Punjabi Wichaar
کلاسک
وچار پڑھن لئی فونٹ ڈاؤن لوڈ کرو Preview Chanel
    



مُڈھلا ورقہ >> شاہ مُکھی وچار >> پروفیسر سعید بُھٹا >> کمال کہانی >> چار سیانے

چار سیانے

سعید بُھٹا
May 20th, 2008
5 / 5 (1 Votes)

    جیہڑا زمانہ ہویا ہے نا مُغلاں کولوں لگ کے سِکھاں تائیں، ایتھوں تائیں دا پتہ ہے، پگ رکھدے ہائن سردار دے سر اُتے۔ ساری قوم رعایا رل کے۔ پگ آلا سردار ہوندا ہا۔ ہر کم دا ذمہ وار ہوندا ہا۔ برادری وچ وی اوہدی سرداری منی ویندی ہائی۔ ہر کُھوہ توں پنج مرلے اوس دے نِکلدے ہائن۔ خرچ وی اوسے دے ذمے ہوندا ہا۔ ڈیرا وی اوہو پکیندا ہا۔

    ہک زمیندار ہا۔ چار پُتر ہان اوس دے۔ اوہ زمیندار مر گیا۔ جیس ویلے چالھیا ہویا، قوم ساری اکٹھی ہوئی۔ وڈے نوں اکھیونیں، '' سِر اُتے پگ رکھ۔'' اوس آکھیا، ''پگ عمر دے لحاظ نال نہیں، پگ دا حقدار اوہ ہوندا ہے، جیہڑا خرچائیں ہووے، نیک ہووے، برادری دا خدمتگار ہووے تے رعایا دا وفادار ہووے۔ پگ دے قابل ہے اساڈا نِکڑا بھرا۔'' پرھیں نِکڑے نوں آکھیا، ''تُوں پگ رکھ۔'' اوس آکھیا، ''میرا ہک پیو مویا ہے تے ترائے بیٹِھن۔ مینوں انج حیا آوندا ہے کہ تریئیں وڈیاں بِھراواں دے ہوندیاں میں سِر اُتے پگ رکھاں۔'' اج اوہ زمانہ ہے جوں پگ دے مگر بِھرا، بِھرا دا سِر کپیندِن۔

اخیر لوکاں آکھیا، ''فلانا ستھی ہے، اوس تے ستھ لے جاویے۔'' ضامن لَے دے لیونےں بھئی جیہدے سِر اُتے اوہ پگ رکھے، اوہ قبول کرے۔ اوہ جوں چارے ناہن رکھدے۔ اوہ چارے بِھرا ٹُرپین۔ جیس ویلے بار نوں وڑِن تاں وڈا بولیا ہے، ''مارکا! ایہہ زناور ہے، ہکلا ٹپیا کھلوتا، نال بندہ کوئی نہیں۔'' کُھرا ویکھ کے اوس توں نِکڑے آکھیا، ''ڈاچی ہے۔'' ترئیا بولیا، ''ہِک اکھوں کانی ہے۔'' چوتھے آکھیا، ''اُتے ماکھی لدیا ہویا ہے۔'' تھوڑی جیہی ڈِھل پچھوں وڈے ہِک کُھرا ویکھ کے آکھیا، ''زنانہ ہے'' دُوئے آکھیا، ''پاولیانی ہے۔'' تریئے آکھیا، ''رُٹھی ہوئی ہے۔'' چوتھے آکھیا، ''پیر بھارا سوں۔''
اِتنے تائیں مگروں ہِک ڈنڈکے آلا آن رلیا۔ ''کیہ مارکا! ایتھوںکوئی زناور لگھدا ڈِٹھانیں؟'' اکھے، ''ڈاچی ہا؟'' ''ہا۔'' ''کانی ہے؟'' ''ہا۔'' ماکھی لدیا ہویا سوں؟'' اکھے، ''ہا۔'' ''اسانوں تاں کوئی پتہ نہیں۔'' اوس آکھیا، ''بندے دے بچے بنو تے مینوں ڈاچی دیوو۔'' اکھے، ''فلانا ستھی سُنیا ہویا ای؟'' ''ہا۔'' ''اسیں وی ستھ لئی وینے ہاں توں وی لگا آ۔ ڈاچی اسانوں پَے گئی تاں لَے لویں۔'' ہُن اوہ پنج ہو گئے۔ جھٹ ہویا تاں مگروں ترائے ڈنڈکیاں آلے جنے آن رلے۔ ''کیہ مارکا، ایتھوں کوئی بندہ لگھدا ڈِٹھا ہے نیں؟'' ''زنانی ہے؟'' ''ہا۔'' اکھے، ''اسانوں تاں کوئی پتہ نہیں۔'' اوہناں آکھیا، ''اسانوں باہیں دیوو۔'' اکھے، ''آہے ڈاچی آلا وی ہے، تُسیں وی لگے آؤ۔ اوتھے ستھی کول گل کر لینے ہاں۔ اسانوں گھتیوس تاں لے لویائے۔'' ہُن ایہہ اٹھ جنے ہو گئے۔
ٹُردے ٹُردے جیہڑے ویلے ستھی دے شہر وچ آئن تاں اگوں ہِک مائی مِلی۔ اوس توں پُچھیونیں، ''فلانا ستھی؟'' اوس آکھیا، ''اوہ تاں سال دا مر گیا ہویا ہے۔'' ''بیڑا بُڈ گیا۔'' اوہناں آکھیا، ''اُڈ گیوسے۔'' حیران کھلوتے۔ کواری جیہی ہِک چھوہِر لگھی، سِر دے اُتے گھڑے۔ اوس پُچھیا، ''کیوں کھلے او؟'' اوہناں دسیا، ''فلانے ستھی تے ستھ آندی ہائی پر ایتھے آن کے سُنیا ہے اوہ سال دا مر گیا ہے۔'' ''اوس آکھیا، ''مر کوئی نہیں گیا۔ اوہ ڈیرے اُتے سُتا پیا ہے پر تریئے سال دا انھا ہو گیا ہے۔'' خیر اوہناں آکھیا، '' مُڑ گل تاں سُن سکدا ہے۔''

اگانہہ گئے تاں ہوا ترکھی گُھلی ہوئی ہے۔ ستھی دِیاں لتاں اودائیں ہوا آل ہن۔ مجھلا ستھی دا گل آیا پیا ہے۔ اوہناں ہِک دُوئے نوں آکھیا، ''ایہہ فیصلہ لِکھی پیا نیں۔ پڑھ آپ لوو۔ ایس کیہڑی ستھ بھننی ہے؟ جیہنوں اِتنا ہوش وی نہیں۔'' بُلارے تے اوہ جاگ پیا۔ اوس پہلے لڑ کُنجیا تے آکھیوس، ''مارکا! ستویں پِیڑھی میرے نانکے عیال ہائن۔ اوہ خُون جدوں چِھکے تاں ہوش نہیں رہندا۔ ویکھدا جوں پیا ہام، تیز ہوا آل سیانا بندہ تاں لتاں نہیں کریندا۔ تُہاڈی ستھ نہ بھنّاں تاں جیویں تُہاڈا دِل ہووے اُنج کر لیائے۔'' اوہناں آکھیا، ''پہلے تاں توں اپنی مُکا۔ ہِک مائی مِلی ہے تے اوس آکھیا ہے کہ توں سال دا مر گیا ہیں۔ ہِک چھوہِر مِلی ہے تے اوس آکھیا کہ تُوں تریئے سال دا انّھا ہیں۔ مریا وی کوئی نیہوں۔ ایہہ کیہ وٹ ہے؟'' ستھی آکھیا، ''اوہناں سچ آکھیا ہے۔ جیہڑی پہلی مِلی ہے اوہ میری سوانی ہے تے میں سال دا اوس کان مر گیا ہاں۔ جیہڑی چھوہِر ملی ہے اوہ میری دِھی ہے۔ تریئے سال دی جوان ہے۔ اوس وی ٹھیک آکھیا ہے کہ میرا پیو انّھا ہوگیا ہے۔''

چنگا، ہُن ایس ڈاچی آلے دی سُن۔ ڈاچی آلے آکھیا، ''میں ایہناں توں پُچھیا ہے زناور کرکے۔ ایہناں آکھیا ہے ڈاچی ہے۔ کانی ہے۔ ماکھی لدیا ہویا سوں۔ ہُن آہدن کہ پتہ کوئی نہیں۔'' اوس اوہناں چواہاں بِھراواں آل مُونہہ کیتا۔ وڈے آکھیا، ''ایس پُچھیا ہے زناور ٹپیا ہے۔ میں آکھیا جی ڈاچی ہے۔ کیوں جو اوس دا مُوتر کُھریاں اُتے ہا۔'' دُوئے آکھیا، ''ڈاچی نال مرداواں کُھرا کوئی نہ۔ میں ایس توں آکھیا ہکلی ہے۔'' تریئے بِھرا آکھیا، ''میں آکھیا جی کانی ہے۔ کیوں جوں ہک پاسوں رُکھاں نوں چردی ہے تے دُوئے پاسے مُونہہ نہیں مریندی۔'' چوتھے آکھیا، ''جی میں آکھیا، ماکھی لدیا ہویا سوں کیوں جو جیہناں جھاڑیاں نوںکھنّ کے لگھدی ہے اوتھے ماکھی دیاں مکھیاں میں ڈِٹھیَن۔'' ستھی ڈاچی آلے نوں آکھیا، ''تُوں وگ جا۔ ڈاچی ایہناں کول کائی نہیں۔ ایویں ڈھوڈھ نہ ونجا۔''

ہُن واری سوانی آلے بیلیاں دی آگئی۔ ستھی آکھیا، ''ہلا بھئی تُسیں گل کرو۔'' اوہناں گل کیتی اساں پُچھیا ہے کہ ایتھوں کوئی بندہ لگھیا ہے۔ ایہناں آکھیا ہے۔ زنانی ہے۔ پاولیانی ہے۔ رُٹھی ہوئی ہے تے پَیر بھارا سوں۔ ہُن آہدن پتہ نہیں۔ پہلے آکھیا، ''جی میں آکھیا ہے کہ زنانہ کُھرا ہے۔'' دُوئے آکھیا، ''جی میں آکھیا ہے کہ پاولیانی ہے کیوں جوں ہِک قدم لمّا پٹیندی ہے تے دُوآ نِکّا۔ ایہہ تانے دی ہِلّی ہوئی ہوونی ہے۔'' تریئے آکھیا، ''ہے جی، رُٹھی ہوئی۔ اگانہہ بھجدی ہے تے کُھرے پِچھانہہ مُڑدِن۔ مگروں بَھیں بَھیں کے ویکھدی ہے بھئی پچھوں کوئی آوندا تاں نہیں پیا۔'' چوتھا بولیا، ''جی، جِتھے پیشاب کیتا سوں اوتھے دوواں ہتھاں دِیاں تلیاں دے نِشان لگے کھلوتے ہائن۔ ٹیک نال اُٹھی ہے۔ جیس توں میں آکھیا پَیر بھارا سوں۔''
ہلا ہُن اساڈی سُن۔ اسیں چاروں بِھرا ہاں۔ پیو فوت ہو گیا ہے۔ پگ اُتے اساڈا جھیڑا ہے۔ چواہاں وِچوں کوئی وی سِر اُتے نہیں رکھدا۔ ایہہ ہُن توہیں رکھنی ہے ضامن اساں پہلے لئے دِتے ہوئن۔'' ستھی اُٹھی کے گھر لگا گیا۔ اوہدی صلاحُو ہائن، اوہا دِھی تے اوہا سوانی۔ اوس آ کھیا، ''جیہڑے ایہہ چار پراہنے آئے بیٹِھن، ایہہ چارے میتھوں دانا ہن۔ دانا دی ستھ بھننی اوکھی ہوندی ہے۔ بے دانا اپنیاں گلاں وچ پھس ویندا ہے۔ ایہہ تاں چاروں وکیل ہن تے میتھوں ودھیک ہن۔ دسو ہُن کیہ کراں؟'' دِھی تے سوانی آکھیا، ''سوکھی گل ہے۔ چاروں ہن امیر بندے۔ چواہاں نوں ہِک ہِک نوکر تے ہِک ہِک کمرہ آپو آپ دے، رات دے رہن واسطے۔ وت ایہناں چواہاں توں پُچھ تُہاڈی رات کیویں ٹپدی ہے؟ ایہناں دِیاں گلاں وِچوں پتہ لگ جا سی کہ پگ دے قابِل کیہڑا ہے؟''

ستھی اوہناں نوں رات رہائی۔ چواہاں نوں چارے کمرے تے چارے نوکر دِتے۔ وڈے توں نوکر پُچھیا، ''گھر دے پئے پُچھدن تُہاڈی رات کیویں ٹپدی ہے؟'' اوس آکھیا، ''میں کوئی ان نہیں کھا سکدا سوائے کنک دے۔'' کنک اودوں اوکھی ہوندی ہا۔ کُھوہاں دے زمانے ہوئن تے کنکاں بندیاں تے گھٹ ہوندیاں ہائن۔ خیر، اوہناں کنک دی روٹی دِوا گھلی۔ جدوں اوہ روٹی کھا رہیا تاں نوکر پُچھیا، ''کنک دی ہے؟'' اکھے، ''ہے تاں کنک دی پر چھڑگاہ گدھڑیاں دا گھتی رکھیا نیں، وِچوں مُوتر دی ہواڑھ آوندی ہائی۔'' اوس جا کے ساری گل ستھی نوں دسی۔ ستھی آکھیا، ''اوس بھڑوے توں کوئی پُچھے اساتھے تھبی کنک دی ہا۔ اسیں دانداں دا گاہ کیویں گھتیے ہا۔ اوس گل ٹھیک کیتی ہے۔''

دُوئے بھرا کولوں نوکر پُچھیا، ''تُہاڈی رات کیویں لگھدی ہے؟'' اوس ولدا دتا، ''تِر وس مجھ ہووے رتّی کیل۔ تر یئے سال دی سُوئی ہووے اوہدا لوٹا دودھ دا نہ ہووے تاں مینوں نیندر نہیں آوندی۔'' اوہناں اوہدی مرضی دا دودھ دِوا گھلیا۔ نوکر دودھ پیوا کے پُچھیا، ''تِروس دا ہے؟'' اکھے، ''ہے تاں تِروس دا، بنی ہوئی نہ ہوندی تاں نارے دا ساء نہ آوے ہا۔'' نوکر جا کے ستھی نوں دسیا۔ اوس آکھیا، ''واقعی ترئیے میہنے دی بنی ہوئی ہے۔''
ترئیے بھرا کولوں نوکر پُچھیا، ''تُہاڈی رات کیویں لگھدی ہے؟'' اکھے، ''لپ شراب دی نہ ہووے تاں مینوں نیندر نہیں آوندی۔'' اوہناں شراب دِوا گھلی۔ جدوں شراب پی رہیا تاں نوکر پُچھیا، ''کیہو جیہی ہے؟'' آکھیوس، ''شراب تاں ہائی پر بناون ویلے ہیٹھ ہڈی دُھکھدی رہی ہائی۔ سواد نہیں آیا۔''

نوکر سبھ توں نِکڑے توں پُچھیا، ''تُہاڈی رات کیویں لگھدی ہے؟'' اوس آکھیا، ''زنانی بانہہ سِر ہیٹھ ہووے تاں مینوں نیندر آوندی ہے۔'' اوہناں کنجری گھلی۔ جیس ویلے کنجری بُوہیوں وڑی تاںاوس آکھیا، ''اندر نہ وڑیں خُدا ویہدا پیا ہے۔ جدوں تائیں بچپنا رہیا ہے اماں دی بانہہ سِر ہیٹھ رہی ہے۔ جدوکی شادی ہوئی ہے اپنی سوانی دی بانہہ میرے سِر ہیٹھ ہوندی ہے۔ غیر سوانی ولوں تاں اج تائیں اکھ چا کے نہیں ویکھی۔'' اوس ویلے نوکر گھر گیا تے اوس ساری گل سُنائی۔ فجر نوں ستھی ڈیرے اُتے آیا۔ اوس آکھیا، ''میری نظروچ پگ دے قابل ایہہ نِکڑا نیں۔'' تریئیں بِھرا اُٹھے اوہناں نِکڑے نوں ہاں نال چاں لایا تے اکھیو نیں، ''ایہہ بھیڑا بنھّدا نہ، اساڈی نظر وچ وی ایہو ہا۔''


Share |


 

Depacco.com


 

 

Your Name:
Your E-mail:
Subject:
Comments:


Support Wichaar

Subscribe to our mailing list
نجم حسین سیّد
پروفیسر سعید بُھٹا
ناول
کہانیاں
زبان

 

Site Best Viewd at 1024x768 Pixels