Punjabi Wichaar
کلاسک
وچار پڑھن لئی فونٹ ڈاؤن لوڈ کرو Preview Chanel
    



مُڈھلا ورقہ >> شاہ مُکھی وچار >> کتاباں >> دادا جی دی ڈائری (لڑی وار سلسلہ ) : لڑی : 3

دادا جی دی ڈائری (لڑی وار سلسلہ ) : لڑی : 3

نین سکھ
December 3rd, 2016


ہفتہ، 7 اگست 1948
نِکی عید دی نماز، بادشاہی مسجد وِچ30 نمازی پَیراں تھلے آ کے مر گئے۔
وڈیاں دی گل چیتے آئی کہ بادشاہی مسجد نوں کسے فقیردی بددُعا۔ شروع وِچ ای بھچال آیا تے ایہدا اِک منار ڈِگ گیا، رہندے تِن شیر سنگھ تے رانی جِنداں دی لڑائی وِچ توپاں دی گولہ باری نال ڈھٹھے۔ اورنگزیب عالمگیر باتشاہ ایہنوں صوبہ ملتان دے محصول نال اُساریا، انگریزاں ایہدے مناراں لئی چوانی نکاح مسلماناں کولوں وصول کیتا۔ علامہ اقبال دے جنازے تے ایہدے ٹُٹے فرشاں دی کہانی اخباراں وِچ چھپی جیہدے خرچے لئی پنجاب دے وزیراعظم سر سکندر حیات پیسے دا پوسٹ کارڈ دو پیسے دا کیتا۔
بادشاہی مسجد نوں اوہلے کردیاں مینوں لہور دی مِٹھی مسیت تے ٹھنڈی مسیت چیتے آ گئیاں۔ لوہاری دروازے اندر کھڑک سنگھ دی ڈِنگی حویلی نال لگدی مسیت مِٹھی مشہور ہوئی۔ حویلی دی اُساری ویلے ایس مسیت نوں بچاندیاں حویلی وِچ ڈِنگ پیا۔ ایس حویلی دے مولوی نوں دس رُپیئے تنخواہ مِلدی تے نمازِیاں دا مونہہ مِٹھا کرایا جاندا۔ انگریزاں لہور وچ سبھ توں پہلاں جیہڑی مسیت ڈھائی، اوہ ایہہ۔ لوہاری تے شاہ عالمی وچالے، چوک متی نیڑے کُوچہ ڈوگراں وِچ لودھیاں دے ویلے دی اک منزل ڈونگھی بنی نیوِیں مسیت ٹھنڈی مشہور ہوئی۔ گرمی دی رُتے پیشی تے ڈِیگر لہوریے ایتھے ٹھنڈ وِچ سَوں کے باجماعت گزار دے۔

اتوار، 15 اگست 1948
چنیوٹ کول ربوہ دی تھاویںاحمدیاں لئی شہر وس رہیا، ساڈے گھر وچ صلاح ہو رہی کہ سانوں وی اوتھے پلاٹ خریدنا چاہیدا۔
ساڈا دو منزلا گھر، اک ہور گھر ہونا چاہیدا، بھاء جی اکثر ای ایہہ گل ٹوردے۔ پج ایہہ کہ میرا پُتر اقبال جیہڑا پڑھائی چھڈ کے بھاء جی نال کاروباری ہو گیا، اوہدا ہُن ویاہ کرنا۔ نِکے پُتر محموداحمد نوں چھڈ کے تِنے بال وڈیاں نال جُڑے ہوئے۔ اقبال دی منگنی وی وڈیاں آپنی مرضی نال کیتی۔ اقبال دے سوہرے بڑے مذہبی جِیہناں نوں حمیدہ دے بے پڑد رہن تے اعتراض ہویا۔ بھین جی شروع توں ای بُرقعہ پاندے۔ میرا وچکارلا پُتر ظفراللہ پڑھن لئی ولایت جانا چاہندا، بھاء جی اوس لئی آہر کر رہے جیویں سرظفراللہ جھنگ دے احمدی عبدالسلام نوں وظیفہ لے کے دِتا۔ جمیلہ، بھین جی آپنے بھراء دے پُتر نال ویاہنا چاہندے، گلاں گلاں وِچ ایہہ گل سنائوندے رہندے۔ جدوں کدی میں تے حمیدہ وڈیاں دی کوئی گل نہ منیے اوہ وکھریاں ہون دی تڑھی لا دیندے۔ حمیدہ پہلاں آپ ڈردی فیر مینوں ڈراندی، اِنج اسیں وڈیاں دے پُچھے ای لگے رہے۔
مینوں کدی نہ وِسرے کہ پرِیت لڑی دے جوڑن ہار گوربخش سنگھ امرتسر لاگے پرِیت نگر وسایا جیہڑا سانجھے مِل ورتن لئی پنجابی پیاریاں دا آہر۔ جِتھے بائوہردیال تے میں وی گھر بناون دا سوچیا پر بھاء جی نوں ایہہ وی دو قومی نظریئے دے خلاف کوئی سازش لگی۔

اتوار، 12 ستمبر 1948
کل قائداعظم فوت ہو گئے۔ اج فجر توں پہلاں میّت نوں ہدایت حسین عظیم اللہ عرف حاجی کلُو غُسل دِتا۔ فجر ویلے خاندان لئی جنازہ ہویا، مولانا انیس الحسنین امامت کرائی۔ عوام لئی دُوجا جنازہ سرکاری جیہڑا شیخ الاسلام شبیر احمد عثمانی پڑھایا۔ دفنان لگیاں فیر رشتے دار آ گئے، تلقین سیّد احمد مشہدی پڑھی۔
احراری، مسلم لیگِیاں نوں مخول کرن کہ سارے مسلماناں دے سانجھے قائداعظم چوں شیعہ باہر آ گیا تے وزیرخارجہ پکّا احمدی نِکلیا کیونجے چودھری ظفراللہ خاں قائداعظم دا جنازہ نہ پڑھیا۔
بھاء جی کول چودھری ظفراللہ دے حق وچ بتھیریاں دلیلاں پر میں اوہناں نوں دسیا کہ چودھری ظفراللہ پاکستان دا وزیرخارجہ ہوندیاں کئیں یورپی مُلکاں وِچ احمدی مسجداں (جماعت خانے) دی نیہہ رکھی جیہڑا مینوں رڑکے، بھاء جی نوں چنگا نہ لگا۔
ساڈے گھر قائداعظم تے چودھری ظفراللہ دی تصویر جیہدے وِچ اوہ اِکٹھے بیٹھے۔ ساڈے بال ایہنوں قائداعظم دی تصویر کہندے پر ایہہ چودھری ظفراللہ دی تصویر۔


سوموار، 4 اکتوبر 1948
میں ٹمپل روڈ غلام رسول خاں ایڈووکیٹ دے گھروں پرتیا تے ہیرو دے کھوکھے کول سِگرٹ لین لئی رُکیا، ساہمنے رُکھ ہیٹھ اک فقیری رُوپ دا بندہ بیٹھا۔ اوہدے موڈھے تے طوطا جیہنے اوہدے اُتے وِٹھ کر دِتی، ساہمنے چِڑیاں چُگ رہیاں جیہناں نوں ایہہ روٹی دے بھورے کر کر پا رہیا، کاں اوہدے ہتھ چوں جُھراٹا ماردا روٹی کھس کے اُڈیا تے ساہمنے بنیرے تے جا بیٹھا۔
میں ہیرو نوں اوہدے بارے کجھ پُچھن لگا تے اوہنے مینوں ہَولی بولن لئی اشارہ کیتاکہ کدھرے اوہ فقیر سُن کے رِنج نہ ہوجائے، اوہنے میرے کن وِچ آکھیا کہ ایہناں بارے بٹالوی صاحب نوں پُچھنا۔
میں گھر آگیا پر اوہ بندہ میرِیاں اکھاں وِچ کُھبا ہویا، میں عاشق بٹالوی نوں فون کر کے اوہدے بارے پُچھیا۔ اوہ م حسن لطیفی، اُردو زبان دا شاعر، کئیں زباناں بول، پڑھ تے لکھ سکدا۔ فارسی، عربی، انگریزی، فرانسیسی، جرمنی تے اطالوی۔ سببیِں اوہنے آپنی ماں بولی وِچ قِصّہ ہیر رانجھا پڑھیا تے اوہدے وِچ اِنج گواچا کہ پُورے پنج ورھے اوہ ہیر رانجھا بارے پرکھ پڑچول کردا رہیا۔ اوہنوں بڑی وار جھنگ جا کے رہنا پیا۔ اوہ لدھیانے دے رَجے پُجے ملٹری کنٹریکٹر دا اِکلّا پُتر، روزی روٹی دی فکر توں آزاد۔ The Legend of Heer Ranjah دِیاں کئیں جِلداں تیار ہو گئیاں۔ پہلی جلد پنج سو صفحے دی بنی Glimpses of Jhang History، وِچ تصویراں تے نقشے وی۔ پر ایہہ چھپ نہ سکی۔ ایہدی کجھ چون سِول اینڈ ملٹری گزٹ وِچ چھپی۔ پر ہیر رانجھا اوہنوں لے ڈُبی تے اوہنوں ایہہ وہم ہو گیا کہ اوہ امام مہدی۔
لدھیانے دے کُوچہ شاہ محمد وِچ اوہناں دی خاندانی حویلی سی، کامران روڈ اُتے اوہدا آپنا وکھرا بنگلہ جیہدے پِچھلے پاسے اوہناں دا خاندانی پرنٹنگ پریس جیہدے اُتے سکھاں قبضہ کر لیا۔ پِچھلے ستمبر وِچ م حسن لطیفی لدھیانے توں لہور آ گیا جیہنے ایتھے کوئی کلیم فائل نہ کیتا۔ ایہناں دا لدھیانے وِچ اِک نوکر قمرُو، لہور آ کے کرشن نگر وَڈے سارے گھر بیج ناتھ ہائوس اُتے اوہنے قبضہ کیتا۔ اَوقاتوں وڈا کم کر بیٹھا، اوہنوں کوئی بے وساہی رہوے۔ اوہنے م حسن لطیفی نوں سڑکاں اُتے رُلدیاں کدھرے ویکھیا تے م حسن لطیفی نوں آپنے گھر دی ڈیوڑھی وِچ رکھ لیا جیہدے بھروسے اوہنے گھر دے باہر لُدھیانہ ہائوس لکھوایا جِتھوں ہُن شیخ قمرالدین بڑے مان نال نِکلے۔

ایہہ ’’مادھو لعل حسین: لہور دی ویل‘‘ (ناول) دا اک حصہ ہے جیہڑ الڑی وار ‘‘وچار’’ لئی لکھاری آپوں دتا جے۔ ایس ناول نوں ڈھاہاں انٹرنیشنل ایوارڈ وی لبھا ہے۔ ناول نیو لائن، لہور چھاپا ہے اتے ریڈنگز (Readings) بکس گلبرگ ، لہور ایس دا ویچن ہار (Distributor) ہے۔ تسی گھر بیٹھے ایس نوں ویب سائٹ (www.readings.com.pk) توں آن لائن خرید سکدے ہو


Share |


 

Depacco.com


 

 

Your Name:
Your E-mail:
Subject:
Comments:


Support Wichaar

Subscribe to our mailing list
نجم حسین سیّد
پروفیسر سعید بُھٹا
ناول
کہانیاں
زبان

 

Site Best Viewd at 1024x768 Pixels