Punjabi Wichaar
کلاسک
وچار پڑھن لئی فونٹ ڈاؤن لوڈ کرو Preview Chanel
    



مُڈھلا ورقہ >> شاہ مُکھی وچار >> جیون کتھا >> جیون کتھا: راگی منڈے نوں چڑھدے بھوں

جیون کتھا: راگی منڈے نوں چڑھدے بھوں

September 24th, 2008
کالج وچ آ کے سارا کجھ بدل گیا۔ میرا ویہار بدل گیا۔ میں دوجی جماعت توں لے کے دسویں تیکر ہر سکول دا راگی منڈا ساں۔ ہر سکول وچ سویرے دی جماعت کہوانا یا ترانہ پڑھنا یا نعتاں دے مقابلے لئی اپنے سکولاں ولوں حصہ لینا عام ویہار سی۔ پنڈ وچ صدیق دوکاندار کولوں چوانی دی شرط تے ہندوستانی یا پاکستانی گانیاں دی نقل کرنا تے پیو نوں ہیر یا یوسف زلیخا سناونا زندگی دا حصہ سن جیہڑا کالج آ کے سدا لئی چھٹ گیا۔

پہلاں کجھ مہینے ایف ایس سی میڈیکل دیاں کلاساں نوں منہ ماریا پر اوس وچ دل نہیں سی لگدا کیوں جو ہن ناول پڑھن دا ٹھرک پے گیا سی۔ استاداں بڑا ہٹکیا پر میں میڈیکل چھڈ کے فلسفہ، انگلش لٹریچر تے اکنامکس وچ چلا گیا۔ کلاساں وچ بہتا دل نہ لگنا تے دوپہر شامیں کالج دی لائبریری یاں ساہیوال دے گول چکر دے کول دی آنہ لائبریری، جیہدا ناں جاوید لائبریری سی، تے جا وجنا۔ ہر روز اک ناول پڑھنا تے ہر آون والی فلم ویکھنی۔ اوہناں دناں وچ ساہیوال وچ چار پنج سینمے ہوندے سن ۔میرا خیال ہے جو میں
1964 توں 1968 تیکر جو ناول اردو وچ چھپیا اوہ ضرور پڑھیا تے جو فلم لگی اوہ ضرور ویکھی۔

ایہہ زمانہ وی فلمی جیہا سی ۔ ایوب خان دی چڑھائی سی، ہر پاسے امن ہی امن سی یاں انج لگدا سی۔ اپوزیشن مری ہوئی سی تے کسے نہ کسے رنگ وچ معاشی ترقی ہو رہی سی۔ ایس ماحول وچ رومانی ناول لکھے جاندے سن تے رومانی فلماں بندیاں سن۔ ایس رومانی دنیا وچ نسیم حجازی، ایم اسلم تے رئیس امروہوی وی اسلامی تاریخ دے فرضی قصے بنا بنا کے منڈیاں نوں جہاد لئی تیار کردے سن ۔ ایس دا نتیجہ کجھ چر نال نکلیا پر نکلیا ضرور۔

میرے تائے دے پتر محمدرفیق ہوریں ، جیہڑے اک ہائی سکول وچ فارسی دے استاد سن تے جماعت اسلامی دے ممبر سن، اوہناں مینوں نسیم حجازی دسویں توں پہلاں پڑھوا چھڈیا سی۔ پینڈو منڈیاں نوں نسیم حجازی پڑھا کے جماعت وچ بھرتی کرنا چنگا گر سی۔ پر شہر آ کے سانوں رومانی ناولاں دا جھس پے گیا۔

اوس ویلے رومانی ناولاں دیاں ملکاواں اے آر خاتون، زبیدہ خاتون، حمیدہ جبین، سلمی کنول وغیرہ سن۔ اوہناں دیاں کتاباں چھپن توں پہلاں ہی بک ہو جاندیاں سن۔ اسیں آنہ لائبریری تے ودھ پیسے دے کے پہلاں ہی بکنگ کرواندے ساں تے ست اٹھ سو صفحے دا ناول وی اک ادھ دیہاڑ وچ نبیڑ جاندے ساں ۔

اجے اودوں تیکر منٹو، راجندر سنگھ بیدی، کرشن چندر، قراۃالعین حیدر تے عبد اللہ حسین ساڈے لئی اوپرے تے سوجھواناں دی جگالی سن۔ مینوں یاد ہے میرا سعادت سعید نال جاوید لائبریری تے پہلا ٹاکرا قراۃ العین حیدر دے 'آگ کا دریا' بارے ہویا سی۔ میں اوہناں کولوں پچھدا ساں ایس وچ کیہہ ہے؟ نہ گل دا اگا تے نہ پچھا۔ سعادت سعید نے بڑیاں ماریاں پر میں پراں تے پانی نہ پین دتا۔

شاعری وچ ساحر لدھیانوی کالج دیاں منڈیاں وچ چوٹی تے سن۔ اودوں تیکر فیض احمد فیض عام لوکاں وچ مشہور نہیں سن۔ اجے مہدی حسن دا ناں وی ساہمنے نہیں سی آیا۔ مینوں چنگی طرحاں یاد ہے جو جدوں فلم فرنگی وچ مہدی حسن نے فیض ہوراں دی نظم ''گلوں میں رنگ بھرے باد نو بہار چلے'' گائی تے چاروں پاسے باں باں ہوگئی۔دن رات ریڈیو تے فرمائشی پروگراماں وچ اعلان ہندا ''اب آپ فلم فرنگی میں فیض احمد فیض کی لکھی ہوئی اور مہدی حسن کی گائی ہوئی غزل سنیں گے'' ایس نال فیض احمد فیض تے مہدی حسن دوہیں مشہور ہوگئے۔

مینوں یاد ہے جد میں پنڈ جا کے اپنے تائے دے ماسٹر محمد صدیق نال مہدی حسن نوں وڈیان دی کوشش کیتی تے اوہ کہن لگے ''اوہ کاکا اوہدی تے ۔۔۔۔وچوں واج ہی نہیں نکلدی۔۔گاوندا تے ہے عالم لوہار'' سانوں ''تہذیب دے نویں نویں بھوں چڑھنے شروع ہوئے سن ایس لئی میں اوہناں نوں دل وچ جاہل تے گنوار متھ کے گل ایدھر اودھر کردتی۔ ساڈے اندر مہدی حسن پونگر رہیا سی تے عالم لوہار کملا گیا سی یا مرن کول سی۔

رومانی ناول پڑھ پڑھ تے شباب کیرانوی دیاں رومانی فلماں ویکھ ویکھ غرارہ کلچر دماغ اتے دھند چڑھاوندا جا رہیا سی۔ ہن پنڈ دی دنیا تے اوہدا وسیب، سگوں پورا پنجابی وسیب میلا میلا لگن لگ پیا سی۔ دماغ وچ پاجامیاں تے شیروانیاں والے نواباں دے کردار تے اوہناں دیاں بپتاواں اصلی دنیا جاپن لگ پیاں سن۔ مکدی گل ایہہ بئی دماغ یو پی دی رہتل وچ رہن لگ پیا سی ۔ ایس لئی دوجے لوک تے اک پاسے اپنے ماں پیو وی جاہل ، گندے تے گنوار لگن لگ پئے سن۔ مطلب اوہ ہن غیر ہو گئے سن۔ دل کہندا کہ ساڈے ماں پیو وی اردو بولن والے تے ''مہذب '' ہوندے۔ ایہہ گل بشرمی والی ہے پر اصل حقیقت ایہو ہے جو اپنی رہتل نوں وجوگن نال پرانے ماں پیو وی چھڈنے پیندے نیں۔ پنجابی وسیب وچ ایہہ کارا ڈیڑھ سو سال توں ہو رہیا ہے تے ہوئی جا رہیا ہے۔

پر زندگی دی اصل حقیقت تے ایہو سی جو اسیں پنجابی وسیب وچ رہندے ساں۔ ساڈا ''جاہل'' تے ''غیر مہذب'' ماں پیو اپنی محنت نال سانوں مہذب بناون دی فیس بھر رہیا سی۔ ایس لئی اندر پاڑ دا ودھنا تے ڈپریشن دے دورے پینا عام ہو گیا سی۔ اجے وی ہفتے اتوار دی اڈیک رہندی سی جو نس کے پنڈ چلے جائیے۔ اوتھے جا کے بھاویں ماں پیو نال ایویں کھیہن نوں دل کردا سی پر پنڈ دی ہٹک دلوں جاندی نہیں سی۔

پنڈ والیاں نال تعلق وی نہیں ٹٹیا سی۔ چھٹیاں وچ ماسٹر صدیق، رکھے تے مہنگے عیسائی نال سارا سارا دن تے رات تاش کھیڈن دا بھس سی۔ رکھا تے مہنگا عیسائی پنڈ دے سب توں تھلڑی ذات دے کامے سن۔ پر ساڈے علاقے وچ یاں ساڈے ماحول وچ اوہناں دی سماجی حیثیت ماڑی نہیں سی۔ اوہ برابر منجی تے بہندے سن ۔ ایس پکھ توں وچلے پنجاب دی رہتل کافی بندے دے پتراں والی سی۔تاش کھیڈن نوں چنگا نہیں سی سمجھیا جاندا، رکھے تے مہنگے تے کسے نوں اعتراض نہیں سی۔

دماغ وچ اک عجب جیہا گچ مچ یا گتاوا جیہا ہو گیا ہویا سی۔ پنڈ وچ جانا تے شہر نسن نوں دل کرنا تے شہر ہونا تے پنڈ جان دی اڈیک کرنی۔ ہیر رانجھا تے یوسف زلیخا وی کتے اندر گواچے پھردے سن تے پاجامیاں والے نواب تے غراریاں والیاں ہیرؤیناں وی رولے پائی رکھدیاں سن۔ شہر دے پتلوناں والے بابو وی اندر سن تے رکھا تے مہنگا وی نال نال بھج رہے سن۔

ظاہر گل ہے ایہہ بڑے وڈھے پاڑ سن ۔ ایس پاڑ وچ کئی واری تے کئیاں کئیاں ہفتیاں لئی میں پنڈ ڈپریشن (جیہدا اودوں پتہ نہیں سی ہوندا) وچ چلا جانا تے یاں کمرے وچ یاں پنڈ جا کے منہ سر ولھیٹ کے پئے رہنا۔ انج وی پتہ نہیں کیوں اوہناں ویلیاں وچ ٹریجک ہیرو بنن ول بہت الار سی۔ ہندوستانی تے پاکستانی فلماں دے بہتے ہیرو ٹریجک ہوندے سن جنہاں وچ دیوداس چوٹی تے سی۔ کیہہ سماج وچ نویں پاڑ نے ایہہ ٹریجک ہیرو پیداکیتے سن؟ اپنے ٹریجک ہیرو بنن دی مینوں کجھ سمجھ آوندی ہے پر کیہہ ایہہ پورے سماج تے لاگو کیتا جا سکدا ہے ۔۔۔ایس بارے مینوں پک نہیں!

Share |


 

Depacco.com


 

 

Your Name:
Your E-mail:
Subject:
Comments:


Support Wichaar

Subscribe to our mailing list
نجم حسین سیّد
پروفیسر سعید بُھٹا
ناول
کہانیاں
زبان

 

Site Best Viewd at 1024x768 Pixels