبردار تے دوجے لوک ساڈی دوہاں دی بڑی عزت کردے سن، اوہناں دا خیال سی اسیں پڑھے لکھے لوک ہاں تے کسے سیاسی ول ولویں وچ آگئے ہاں۔ اوہ حیرانی دی حد تائیں ساڈا خیال کردے سن تے ساڈے پڑھے لکھے ہوون دی آدر کردے سن۔ اوس توں پتہ لگدا ہے جو اہناں بندیاں دے اندر وی آدر اوس گل دی نہیں ہے جو اوہ کر رہے ہوندے نیں یا کرن تے مجبور ہوندے نیں، اوہ وی سماج وچ پڑھ لکھ کے اگے ودھنا چاہندے ہین، تے جد اوہناں نوں راہ نہیں مِلدا تے اوہ پُٹھے پاسے تُر پیندے ہین۔ ایہہ وی گل سچ ہے جو جنے سوہنے سلکھنے جوان میں جیل وچ ویکھے اوہ کسے ہور اک تھاں تے نہیں ویکھے۔

کُجھ دوستاں دا کہنا سی جو اوہ حفیظ خان (جیس جہانگیر بدر دے خلاف الیکشن جتیا سی)نے اپنے بھنوئیے دے ذریعے، جیہڑا فوجی کورٹ وچ میجر سی، ساڈے تے مقدمہ پوایا سی ۔مقدمے دا کوئی سِر پیر نہیں سی۔ میرے پچھے تے کِسے آؤنا نہیں سی، ایس لئی میرا خیال ہے جو شجاع الحق دے پچھلیاں کوئی سفارش پوا کے ہی سانوں چھڈوایا سی۔ ایہہ عدالتاں کینگرو کورٹس سن تے اوہناں وچ کسے دی سفارش نال بندہ پھڑیا جاندا سی تے سفارش نال ہی اکثر چھٹدا سی۔

دوجا مقدمہ وی کافی ہسن یوگ سی۔ اک دن بیٹھیاں بٹھایاں سویرے سویرے پولیس آئی، مینوں شجاع الحق تے آئی ای آر دے اک ہور پڑھیار الطاف نوں ہوسٹلاں وچوں پھڑ کے سدھی ملٹری کورٹ لے گئی۔ سانوں ایہہ وی نہیں دسیا جو سانوں پھڑیا کیہڑے گناہ وچ گیا ہے۔ خیر کُجھ چر مگروں پتہ لگا جو ساڈے تے الزام ہے کہ اسیں یوم مئی تے یونیورسٹی آڈیٹوریم تے لال جھنڈا لا کے ریاست دے خلاف بغاوت کیتی ہے۔ ساڈی پیروی لئی کجھ سجن وی آئے، اعتزاز احسن ہوریں وی ساڈے وکیل دے طور پیش ہوون لئی آگئے پر اوہناں سانوں صاف دس دتا جو فوجی عدالتاں وکیلاں دی کُجھ سندیاں نہیں ہین، پر میں تہاڈی تسلی لئی آگیا ہاں۔

اعتزاز احسن ہوراں جو کجھ 2007 وچ چیف جسٹس دے دفاع لئی کیتا تے آدر کھٹی ہے ایہہ کم اوہ پچھلے چالیہ سال توں کر رہے ہین۔ اودوں لاہور وچ اوہو ہی پڑھیاراں، مزدوراں تے واہکاں دے مقدمے لڑدے ہندے سن۔ اوہناں اوس زمانے وچ پنجاب ہائی کورٹ دے چیف جسٹس دے خلاف وی مقدمہ لڑیا سی جنہاں اپنے مزارعیاں تے مظاہرہ کرن تے توہین عدالت لا دتی سی۔ ایہہ پروفیسر گروپ دے وی نیڑے سن تے اوہناں دیاں سٹدی سرکلاں وچ جاندے سن۔ ایس لئی اعزاز احسن ہوریں پرانے گھلاٹ ہین تے اج جو اوہناں نوں آدر مل رہی ہے اوس لئی اوہناں اپنی پوری زندگی خرچ کیتی ہے۔

خیر ساڈے فوجی عدالت والے مقدمے وچ اوہناں دی واقعی ہی کوئی گل نہیں سنی گئی۔ پر میں فوجی عدالت دے موہری (جیہڑے میرے خیال وچ برگیڈیئر سن کیوں جو مقدمہ ریاست دے خلاف بغاوت دا سی) نوں کہیا جو جناب تسیں ویکھو، میں بیساکھیاں نال چلدا ہاں، ایہہ شجاع الحق کانگڑی پہلوان ہے جیہڑا ہنیری آوے تے اوس وچ اُڈ جاوے۔ تیجا مُنڈا انج ماڑا جیہا وی ہے تے اوسدا سیاست نال تعلق وی کوئی نہیں۔اسیں اوس آڈیٹوریم تے جھنڈا لا ہی نہیں سکدے۔

میں ایہہ وی کہیا جو اوہ آڈیٹوریم ایڈا اچّا تے چڑھن لئی ایڈا اوکھا ہے جو جے تسیں اوس تے جھنڈا لادیو تے سانوں جو مرضی سزا دے دیو۔ ایہہ گل برگیڈیر صاحب دے پلے پے گئی تے اوہناں سانوں وارننگ دے کے چھڈ دتا۔ میں کہیا جی اسیں ایہہ کم کیتا ہی نہیں تے وارننگ کاہدی۔ میرا خیال ہے ایہہ جھنڈا چوہدری نذیر تے احسان اللہ خان (پڑھیار لیڈر امان اللہ خان دے بھرا جیہڑے ظفریاب نال چائلڈ لیبر جھیڑے وچ پھڑے گئے سن تے اجکل کسے باہرلے مُلک وچ رہندے ہین) نے آڈیٹوریم تے لایا سی۔ سانوں نہ اوس دا پتہ سی تے نہ ہی اسیں اوس وچ شامل ساں۔

مینوں ایہہ پتہ سی جو سانوں تے حفیظ خان، کسے جماعتیے یا سی آئی ڈی والیاں جعلی مقدمے وچ پھڑایا سی۔ میں حیران ایس گل تے ساں جو تریجا مُنڈا الطاف، جیہڑا آئی ای آر دا پڑھیار سی تے ساڈے نال کدے کدار اُٹھدا بہندا سی، ایس مقدمے وچ کیویں پھسیا۔ کُجھ کھودا کھودائی بعد پتہ لگا جو سی آئی ڈی والا نیولا وی اوس گھٹکو کُڑی (الطاف تے اوہ گلی ڈنڈا لگدے سن) تے گرم سی جیس نال الطاف دی یاری سی۔ اوس نے اوس نوں وی ساڈے نال ٹنگ لیا۔ ایس توں پتہ لگ جاندا ہے جو فوجیاں دا راج تے اوہناں دیاں عدالتاں کنج ہوندیاں ہین۔

Share |


 

Depacco.com


 

 

Your Name:
Your E-mail:
Subject:
Comments:


Support Wichaar

Subscribe to our mailing list
نجم حسین سیّد
پروفیسر سعید بُھٹا
ناول
کہانیاں
زبان

 

Site Best Viewd at 1024x768 Pixels