Punjabi Wichaar
کلاسک
وچار پڑھن لئی فونٹ ڈاؤن لوڈ کرو Preview Chanel
    



مُڈھلا ورقہ >> شاہ مُکھی وچار >> کتاباں >> دادا جی دی ڈائری (لڑی وار سلسلہ ) : لڑی : 2

دادا جی دی ڈائری (لڑی وار سلسلہ ) : لڑی : 2

نین سکھ
November 27th, 2016
5 / 5 (1 Votes)

بُدھوار، 17 مارچ 1948
د دسّاں میں شہر لہور اندر، بئی لکھاں بُوہے تے لکھا ں ای بارِیاں نیں
جیہناں اِٹاں تے دھر گئے پیر عاشق، اوہیو ٹُٹیاں تے باقی ساریاںنیں
جیہناںکھوہِیاں توں بھر گئے معشوق پانی، اوہیو مِٹھیاں تے باقی کھارِیاں نیں
جیہڑِیاں بہندِیاں نال آپنے سجناں دے، اوہیو ویاہیاں تے باقی کوارِیاں نیں
ایہہ دِلّی توں بائو ہردیال مینوں شمسی صاحب راہِیں لِکھیا۔ سانوں اندرون شہروں فرید کوٹ ہائوس آیاں پُورے دو مہینے وی نہ ہوئے کہ اِک راتِیں ساڈا بُوہا کھڑکیا۔ بھاء جی سبھ توں پہلاں اُٹھ کے باہر گئے، گاہلاں دا رَولا پے گیا۔ اسیں تریہہ گئے، پر نال ای بائو ہردیال تے بھاء جی دے ہسن دی واج آئی۔ بائو ہر دیال وی ساڈے نیڑے ایڈورڈ روڈ اُتے گھر خرید لیا۔ اگے وکالت دا دفتر، پِچھے رہائش۔ ساڈی ڈیوڑھی دے دوناں پاسے دو بیٹھکاں، اِک بیٹھک وِچ میرا دفتر۔
بائو ہردیال دے دوویں بھراء کلکتے کاروبار کر دے جیہناں دا کدی کدائیں لہور چکر لگے، تے بھین اوہدی دِلّی ویاہی ہوئی تے اوہدی گھر والی ماتاں نال ویاہ توں دُوجے ورھے ای مر گئی۔ بائو ہردیال دی بھین اوہدے لئی دِلّی وچ کوئی لہورن کُڑی تاڑی ہوئی، چِٹھیاں لِکھ لِکھ اوہنوںدُوجے ویاہ لئی راضی کر دی رہوے۔ لہور وِچ بس اسیں بائوہردِیال دے لگدے تے ساڈے باجھوں اوہدا اندرون شہر دِل نہ لگا۔
بائو ہر دیال تے میرا دِنے عدالتاں وِچ ٹاکرا ہوندا، شام وی اِکٹھیاں گُزردی۔ ساڈے دوناں کول عدالتی سرکاری کم، مینوں ایہہ سرکاری کم چودھری شاب دین دی سفارش نال مِلیا۔ میں مسلم لیگی یونینسٹ تے بائو ہردیال کانگرسی یونینسٹ۔ ساڈی بڑی سیاسی بحث ہوندی، مینوں بائوہردیال کولوں کتاباں پڑھن دا ٹھرک لگا۔ ’’انجمنِ ترقی پسند مصنفین‘‘ تے ’’حلقۂ نیازمندانِ لہور‘‘ دو سِر کڈھ دھڑے پر بائوہردیال تے میں ’’پنجلِش لیگ‘‘ دے ممبر بنے جیہدے ممبراں وِچ باری علیگ، پریم کرپال، عبداللہ بٹ، عاشق بٹالوی، مولانا عبدالمجید سالک، خشونت سنگھ، چمپا، امرتا شیر گِل تے موہن سنگھ۔ بمبئی توں آئے سعادت حسن منٹو نال سانوں باری علیگ ملوایا جیہدے نال اساں اوہدِیاں کہانیاں دی کوئی گل گھٹ ای کیتی، اسیں اوہنوں جدن بائی تے پری چہرہ نسیم بارے پُچھدے رہے۔
بائو ہردیال، پروفیسر ایس آرکشیپ تے میں روز سحری سویرے یونیورسٹی گرئونڈ وچ واک کردے۔ میں تے بائو ہردیال جین مندر کول اِکٹھے ہوندے، گرائونڈ وچ اپڑدے جتھے پروفیسر صاحب نوں ساڈی اُڈیک ہووے۔ اوہناں دا گھر گرائونڈ چوں ساہمنے دِسدا، چوبرجی لاگے۔ گرائونڈ دے آسے پاسے جیہڑا بُوٹا دِسنا پروفیسرصاحب اوہدے بارے لیکچر دین لگ پیندے، ایہہ اوہناں دا سبجیکٹ، اوہناں دی دھی اوما کنیئرڈ کالج پڑھدی۔
وار ریلیف فنڈ لئی بریڈلاء ہال وچ اِکٹھ ہویا جِتھے ہور کالج گرلز نال اوما وی نچّی جیہنوں نویں فلم ڈائریکٹر، لہور دے چیتن آنند آپنی فلم ’’نِیچا نگر‘‘ لئی کاسٹ کر لیا جیہدے اکثر ایکٹر لہوریے۔ چیتن آنند بائو ہردیال دا راوِین اجانُو۔ اوما کشیپ لہور چھڈ کے بمبئی ٹُر گئی۔ میرا پُتر اقبال جیہڑا سینٹ فرانسس سکول میٹرک وِچ پڑھدا، مینوں ڈِھلا ڈِھلا لگے۔ اوہدے بیلی تے کلاس فیلو منوہر لال مینوں دسیا کہ اقبال اوما کشیپ (کامنی کاشل) نوں پیار کرے تے اوہ روز سویرے اوہدے ٹانگے دے پِچھے پِچھے کنیئرڈ کالج تائیں جایا کردا۔
ہندوواں، سکھاں تے مسلماناں وِچ وِتھ ایتھوں تائیں ودھ گئی کہ بائو ہردیال ساڈے گھر عید تے مٹھیائی گھلدا، اوہدے مُنشی مشرف خاں نوں نکھیڑا کرنا پوے کہ اوہنے اوہ مٹھیائی مسلمان مہتاب حلوائی دی دُکان توں خریدی۔ اِنج ای بھاء جی بائوہردیال نوں دیوالی اُتے ہندو حلوائی نِکو شاہ کولوں مٹھیائی لے کے ٹوردے۔ بائو ہردیال تے میں مُنشی وٹا لئے، اوہدا مُنشی مشرف خاں میرے کول آ گیا، تے میرا مُنشی چُنی لال بائو ہردیال کول جا کے خُش جیہڑا 20 اپریل 1947 نوں بائوہردیال دے نال ای لہور چھڈ کے دِلّی گیا۔
بھاء جی تے میں بائو ہردیال نوں لہوروں وِدعیا کیتا، سامان ٹرک اُتے لدیا، بائو ہردیال کار وِچ بہندیاں مینوں مِلیا ای نہ کیونجے بھاء جی تے اوہ گل لگ کے رو رو بے حال۔
جیہڑے سوال دا جواب آیا میں اوہدے وِچ بائوہردیال نوں شمسی صاحب راہیں ایہہ پُچھیا:
د دَس کھاں شہر لہور اندر، بئی کِنے بُوہے تے کِنِیاں بارِیاں نیں
نالے دَس کھاں اوتھوں دِیاں اِٹاں، کِنِیاں ٹُٹِیاں تے کِنِیاں سارِیاں نیں
د دَس کھاں شہر لہور اندر، کُھوہِیاں کِنِیاں مِٹھِیاں تے کِنِیاں کھارِیاں نیں
ذرا سوچ کے دیوِیں جواب مینوں، اوتھے کِنِیاں وِیاہِیاں تے کِنِیاں کوارِیاں نیں

ہفتہ، 10 اپریل 1948
بھاء جی دے مسلم لیگی دوست شاہ جی ملتان دے کوئی وڈے زمین دار کسے مقدمے دے مشورے لئی مینوں مِلن آئے۔ اوہ ’’انجمن وظیفہ سادات و مومنین‘‘ دے صدر۔ ایہہ انجمن غریب شیعہ پڑھاکو منڈیاں دی مدد لئی بنی۔ اوہناں نال گل بات توں پتا لگا کہ نواب قزلباش لکھنؤ دے شیعہ مدرسیاں دی بڑی مدد کردے۔ شاہ صاحب ایہہ وی دسیا کہ راجہ صاحب محمودآباد دی قائداعظم نال گل ہو گئی اے کہ پاکستان وچ فقہ جعفریہ لگے گا۔
میں راتیں بھاء جی نوں دسیا، ’’پاکستان شیعہ سٹیٹ بنن جا رہی!‘‘ ’’اندر دی گل دا چودھری صاحب (سر ظفراللہ) توں ودھ کیہنوں پتہ، احمدی پڑھاکواں دی مدد تے ساڈی انجمن وی کردی!‘‘ ایہہ کہہ کے اوہ ہسن لگ پئے، اوہناں کول وی کوئی مینوں دسن لئی گل جیہڑی اوہناں نوں کسے پرنٹر سُنائی۔ اوس پرنٹر کول اک لیٹرپیڈ پرِنٹ ہوون لئی آیا جیہڑا کوئی پِیر صاحب چھپوا رہے جیہدے راہِیں شیعہ متوفی بارے سرٹیفکیٹ کہ مصدقہ شہادت موجب مرحوم دا حنفی ہو کے مرنا ثابت شدہ، ایس لئی اوہدی وراثت اُتے فقہ حنفیہ لاگُو، اِنج شیعہ بھراء بھین نوں آپنے برابر حصہ دیون توں بچ جاون گے۔ سگواں اِک لیٹر پیڈ ایسے پرِنٹر پہلاں وی پرِنٹ کیتا جیہڑا فقہ جعفریہ دے مفتی صاحب چھپوایا، حنفی متوفی پیو دے شیعہ ہوون دا سرٹیفکیٹ جیہڑا حنفی بھین نوں بھراء دے برابر حِصّے دا حقدار بناوے۔ سائلہ نوں کچہری چڑھ کے چھِبِیاں، اوہنوں حصّہ مِلے نہ مِلے، سرٹیفکیٹ دی فیس اگدوں ای تارنی پوے۔


ایہہ ’’مادھو لعل حسین: لہور دی ویل‘‘ (ناول) دا اک حصہ ہے جیہڑ الڑی وار ‘‘وچار’’ لئی لکھاری آپوں دتا جے۔ ایس ناول نوں ڈھاہاں انٹرنیشنل ایوارڈ وی لبھا ہے۔ ناول نیو لائن، لہور چھاپا ہے اتے ریڈنگز (Readings) بکس گلبرگ ، لہور ایس دا ویچن ہار (Distributor) ہے۔ تسی گھر بیٹھے ایس نوں ویب سائٹ (www.readings.com.pk) توں آن لائن خرید سکدے ہو۔


Share |


 

Depacco.com


 

 

Your Name:
Your E-mail:
Subject:
Comments:


Support Wichaar

Subscribe to our mailing list
نجم حسین سیّد
پروفیسر سعید بُھٹا
ناول
کہانیاں
زبان

 

Site Best Viewd at 1024x768 Pixels