Punjabi Wichaar
کلاسک
وچار پڑھن لئی فونٹ ڈاؤن لوڈ کرو Preview Chanel
    



مُڈھلا ورقہ >> شاہ مُکھی وچار >> دیس دیس دیاں کہانیاں >> وچھوڑے دے داغ >> وچھوڑے دے داغ: ویاہیاں دے مسئلے

وچھوڑے دے داغ: ویاہیاں دے مسئلے

شمشیر سنگھ
April 20th, 2008
4 / 5 (1 Votes)

کواری تاں چاؤ، ویاہی تاں معاملے (فرید)
گھریلو مسئلیاں و چ وی آدمیاں دے مقابلے تے عورتاں دا پلہ ہلکا ہندا سی۔ عام طور تے مسئلے ڈھکے رہندے سن۔ رُسی ہوئی تے پگی ہوئی عورت نوں پتہ ہندا سی کہ بے انصافی دا تے آفتاں دا ساہمنا کس طرحاں کرنا ہے۔ جے گھر والے نے دوجا ویاہ کر لیا تاں اوہ اوس نوں چلدے رواج سمجھ کے برداشت کردی سی۔ کئی واری اوہ جے کندھ ڈھیہندی ہے تاں اندر نوں ڈھاہ لؤ دی گل وانگوں آپنی بھین دا رشتہ وی لیا دیندی سی۔ جے جوان گھر والے دی موت ہو جائے تاں اس آس وچ وقت گزاردی کہ اک دن بچے اڈارو ہو جان گے تے گھر سنبھال لین گے۔ جے کوئی بچہ نہ ہووے، تاں اوہ سوہرے گھر وی رہ سکدی سی تے پیکے گھر وی جا سکدی سی۔ دوہاں تھاواں تے اوس دے کم دی منگ ہندی سی۔ اوہ من نال فیصلہ کردی سی کہ کدھر جائے۔
کئی واری ماں دے اکسائے ہوئے گھر والے آپنی نوجوان ووہٹی نوں وی گھروں کڈھ دیندے سن۔ اوہ آپنے پیکے چلی جاندی سی۔ نوجوان بیوہ دے راہ وچ کئی کنڈے ہندے سن۔ جے اوہدی مرضی نال، جیٹھ جاں دیور نے چادر پا لئی تاں مسئلہ حل ہو گیا۔ نہیں تاں اوہ وی پیکے چلی جاندی سی۔ دوہاں حالتاں و چ ماں پیو نوں نواں ور لبھنا پیندا سی، غریب گھراں دیاں عورتاں واسطے دوجا ویاہ کرنا سوکھا ہندا سی۔ نوجوان مسلمانیاں واسطے ہور وی سوکھا ہندا سی۔ کوئی نہ کوئی آدمی بھاویں اوہ پہلوں ویاہیا ہووے، اوس دی بانہ پھڑ لیندا سی۔ ہندو عورتاں عام طور تے دوجا ویاہ نہیں سن کر سکدیاں۔ عیسائی تے غریب گھراں دیاں سکھ عورتاں جیہڑا وی کوئی اوہناں دی ذمہ واری لین نوں تیار ہو جائے، اوس دے نال ویاہ کرا لیندیاں سن۔
مشکل پیندی سی سردے پجدے گھراں دیاں سکھ عورتاں نوں۔ جے اوہ پیکے جائے تاں اوس دی ساری جائداد کھس جاندی سی۔ جے اوہ سوہرے رہے تاں اوس تے دباؤ پایا جاندا سی کہ جیٹھ جاں دیور نال چادر پا لوے۔ جے اوہ اکلا جاں کوارا ہووے تاں ٹھیک سی۔ جے اوہ ویاہیا ہویا ہووے تاں عورت نوں ڈر ہندا سی کہ اوس دی زمین ہڑپ نہ ہو جائے، خاص طور تے جے سوکن اوس نال تیز نکلے۔ اک دن اوس نوں مکھن وچوں وال وانگوں اک دن لانبھے نہ کر دیوے۔
صلاح دین والے تاں کئی ہندے سن پر جس تن لاگے، سوئی جانے والی گل ہندی سی۔ آخر عورت نوں آپ ہی فیصلہ کرنا پیندا سی کہ کدھر جائے۔ پنڈ دی چار وارداتاں اس تے روشنی پاؤندیاں نیں۔
فضل بی بی (فضلاں) گرمیاں دیاں راتاں نوں آئے دن فضلاں کوٹھے تے کھلو کے چور! چور! پکاردی سی۔ محلہ جاگ اٹھدا سی۔ نیڑے حویلی وچ آپنے کھوتیاں دا راکھی چراغ اٹھ کے گھر نوں دوڑیا آؤندا سی۔ اوہنوں ویکھ کے فضلاں چپ کر جاندی سی۔ محلے وچوں کوئی نہیں اٹھدا۔ اوہناں نوں اندرلی کہانی دا پتہ سی۔
فضلاں اک کراری، مصالحے دار، تے نوجوان پتلی سی۔ محلے دیاں زنانیاں و چ بڑا رچ مچ کے رہندی سی۔ ہسدی، کھیڈدی، سانگ لاؤندی، ایکٹریس لگدی سی۔ ساریاں نوں خوش رکھدی سی۔ چراغ تاں اوہدی پوجا کردا سی۔ اوس دے واسطے تاں توں میری زندگی ہے، توں میری بندگی ہے والی گل سی۔ فضلاں نوں آپنا آلا دوالا بڑا چنگا لگدا سی۔
فضلاں دے پیکے دس باراں میل دی دوری تے سن۔ تن جوان بھرا سن۔ فزلاں دا ویاہ وٹے و چ ہویا سی۔ چراغ دی چچیری بھین فضلاں دے اک بھرا نال ویاہی گئی تے اوسے ویلے فضلاں چراغ نال۔ پر چراغ دی چچیری بھین نہ سوہنی سی تے نہ ہشیار۔ فضلاں دے بھرا سمجھن کہ اوہناں نال دھوکھا ہویا ہے۔ برابر دا وٹا نہیں ملیا۔ ویاہ ٹٹ گیا، کڑی واپس آ گئی تے جھٹ ہی اوہدا ہور تھاں نکاح ہو گیا۔ فضلاں دے پیکے چاہندے سن کہ اوہ واپس گھر آ جائے تے بھرا دا کسے ہور تھاں وٹے و چ ویاہ کر دین۔ فضلاں پیکے ملن واسطے وی نہیں سی جاندی۔ بھراواں نے فضلاں نوں چک کے لے جان دا فیصلہ کر لیا۔ آئے دن گرمیاں و چ کوٹھے تے ستی فضلاں نوں چکن واسطے آؤن۔ فضلاں چور! چور! دا رولا پا دیوے۔ ایہہ ناٹک کئی مہینے چلدا رہا۔ فضلاں نہیں سی چاہندی کہ اوس دی کسے ہور تھاں تجارت ہو جائے۔ اوہ چور! چور! دا رولا اک اعلان ہندا سی کہ میں پیکے نہیں جانا۔ میں وچارے چراغ نوں چھڈ کے نہیں جانا۔ تیری واہ! واہ! پیاری فضل بی بی۔
سچا رومانس سندرتا مٹیار جدوں ہو رنگ روپ چڑھ بھکھدی آپے تے عاشق ہو آپے مدھ آپے دا چھکدی۔ (بھائی ویر سنگھ)
ایہہ لکھت کرتاراں تے پوری ڈھکدی سی۔ جدوں جوبن وچ آئی تاں اوہدا سہپن کجھ ڈلھ پیندا سی۔ جے کوئی اوس دیاں موٹیاں موٹیاں چمکدیاں اکھاں ول ویکھے تاں اوہناں دا تیر سہہ نہیں سی ہندا۔ جے اکھاں نیویاں کرے تاں اوس دا بھریا ہویا سینہ کانبا چھیڑ دیندا سی۔ دھکو زوری ویکھن والے دیاں نظراں پیراں ول چلیاں جاندیاں سن۔ کرتاراں و چ قدرتی رعب سی۔
کرتاراں اجے نوں سال دی سی جدوں اوس دی منگنی ہو گئی۔ دادا نمبردار سی۔ پیو بڑا سچا تے امیر سی، نامور سی۔ بھانا ویکھو، دو سالاں و چ ہی پیو دادا گزر گئے۔ پندرا سالاں دی ہوئی تاں ماں نے ویاہ کر دتا۔ دل کھولہہ کے داج دتا۔ گھر والا نکھٹو سی۔ ویہلڑ۔ سوہرا پولیس انسپکٹر سی۔ بڑا مٹھے سبھاء دا سی۔ گھر و چ اصلی پولیس افسر سس سی۔ کرتاراں بڑی انکھیلی سی۔ تھلے لگ کے نہیں سی رہندی۔ سس نوں غصہ آئے تاں نونہہ نوں گھوڑیاں واسطے چھولے پیہن تے لا دیوے۔ ستاراں سالاں دی دے منڈا جم پیا۔ نونہہ سس دی تاں وی نہ نبھی۔ گھر والا ماں ول دا سی۔ سس نے منڈا رکھ لیا تے نونہہ نوں گھروں کڈھ دتا۔
کرتاراں پیکے گھر دے نگھ وچ آ گئی۔ بھراواں دی وڈی بھین دے طور تے گھر سانبھ لیا۔ دل دی سخی تے دلیر سی۔ عام کسان عورتاں وانگ کھوہ تے بھتا لے کے جاندی سی۔ لسی دی چاٹی چک کے جدوں ڈیل ڈول نال تردی سی تاں ویکھن والے دی بہجا بہجا ہو جاندی سی۔
نیڑے دے پنڈ راجے کمان و چ بڑا بھاری ست سنگ سی۔ ہر پاسیوں لوکیں قلعے والے سنتاں دیاں اسیساں لین واسطے اکٹھے ہوئے سن۔ کٹھ وچ کرتاراں تے تارہ سنگھ دیاں جذبے اکھاں لڑ گئیاں۔ بجلی آر پار ہو گئی۔ دل مل گئے۔ خفیہ چٹھی پتر ہون لگا۔ پنڈ وچ گل اگ وانگوں پھیل گئی۔ کرتاراں دا وڈا بھرا بڑا طاقتور سی۔ اوس نے گل نوں نپن دی کوشش کیتی۔ دیسی دوائیاں دے ماہر ڈاکٹر تارہ سنگھ دے دو ویاہ ٹٹ چکے سن۔ لوکیں اوہنوں خونی تے بدمعاش سمجھدے سن۔ پر وس نہ چلیا۔ اُنی سالاں دی کرتاراں ڈٹی رہی۔
ڈاکٹر تارہ سنگھ دیاں اکھاں بھکھدے کولیاں وانگوں سن۔ تلوار دا دھنی سی، دلیر سی۔ کوئی اوہدا راہ کٹے تاں فٹ سر وڈھن نوں تیار ہو جاندا سی۔ خوبصورت تے تکڑا جوان سی۔ اوہدی شخصیت مقناطیسی سی۔ جو آکھے اوہ کرکے وکھاؤندا سی۔ کرتاراں نوں اوس دیاں خاصیتاں بڑیاں چنگیاں لگدیاں سن۔ اوس نے گھروں نکل جان دا فیصلہ کر لیا۔ واگاں ہتھ و چ، ڈاکٹر تارہ سنگھ آپنے ٹانگے تے آپ آیا۔ لوہاراں دی مسجد دے کول آ کے کھلوتا ہی سی کہ کرتاراں باہواں لمکاندی، خالی ہتھ، پہنچ گئی۔ دوویں پریاں دیاں کہانیاں وانگوں ہوا ہو گئے۔ اوہناں دا ویاہ تے پریم بھریا جیون ہر لحاظ نال کامیاب رہیا۔
دو واری وِکی اک کسان دے تن پتر تے پنج کلے زمین سی۔ واہی کرکے سوکھا گزارا کردا سی۔ گھر دا ویہڑا بڑا وڈا سی۔ سوچدا سی کہ اک دن پتراں واسطے تن گھر بنائےگا۔ پر اندروں اندری اوسنوں اک فکر کھائی جاندا سی کہ جدوں زمین ونڈی گئی تاں تن ٹبراں دا گزارا نہیں ہونا۔ وڈے پتر منگل نے پیو دے نال واہی شروع کر دتی۔ دعا سنی گئی۔ وچکارلے پتر نوں فوج و چ نوکری مل گئی۔ انبالے چھاؤنی و چ اوس دا اک پڑھی لکھی سکول ٹیچر نال ویاہ ہو گیا۔ رہن واسطے سرکاری کواٹر مل گیا۔ اوس نے چھوٹے بھرا نوں وی کول بلا لیا۔ سکھ دے ساہ لیندا پیو اس فانی دنیا توں چلا گیا۔
وڈے بھرا نے چھوٹے نوں ڈرائیوری سکھا دتی۔ ٹرک چلان دی نوکری مل گئی۔ شہروں شہر تریا رہندا سی۔ نوکری کچی سی، گھر ہے نہیں سی، کوئی ساک نہ آوے۔ کڑی رہے گی کتھے۔ بھراواں نے پیسے پا کے اوس نوں پنڈ آپنے ویہڑے و چ گھر بنا دتا۔ وچکارلے بھرا تے اوس دی ٹیچر ووہٹی نے چار سو روپیہ اکٹھا کرکے اوس نوں ووہٹی خرید دتی۔ جوڑی پنڈ رہن لگ پئی۔ کڑی دی جٹھانی دے نال چنگی بن گئی۔ گھر والے نوں جدوں چھٹی ہووے، گھر چکر لا جایا کرے۔ پتر وی جم پیا۔ ٹبر نے اکٹھے ہو کے دھمان کیتا۔ ٹبر نوں سکول ٹیچر تے بڑا فخر سی۔ گھر و چ اوہ کلی ہی پڑھی ہوئی سی۔ پنڈ آؤندی تاں ٹبر دے سارے جی اوس دا آدر مان کردے۔
اک واری ٹیچر آئی تاں درانی دے نال کجھ اچی نیویں ہو گئی۔ کھٹپٹ ودھ گئی۔ ٹیچر نے منگ کیتی کہ چھوٹی ووہٹی نوں گھروں کڈھ دیو۔ خریدن واسطے بوہتے پیسے تاں اوس نے پائے سن۔ انج ای ہویا۔ پتر رکھ لیا پر ووہٹی نوں ڈسکے دے اک راج مستری نوں چار سو روپئے و چ ویچ دتا۔ پیسے کھرے ہو گئے۔
شہر و چ رہندی ووہٹی دے متھے تے خریدی ہوئی دا داغ نہیں سی۔ راج روز شام نوں گھر آ جاندا سی۔ کمائی چنگی سی۔ نویں سوٹ پاؤن لگ پئی۔ دوویں جی بڑے خوش سن۔ ووہٹی دی جیب و چ پیسہ دھیلا وی لوڑ مطابق ہندا سی۔ پر ماں نوں پتر دی کھچ ماری جاندی سی۔ کئی واری ٹانگے تے پنڈ آؤندی۔ محلے دیاں زنانیاں نوں ملدی۔ پر دل وچ آس ایہو ہندی سی کہ کدھرے پتر نظر آ جاوے۔ پر گھر والے پتر نوں کھوہ تے چھپا دیندے سن۔ تڑپدے دل نال واپس تر جاندی۔ جدوں اوس دے دو ہور بچے ہو گئے، ٹبرداری وچ کھبھ گئی، تاں فیر اوس پنڈ دے چکر چھڈ دتے۔ پنڈ وچ بھاویں اوس نوں دو واری ویاہی کہندے سن، شہر وچ اوہ آزاد سلکھنی سی۔
بیوہ دی نجات: راجن دی عمر ٣٢ سال دی سی جدوں اوس دے پنجویں کڑی جمی۔ کجھ چر بعد ہی اوس دا گھر والا مر گیا۔ سارے کہن کہ اس غم نال مر گیا ہے کہ پنج کڑیاں دا داج کتھوں اکٹھا کرے گا۔ ہن گزارہ کس طرحاں ہووےگا۔ رشتے داراں تے گوانڈھیاں نے ہتھ وٹایا پر آخر راجن نوں آپنے پیراں تے کھلونا ہی پینا سی۔ بڑی محنت کیتی۔
لوکاں دی کنک چھٹے، آٹا پیسے، کپاہ ویلے، سیویاں وٹے، دن رات لگی رہندی۔ اوس دیاں چڑیاں دی ڈار بڑی پیاری سی۔ محلے و چ ہسدیاں کھیڈ دیاں، گھر دی صفائی کردیاں، مٹھا بولدیاں، وچوں سکولے وی جا آؤندیاں۔ وڈی کڑی مساں ستاراں ورھیاں دی ہوئی تاں راجن نے سرنو دا ویاہ گجرانوالے اک حکیم مستری نال کر دتا۔ کپور سنگھ دی قسمت کھل گئی۔ نکی موٹی ٹھیکیداری نوں ہتھ پایا، چل گئی۔ ہور ٹھیکے لے لئے۔ راجن دی مدد کرن لگ پیا۔ راجن اسیساں دیوے۔ کپور سنگھ نے گوجرانوالے آپنا گھر بنا لیا۔ چھوٹیاں کڑیاں عام بھین کول جاندیاں۔ شہر دی چنگی بول چال سکھ لئی۔
سرنو دے کوئی بچہ نہیں سی۔ کپور سنگھ نے دوجی کڑی دا رشتہ منگیا۔ راجن نے خوشی خوشی دھی دے دتی۔ ایہہ سلسلہ عام سی۔ دو بچے ہو گئے۔ جوائی وی خوش تے سس وی۔ پیسے دی کوئی تنگی نہیں سی۔ وچکارلی کڑی عام بھیناں کول آؤندی جاندی سی۔ جدوں سولاں سالاں دی جوان ہوئی تاں ہیرے وانگوں چمک اٹھی۔ روپ وتی، منموہنی، مستیاں کردی، نچدی، ٹپدی۔ کپور سنگھ دا دل اوہدے تے ڈلھ پیا۔ جیوں جیوں اوہدے ول ویکھے، پیار دی لالسا ودھدی گئی۔ اوس نے سالی نوں مستا لیا تے سس نوں منا لیا کہ تیجی وی مینوں ویاہ دے۔ تن بھینا ہن سونکناں! کدی کسے نے سنیا نہیں سی۔ پنڈ و چ ہی نہیں، دور دریڈے وی قصہ کہانی بن گئی۔ لوکیں گلاں کرن۔ پر نہ کپور سنگھ نے کوئی پرواہ کیتی تے نہ ہی راجن نے سمجھیا کہ اوہدا نک وڈھیا گیا ہے۔ میاں بیوی راضی، تاں کیہ کرے گا قاضی۔
قیدی ووہٹی : تن آرائیں بھراواں دا آپنا کھوہ سی۔ آپنی زمین واہندے سن، سوکھے سن۔ وڈے دی ووہٹی دا ناں ہاکم دئی سی۔ دوجے دی ووہٹی جیواں سی۔ تیجا اجے کنوارا سی۔ ویلے نال وڈا بھرا وکھ ہو گیا۔ آپنے تیجے حصے و چ حاکم دئی نے دو منزلہ گھر بنا لیا۔ ویہڑھا بڑا سوڑا رہ گیا۔ دوہاں گھراں وچ نلکا سی۔ درانی جٹھانی سبزی ویچدیاں سن، ہفتے دے ہفتے۔ حاکم دئی بڑی بلی رہندی سی۔ جیواں ہس مکھ تے ملنسار سی۔ لوکیں جیواں دی سبزی پہلوں خرید دے سن تے فیر حاکم دئی توں۔ جیواں دے دوویں پتر سوہنے جوان سن۔ حاکم دئی وچاری دا اکو پتر ہویا۔ تے اوہ وی بولا۔ اشارے نال گلاں کردا سی۔ جیواں نے شان نال پتراں دا ویاہ کیتا۔ ساڑے کرکے درانی جٹھانی دی اچی نیویں ہندی ہی رہندی سی۔ بے وجہ گالی گلوچ وی ہو جاندا سی۔ ہاکم دئی دا منڈا روز ماں نال لڑے کہ میرا ویاہ کر۔ ساک ملدا نہیں سی۔
آخر حاکم دئی نے پیسے دے کے نونہہ گھر لے آندی۔ ووہٹی بڑی سوہنی سی۔ غریب نوں ایہہ وی نہیں سی پتہ کہ منڈا بولا ہے۔ خورے اوس دے ماں پیو نوں وی پتہ نہیں ہونا۔ سس دا سبھاء وی کوڑا سی۔ کڑی وچاری رو رو کے آکھے کہ میں ماں پیو نوں ملن جانا ہے۔ پر حاکم دئی نوں ٹھیک ڈر سی کہ ایہہ اک واری گئی تاں اس نے واپس نہیں آؤنا۔ فیر ہور ڈر پے گیا کہ کوئی کڈھ کے نہ لے جاوے۔ گھر و چ کسے وی آدمی جاں عورت دے آؤن دی مناہی ہو گئی۔ ماں پتر دن رات واری واری گھر دی راکھی کرن۔ کرم ویکھو! جوان عمرے، گھر و چ نظربند۔


Share |


 

Depacco.com


 

 

Your Name:
Your E-mail:
Subject:
Comments:


Support Wichaar

Subscribe to our mailing list
نجم حسین سیّد
پروفیسر سعید بُھٹا
ناول
کہانیاں
زبان

 

Site Best Viewd at 1024x768 Pixels