Punjabi Wichaar
کلاسک
وچار پڑھن لئی فونٹ ڈاؤن لوڈ کرو Preview Chanel
    



مُڈھلا ورقہ >> شاہ مُکھی وچار >> کتاباں >> دھریکاں

دھریکاں

صوفیہ بیدار
November 26th, 2014

چھاہ ویلے توں شروع ہوئی تے لوڈا ویلا آن پہنچیا۔ ڈنگراں وی پَٹھے کھا لئے تے بال وی روٹی کھا کے مسیت پڑھن ٹُر گئے۔ شاداں نے چُلھا ٹھنڈا کر کے چوء اپنے ولے کھچ لئے تے چوؤاں نوں ہولی جیہی ترونکا لا کے مَٹھے مَٹھے دھوئیں ولے ویہندی رہی۔ فضل دین دے آون وچ ہالی پورا گھنٹہ پیا سی اَج اوہنے روٹیاں وی اکٹھیاں ای لا لئیاں سی۔ مڑ کے آٹے وچ لبڑن دے ڈر ہتھوں نہیں سگوں اوس مٹھی مٹھی درداں دی تُخدی دھونی پاروں جیہڑی تھوڑے تھوڑے چِر نال کمر دوالے ہوندی ڈِھڈ دے آر پار جا رہی سی۔
گرم گرم اٹھدے دھوئیں دی دھونی اوس دے اندروں تُخدی پئی سی۔ کسے خیال دے ہلکورے نے گلاں اُتے ہنجو وگا دِتے۔
اوہنے گُھٹ بھر کے سوچاں نوں گلے چوں لنگھایا تے اُٹھ کے وان دی منجی پنڈے نال جوڑ کے دِھکدی ہوئی پچھلی کوٹھڑی وچ لے گئی۔
منجی دی پائنتی اُتے پرانا استری نال سڑیا ہویا چار خانی کھیس وچھایا تے لیراں دی بجھکی کڈھ کے نیڑے دھر لئی۔
ہولے ہولے پیر دھردی کھبا ہتھ لک تے دھر کے فیر چُلھے ولے آئی۔ سوچیا نِکا آؤندا ای ہوئے گا۔ بڑا ضدی اے گڑ دی روڑی نال روٹی نہیں کھائے گا، سوچاں وچ ٹردی پچھلے ویڑھے سبزی دی کیاری وچوں دو آلو پُٹ لیائی۔ ہالی بھوبھل وچ سیک باقی سی اوہنے چمٹا پھیر کے آلو لُکا دتے۔ بھوبھل چوں چنگاریاں پھُٹیاں تے اوس سوچیاہالی سیک واہوا اے۔ کجھ خیال کر کے اَج سویر دے اکٹھے کیتے آنڈیاں دا حساب کتاب کر کے پیسیاں دا ویروا کیتا۔ پہلوں تِن آنڈے وکھرے کیتے فیر اک واپس دھر دِتا۔ چل رَل مل کے تِنوں بھرا کھا لین گے۔
ہتھ اُتانہہ چُک کے چھِکو چوں کُولا جیہا بتوؤں کڈھیا۔۔۔ تے سوچاں دھیانے لگ گئی۔ چل نِکے دا پیو دہی وچ پا کے کھا لئے گا۔ نال ای دھیان آیا سویرے بال کیہ کھا کے سکولے جان گے ’’دُدھ نوں جاگ لا لواں‘‘ اوکھی ہوندی نیوی ہو کے بھوبھل وچ آنڈے پھسائے تے بتوؤاں دی جگہ بنا کے اُتوں چنگی طرح ڈھک دتا۔ سِدھی ہوون لگی تے چیخ نکل گئی جھٹ مونہہ تے پُٹھا ہتھ دھر کے ڈکیا۔ دنداں ہیٹھ بُلھ چِتھ کے آواز نوں روک لیا۔ متاں لوک بے شرم آکھن۔ کورے پیالے وچ پانی دا گھُٹ بھر کے گلے چوں لنگھایا تے مشکل کشاء دا ورد کرن لگی۔
لو مُڑ کے چیتے دہی دی جاگ آ گئی۔ ددھ والے کوثے پتیلے وچوں پوے نال دو سیر ددھ دھار بنا کے پتیلی وچ بھریا، چنگی طرح چھنڈ کے مٹی دے بھانڈے وچ جگر جگر کردا ددھ ڈلکاں مارن لگ پئیا۔ بسم اللہ پڑھ کے سجّے ہتھ نال جاگ والا دہی ددھ وچ رلا دتا۔ ددھ دی جگّ نے کمال کیتا نظراں ہٹا کے ددھ ڈھکیا تے بلی دے ڈر پاروں پتیلے دے ڈھکن اُتے وزن دھر کے پتیلہ پانی والی بالٹی وچ دھر دِتا۔
کل دائی رحمتے کسٹر آئل دے گئی سی۔ خورے ددھ وچ کِناں گھول کے پینا سی۔۔۔ اندازے نال چولاں والا چمچہ پھڑ کے ڈولی وچوں شیشی تے پیالی کڈھ کے پوے جِناں ددھ رلا کے گھٹو گھٹ پی گئی۔
ہائے کمال ای ہو گئی درداں وچ وقفہ بالکل ای گھٹ گیا، نالے شدت وچ وادھا ہو گیا۔ ’’پتہ نہیں ایہہ درداں لَک نوں آرے وانگوں چیر کے کیوں لنگھدیاں نیں‘‘ جدوں کم وسوں باہر ہون لگا تے چوکی پھڑ کے دیوار بنے لے آئی فیر احتیاط نال پیر جما کے چوکی اُتے کھلو گئی۔ ’’جنتے ایدھر ویکھ بھیڑیئے‘‘ جنتے کم چھڈ کے ہتھ چھنڈدی کندھ ولے بھجی۔۔۔ ’’نی شاداں تیرا تے رنگ پیلا وسار پئیا ہوندا اے۔۔۔‘‘ گبھرائی ہوئی شاداں نے سِر تے برقع دھریا تے کوکدی ہوئی بوہے ولے دوڑی۔ ’’چل توں چل اندر میں دائی رحمتے نوں لے کے آؤنی آں چل شاوا۔۔۔‘‘ جنتے سلیپر گھسیٹدی ہوئی باہر نوں بھجی۔۔۔ سوچاں وچ کھُبی رانو چوکی توں لتھ کے فیر ہمت کیتی چُلھے ولے ہو کے بھوبھل نوں پھول کے ویکھیا آنڈے، بتوؤاں تے آلوؤاں دے بھُجن دی خوشبو نے ڈاہڈا ہنھیر پایا ہوئیا سی۔۔۔ ’’بھیڑا ڈِیگر پڑھ کے پھیرا تے پاؤندا ہوندا اے خورے جنتے نِکے دے پیُو نوں وی لیاؤندی آوے‘‘ فیر آپ ای جھک گئی ’’ربّ کرے اوہنوں کجھ کویل ای ہو جاوے‘‘ رانو مولوی صاحب دی بیوی نوں پہلوں آکھ آئی سی ایانے ذرا مگروں بھیجنا مولوی دی بی بی جی نے آکھیا ’’ربّ رحم کرے گا تُوں فکر نہ کر گُڑ والے چول پکے نیں میں بالاں نوں کھوا کے ٹوراں گی چِنتا نہ کر رب سوہنیاں کرے گا۔‘‘
’’آئے ہائے کِتھے رہ گئی جنتاں میرا تے لک ای ٹٹ گیا اے‘‘ اُتانہہ اکھیاں چک کے کرلائی ’’ربّا میرے تے رحم کر‘‘ آسمان ولے ٹھُڈی چکدیاں ای اتھر کِر گئے۔ ’’یااللہ مینوں معاف کریں‘‘
رانو نے ددھ نوں چھکو تے چڑھان توں پہلوں ہک پوا ددھ دا کڈھ کے گھیو تے گڑ رلا کے پی لیئا۔ کلمہ شریف پڑھ کے جیویں تِن گھٹ ڈھڈ وچ گئے پیڑاں ملائم ہو گئیاں اندر جیویں تَر ہو گیا۔ وڈے صندوق نوں جندرا لا کے بوہے ولے ویکھیا تے جنتے رحمتے نوں لے کے دوڑی دوڑی آ رہی سی۔۔۔ رانو سِر نیواں کر کے تُخدے وجود نال کوٹھڑی ولے ٹُر گئی ادھا گھنٹہ جنتے نے رانو دے ہتھ گھُٹ کے پھڑی رکھے۔ رانو نے مونہہ وچ دوپٹہ چتھ لیا وال مڑ کے نال بھِج گئے تے متھا تریلیاں نال سوہنا ہو گیا۔ جنتے وی گھُل گھُل کے کھُس گئی۔۔۔ تے رانو ایہناں پیڑاں نال لَڑ لَڑ کے ادھ موئی ہو گئی۔۔۔
’’نی رانو نی ایہہ درداں پیاراں والیاں نیں، مراداں والیاں نیں، ایہناں نوں بُلھ چتھ کے لئی دا اے۔۔۔ خبردار جے رولا پایا ای چے میں مر گئی۔۔۔‘‘ جنتے نے رانو نوں پیار نال جھڑکیا ’’ربّ توں رحم منگ۔۔۔‘‘
اینے چِر وچ باہروں نکے دے پیو دی کھنگن دی اواز آئی رانو بے حال ہوندی جنت نوں آکھیا ’’جا باہر جا کے بھوبھل وچوں بتوؤں کڈھ کے لالے نوں دہی وچ پا کے دو روٹیاں لا دے۔۔۔‘‘ ’’بھا جی، جنت نے کوٹھڑی وچوں مونہہ کڈھیا۔۔۔ ’’او رہن دے رہن دے میں ڈِیگر نال ای تائے ولوں نیاز کھا آیا ساں توں فکر نہ کر ربّ کرم کمائے گا‘‘ فضل دین ٹاٹ دے بوہے نیڑے ہو کے تسلی دِتی۔۔۔ بہن جنتے کِسے شے دی ضرورت تاں نہیں؟‘‘
’’نہیں بھا جی تُسی بچیاں نوں اِک نظر ویکھ آؤ۔۔۔ بس خیر دا ویلا آن ای والا اے‘‘ جنتے نے بہانے نال فضل دین نوں باہر ٹوریا۔۔۔ اوہ جان دی سی ایہناں سسکیاں تے ہاواں نے رانو دے بُلھاں وچ زخم پا دِتے نیں تاں کسے وی ویلے شرماں تے لجّاں دے بند ٹٹ کے چیخاں وچ کوک پین گے۔
ریڑھ دی ہڈی تے پُٹھے ہوندے ہتھ پیر رانو توں سانبھے نہ جاندے سن ’’ماسی رحمتے ہائے ایہہ میرا پہلا بال تے نہیں فیر میری حالت ایہو جیہی کیوں اے ہائے ربّا ایدکاں میری مشکل آسان کیوں نہیں کردا؟‘‘ اوہ دوہری ہو گئی۔
’’کجھ نہیں کجھ نہیں شاباش ہمت کر ہمت، تیرے تِنوں بال میرے ہتھیں دنیا وچ آئے پر بی بی تیرا ایہہ بچہ ایہناں تِنّاں کولوں وکھرا اے۔۔۔‘‘
مردی مردی وی رانو نے پوریاں اکھاں کھول کے رحمتے ول ویکھیا ’’کیویں۔۔۔ میرا مطلب اے کسطراں ’’پئی ایہدی واری کیہ کھادا ای ایناں پال چھڈیا ای، دنیا وچ آنا ای اوکھا ہو گیا اے‘‘ رحمتے ہف گئی۔ ’’چل جنتے رانو دیاں گھٹ کے باہواں پھڑ۔۔۔ بس توں ہن ہمت کر رانو۔۔۔‘‘ ہائے ہائے ربّا رانو کرلائی تے ویڑھا کھِڑ کھِڑ ہس پیا کرل کرل کرلائیاں جھنجھنے وانگوں چھنکن لگ پئیاں۔۔۔ رانو نے سِر اک پاسے سُٹ دِتا جنت نے اگانہہ ہو کے مُڑکے وچ بھجیا سہیلی دا متھا چُمیا۔۔۔ اوہنے رانو نوں کدی ایڈے سوہنے روپ وچ نہیں ویکھیا سی مُنڈے تے رانو پہلوں وی جمے پر ایس بچے نے تے چہرہ لِشکا دِتا۔۔۔ رانو دیاں اکھاں تے پوٹے بھارے ہو گئے تے گوڑھی نیندر وچ چلی گئی۔
’’کُڑی تے بہت ای سوہنی اے چٹی دُدھ گول مٹول۔۔۔ موٹو نے ماں نوں ایناں وخت پائیا ہوئیا سی‘‘ رحمتے نے ناڑو کٹیا تے کُڑی نوں اپنی جھولی وچ لُکا لیا ’’رب باقی کرم وی کر دیوے تے میں مغرب نہا دھو کے پڑھ لواں‘‘ ’’نی ماسی رحمتے ایہہ میریاں آندراں وچ کیہ گولے وانگوں کھمی جا رہیا اے؟‘‘ رانو کرلائی۔ چپ دا اشارہ کر کے رحمتے بولی بس ’’انول‘‘ آوندی پئی اے ایہو تے بچی دی اصل ماں ہوندی اے نوں مہینے خون پیاندی اے بچے نوں پئی لبھدی اے۔۔۔ ’’لے چل ہن توں میرے ولوں فارغ ایں‘‘ جنتے اٹھ کے گرم پانی لے آئی ’’چل کاکی نوں پھڑ۔۔۔ نوائیے‘‘ جنتے نال ای تولیا گِلا کر کے رانو دا مونہہ سِر پونجھیا ساوا سروں دا پھُل ایڈا سوہنا ہوندا اے جنتے حیران رہ گئی ’’رانو بڑا روپ چڑھیا اے تیرے تے بھیڑیئے۔۔۔‘‘ رحمتے نے صابن دی ٹِکی ڈیٹول گرم کوثا پتیلا پھڑ کے کھُرے وچ بہہ گئی۔ ’’چل کاکی نوں میرے پیراں تے بٹھا جنتے‘‘ جنت کالے سیاہ والاں والی گلابی گُڈی رحمتے نوں پھڑائی بڑے سوہنے وال نیں کاکی دے رحمتے دھو بنا کے کپڑا لپیٹ کے رومال کس کے کاکی دے سر اُتے بنھ کے مگر گنڈھ لا دتی۔ پاؤڈر لا کے رانو نال لٹایا ’’ویکھ رانو اپنی دھی تِناں بھراواں دی بھین‘‘ رحمتے بولی۔ رانو نے اکھ پٹ کے کُڑی ول ویکھیا تے ویکھدی رہ گئی ’’ویکھ لے ڈاہڈیا سائیاں توں مینوں نہیں کجیا‘‘
رانو دیاں موٹیاں موٹیاں اکھیاں وچ ہجر وصال پیار وچھوڑے تے دکھ دے ہنجو اکوئی وار وگ پئے ’’میں اپنے دل وچ لُکیا چور اپنی اکھیاں اولے تے نہیں کر سکدی کُکھ وچ لُکیا پیار اکھاں سامنے کیویں پالاں گی‘‘ میرا پِچھا میرا ماضی میرا وہم میرا پرچھاواں وجود بن گیا اے۔۔۔ میں اوہنوں کیویں بھلاواں گی۔
فضل دین بالاں نوں لے کے آ گیا جنتے وی اپنے بندے دی آواز سن کے دوہڑی دوہڑی اپنے ویڑھے نَس گئی۔
رحمتے نوں اُسدا نذرانہ دے کے مالا چُکا کے وچکارلا منڈا نال ٹوریا۔۔۔
’’رانو میں ویڑھے وچ دھریک لا لواں تے مڑ تیرے کول آؤنا آں۔۔۔‘‘ فضل دین نے آواز دتی۔۔۔
رانو کجھ سمجھی نہیں ایس ویلے دھریک کاہنوں گڈھن لگے نیں۔۔۔ یاداں دے ہلکورے اوہنوں بے چین کر رہے سن۔۔۔ کاکی خورے سو گئی۔۔۔ بالاں دے پیو نے ہتھ دھو کے آنڈے آلو تے دہی چھنے وچ پا کے روٹیاں والا چھکو پیٹی اُتوں لاء کے بالاں نوں سدیا۔۔۔ بال روٹی کھان لگ پئے فضل دین مڑ دھریک ولے ہو گیا۔
رانو نے کوٹھڑی دے ہنھیرے تے اکلاپے نوں غنیمت جانیا تے یاداں والی سواء والا سُرمہ اکھیاں وچ رڑکن لگ پیا۔۔۔
’’ہائے ربّا کیویں دے دِن سن فضل دین دے دوجے نکاح نے مینوں پاگل کیتا ہویا سی۔۔۔ اوہ وی اوس کھسماں نوں کھانی کلموہی نال۔۔۔ ناگن نوٹنکی والی۔۔۔ میری سمجھ وچ نہیں سی آندا پئی کلیجے وچ چھُری مار لواں۔۔۔ سِر متھا بھناں یاں گڈی ہیٹھ آ جاواں۔۔۔ تِناں بالاں دی سنگھی گھُٹ دیاں کہ ہانڈی وچ زہر گھول دیاں۔۔۔
راتاں بڑیاں لمیاں ہو گئیاں سن۔۔۔ ساری ساری رات رڑکاں تے خاباں دی ریل چلدی۔۔۔ فضل دین ہُن اوہدے کول بیٹھا ہونا اے۔۔۔ ہن ایس طرح تے ہُن اوس طرح۔۔۔ ہائے میریا ربّا میں کِتھّے جاواں۔۔۔؟ راتی اُٹھ اُٹھ کے ادھا گھڑا پانی دا پی جاندی۔۔۔ نکاح فضل دین نے پڑھوایا تے مونہہ رانو لُکاؤندی پھِردی۔ ہنھیرے ہنھیرے پانی بھر لیاندی۔۔۔ آٹا آپ ای پیہہ لیندی۔ چکی تے جا کے اکھیاں دے سوالاں دی تاب نہ ہوندی گھر وچ چکی دے پاٹ گھماندی ہتھ ٹٹ جاندے پسینے وچ بھِج جاندی تے جثے نوں چین مِلدا۔۔۔
راتی دال سبزی بھِیوں کے رکھ دیندی کِسے دے متھے نہ لگدی۔۔۔
فضل دین آوندا تے ویڑھے وچوں ای اوہدے کھُلے بیڑیاں والا کُڑتا ویکھ کے سِر پِٹ لیندی وس نہ چلدا تے بال کُٹ سُٹدی۔۔۔
’’صبر کر رانو صبر کر برداشت کری دا اے۔۔۔ حق سچ کیتا اے تیریاں بھراواں وانگوں حرام نہیں کردا۔۔۔ مرد دی ضرورت نوں سمجھیا کر۔۔۔‘‘
’’کیہ۔۔۔ کیہ آکھیا ای۔۔۔؟ اے میرے ول تک۔۔۔ جھاتی پا میرے جُثے ول کیویں سڑدا بلدا اے مرن مٹی چڑھی اے ایس نوں۔۔۔ تک میریاں اکھیاں وچ ستّاں سمندراں کولوں ڈونگھیاں نیں میں لک اُتے گھڑا نہیں رکھ سکدی ایس دا ڈونگھ کھوؤاں نوں شرماندا اے۔۔۔ بانہواں ویکھ کُولیاں کہنیاں۔۔۔ ہتھ پیر جیویں مکھن دے پیڑے۔۔۔ تے کالے شاہ سپنی ورگے وال، کھُل کھُل جاندی گُت اے کیسری رنگ دیاں گلّاں۔۔۔ تک تے سہی کیویں پخدّیاں نیں۔۔۔ میری بلدی جوانی ویکھ۔۔۔ پندرہ ورھیاں دی تیرے ویڑھے وڑھی ساں تے پنج سالاں وچ تینوں تِن پُتراں دا پیو بنایا۔۔۔
ہالی تے مینوں ویہواں ورھا چڑھیا اے پیر پاواں کِدھرے تے پیندا کِدھرے وے۔ تینوں تے میری ٹور ویکھ کے نشے آندے سن۔۔۔ رانو دوڑدی کوٹھڑی ولے گئی تے سُچے طِلے والا کھُسہ کھِچ کے فضل دین دے سینے ول سُٹیا۔۔۔ چُلھے پئی ٹور۔۔۔ جا لے جا ایہہ وی اپنی ماں کول۔۔۔ بڑے چاواں نال لیایا سیں نا میرے لئی۔۔۔
’’خبردار ساہ کھچ لوؤاں گا‘‘ فضل دین اگانہہ ہو کے رانو دی گُت نوں ترے چار جھٹکے دتے۔۔۔ مار چھڈ۔۔۔ مار چھڈ۔۔۔ رانو مونہہ پِٹ لیا۔ فضل دین گھبرا کے رانو نوں بانہواں توں پھڑ کے سِر تے چُنی دھری تے پُٹھے پیری باہر نکل گیا۔
ایہوئی بہانے نیں ایہدے اپنی ماں کول جاون دے۔ رو دھو کے اُٹھی کم کاج نبیڑے ہائے اجے پوری رات پئی ہوئی اے کالی شاہ رات ای تے میری اصل سوکن اے۔
ساری رات سینے ساڑھ پاؤندی اے۔ ربّا میں کیہ کراں؟ کدھرے میں اپنی اَگ وچ آپ ای نہ سڑ جاواں ہائے کوئی ٹھنڈا چِھٹّا ربّا کوئی ٹھنڈا ساہ کوئی سکھ دا سنیہوڑا۔۔۔ خورے ایہہ کیہڑے ویلے دی دُعا سی تے اجیہے رنگ وچ جھٹ پوری ہو گئی۔
شاداں دی ماسی دا پُتر بچپن دا پیار طارق فوج دی نوکری چھڈ کے اپنے کھیتاں دی رکھوالی تے بُڈھے ماں پیو دی خدمت لئی واپس آ گیا۔ شاداں نے سُنیا تے من وچ گھنٹیاں وجیاں پر دوجے ای پل لانبو بلن لگ پئے ہائے فضل دینا۔۔۔ ’’توں اوس اوتری نکھتری نوں لکھت دیدے۔۔۔ میں سبھ کجھ بھُلا دیاں گی‘‘۔۔۔ ’’ایہہ ایڈا سوکھا کم نہیں اے‘‘ فضل دین نے سمجھان دی کوشش کیتی۔۔۔ ’’توں میرے کول بیٹھ کجھ آر کر مینوں اوہدی عادت بھُلا۔۔۔‘‘ ’’بس بڑی ہو گئی اے ہُن اپنا گھر سانبھ‘‘ شاداں نے نِکا لک نال لایا تے دوہاں بالاں نوں چھڈ کے بوہا کھُلا چھوڑ چھاڑ سر تے پَلا مار کے کونہ دنداں وچ دَب کے ہنجو ڈکدی پیو دے گھر دا بُوہا جا کھڑکایا۔۔۔
فضل دین خواب دے منظر وچ کھُلا بوہا دیر تک ویہندا رہیا۔ اَج پہلی واری اوہنوں شاداں دا شدت نال احساس ہویا۔ ایہہ میرے کولوں کیہ ہو گیا؟ پر ہُن سبھ کجھ اینی چھیتی کیویں سمیٹاں سِر سُٹیا ای سی پئی وڈھی آپا آ گئی۔ دو ورھیاں مگروں بھرا دے ویڑھے پیر پایا۔۔۔ ’’ایہہ میں کیہ پئی سُننی آں۔۔۔‘‘ آپا راج نے پون سٹ سوال سُٹیا۔ جواب وچ فضل دین نے نیویں پا کے ساری کہانی سُنا دتی۔ شاماں ڈھونگیاں پئیاں تے آپا نے اُٹھ کے بھڑولے وچوں اناج کڈھیا دوہاں بالاں نوں نہوایا دھوایا راتی پچھواڑے دوویں بھین بھرا بیٹھے صلاواں کردے رہے۔ ’’خیر جو ہویا سو ہویا شاداں دا وی قصور اے بندے کولوں غلطی ہو جاندی اے پر بُڈھیاں اپنا گھر چھڈ کے تے نہیں ٹُر جاندیاں۔۔۔ ’’توں ہُن کالھا نہ پویں سِر چڑھ جاوے گی۔۔۔ پر اوس کُتی نوں تے مگروں لا، تاں جے میں شاداں دے گھر والیاں نال نبیڑاں‘‘ آپا نے فیصلہ سُنا دتا فضل دین نے سِر سٹ دِتا دِن گزرن لگ پئے ایہوئی دناں دی عادت اے۔۔۔
رو دھو کے شاداں وی نِکے بھیناں بھراواں وچ ہسن کھیڈن لگ پئی پر راتاں ایوئی سینے تے ڈنگ مار کے لنگھدیاں شک دے ناگ شوکراں ماردے سوچ سوچ کے ہلکان ہو جاندی نظر کِسے تارے تے کھلوندی تے گھنٹیاں دے حساب نال کھلوتی رہندی۔۔۔
’’کیہ سوچ رہی ایں؟۔۔۔‘‘ اِکدم طارق دی آواز نے ہِلا دتا۔ ’’کُجھ نہیں‘‘ شاداں نے گھُٹ کے چُنی دی بُکل مار لئی۔ ’’نکیاں ہوندیاں تے ہر گل مینوں دسنی ساں۔۔۔‘‘ پندرھویں سال دی کچّی تے مِٹھی یاد نے ایہو جیہی چٹکی لئی کہ سوکن دا سیاپا کجھ دیر لئی بھُل گئی جیہڑی اوہدے حُسن دی توہین ہوئی سی طارق اوس تے مرہم رکھن آ گیا سی۔۔۔
دوویں منڈے سویرے جنتاں آ کے مِلا جاندی نالے کھسم تے اوہدی بھین بارے وی دس جاندی ’’اَج تیرا ریشمی پیلے پھُلاں والا جوڑا پا کے تے تیری ننان پھردی سی پئی‘‘ ’’چُلھے پوئے ریشمی جوڑا جَد مقدّر ای کھدراں ورگے نیں۔۔۔‘‘ شاداں رو پئی ’’پر تیری ننان دے مکھ تے چار دِن وچ لالیاں چو پئیاں نیں۔۔۔ دیسی گھیو تے دیسی آنڈے اوہنوں گوشت چاڑھ رہے نیں دِن رات۔۔۔‘‘ شاداں دے دِل نوں ہتھ پیا۔ ’’لے میں تے اک سوکن کولوں پِچھا چھڑان دی سوچ رہی ساں تے ڈائن وی بوہے آ بیٹھی ماپے کھانی‘‘ جنتاں ٹُر جاندی تے مگروں انتقام دے لانبو بلدے جیہناں تے طارق دیاں مِٹھّیاں مِٹھّیاں نظراں ٹھنڈے چھِٹے مار سُٹدیاں۔
طارق دی نِکی بھین دی مہندی رَچ پئی سارا پنڈ ہُم ہما کے طارق دی حویلی آ بیٹھا، شیدا حلوائی سجرے شام بہہ جاندا، چاء پانی ناشتہ مٹھیائیاں پوڑی کڑاہ مٹھیاں قیمے والے سموسے تے اللہ جانے کیہ کیہ کُجھ، طارق اپنی اکلی بھین دے ویاہ وچ رُجھیا ہویا سی پر اپنے پرانے پیار دے اُجڑن تے دل دا اک کونہ وسّ جیہا گیا سی اوہ شاداں نوں کدی وی بھُل نہ سکیا سی، شاداں جیہڑی سوہرے جا کے رانو بن گئی سی، اپنے فضل دین دی رانو۔ فیر مڑ کے طارق لئی شاداں دے روپ وچ آ گئی سی ایہدی وجہ سی پئی اینیاں کُڑیاں نال یاری لائی پر ویاہ دا خواب نہیں ویکھیا۔
ووہٹی دے روپ وچ اوہنوں اوئی دِن یاد آ جاندا جد بارھاں ورھیاں دی بالڑی شاداں گلابی دوپٹہ سر تے دھر کے بیٹھی سی دوپٹے وچ طِلے گوٹے دے پھُلاں دے نال نال نوٹاں دے وی پھُل بنے ہوئے سن فیر جو ہویا ڈاہڈا بھیڑا سی لڑے آپس وچ پیو تے چاچا پُگتیا طارق تے شاداں نے۔۔۔ بالڑی سی تھوڑے چِر مگروں کپڑے لتے تے گہنے دے چاء وچ فضل دین دے ویڑھے جا وسی پیو نے انگلی لا کے جدھر ٹوریا اودھر ٹُر پئی۔
وسی وی ڈاہڈا سوہنا، فضل دین چنگا بندہ سی بُہتی پیار محبت والی گل نہ کردا پر رکھدا چنگا سی بھیڑی بہنی تے سگریٹ بیڑی دے نال نال کدی کدی کوٹھے دا پھیرا وی پا لیندا سی پر ہر گل شاداں نوں دس دیندا، کناں نوں ہتھ لا کے نماز پڑھدا تے بڑے دِن ایہناں نکھٹو دوستاں دے لاگے نہ لگدا، شاداں ہوکا بھر کے پوڑھیاں وچوں اُٹھی تے اَگے طارق کُجھ لُکا کے کھلوتا ہویا سی۔۔۔ ’’ایہہ کیہ اے؟‘‘ ’’تیرے واسطے شامی ایوئی جوڑا تے چوڑیاں پا کے مہندی دی رسم وچ بیٹھیں۔۔۔ تینوں قسم ای‘‘ کجھ بولن دا موقع دتے بغیر شاداں نوں مونہہ اَڈیاں چھڈ کے اگانہہ نوں ٹُر پیا۔
شاداں نے نہا دھو کے جد طارق دا جوڑا گَل وچ پایا تے شیشے وچ جھاتی پا کے سنگھاں نے سوہا کر دِتا، کَم والا آتشی گلابی جوڑا بڑا ای سوہنا سیتا ہویا سی ایہہ طارق نے میرا ناپ خورے اپنیاں اکھاں نال لیتا اے اینی سوہنی سلائی تے میرے جثے تے اپنی وی نہیں بہندی۔۔۔
لَمے کالے سنگھنے والاں نے قمیض نوں مگروں سِلا کر دِتا دھون تے قطرے ڈِگدے تے شاداں دیاں اکھاں بند ہون لگ پیندیاں۔ ماں دا زیور کڈھ کے گل وچ کنٹھا کناں وچ جھمکے اکھیاں وچ کھِچ کے سرمے دے ڈورے گلابی ڈوریاں نال رَل کے غضب ڈھاون لگ پیندے۔
قِل قِل کردیاں کڑیاں دیاں ڈاراں مگرے آن کھلوتیاں، شاداں ہائے کیہ روپ کڈھیا ای مر جان گے سارے مُنڈے اَج تے گِدا پانا پئے سی۔۔۔ ’’نہ نی اڑیو میرا دِل دُکھیا پئیا‘‘ شاداں بولی کناں نوں چھوئیا تے دوجے پاسوں کھلیا وی تے پیا۔۔۔ چل کے ویڑھے ویکھ تے سہی طارق دا روپ سانبھیا نہیں جاندا۔ نیناں گُڑکی۔۔۔ ’’توں بڑی خوش قسمت ایں شاداں ساڈے ول تے اوہ اکھ چُک کے ویہندا ای نہیں مُڑ مُڑ کے بوہے ول تکدا اے‘‘
’’ربّ دا ناں جے چُپ کر جاؤ اَگے ای میرا گھر اُجڑیا پئیا اے‘‘ ’’ایہہ لے فیر آتشی رنگ دی سرخی لا ہونٹھاں تے‘‘ سکھی ہس پئی شاداں نے سرخی ہونٹھاں تے لا کے سر تے شگناں والی چُنی دھر کے سنہری کھسہ پیراں وچ پا کے جد تائے دے ویڑھے پیردھریا تے تائی نے رو رو کے آئے لاء لِتے میری نونہہ میرے طارق دی منگ کڈی پھب دی اے ہائے غیر لے گئے۔۔۔ ’’ربّ دا ناں لے ہُن اوہ تِناں بالاں دی ماں اے‘‘ تائے نے تائی نوں جھِڑکیا۔ ’’جو ربّ نوں منظور پر میری دھی دے آن نال ویڑھا سج گیا اے‘‘ شاداں دیاں اکھاں وچ پانی آ گیا ڈورے ہور وی گوڑھے ہو گئے۔
اکھ پَٹ کے جد سامنے ویکھیا تے ویکھدی رہ گئی ساریاں گلاں طارق پئیا سُن دا سی سوہا مونہہ کالیاں مُچھاں تے اکھاں وچ عشق دی بِرہا دے اتھر صبر بن کے بند تھم کے کھلوتے سن‘‘ ایتھے کھلو جا شاداں ’’طارق اندر دوڑیا مڑیا تے سنہری طِلے والی لشکدی جُتی اوہدے ہتھاں وچ سی گوڈا زمین نال لاء کے ہتھ تے کھُسہ دھر کے دوجے ہتھ نال اوہدے پیراں چوں جُتی لائی شاداں نے چُنی دا کونہ مونہہ وچ دَب لیا ’’ہائے ربّا سارے پئے ویہندے نیں کڑیاں کھِڑ کھِڑ ہسیاں تائے نے مونہہ اوہلے کر لیا تے تائی حسرت نال ویکھن لگ پئی۔
’’بڑا ای پھب رہیا تیرے پیراں وچ جے توں میرے کول ہوویں تے روز ای جُتی تیرے پیراں وچ میں آپ پواواں کراں‘‘ طارق ہولی جیہی کَن وچ گل کیتی ’’تے لاواں وی آپ‘‘ شاداں دوڑ کے اندر نَس گئی بڑی سوہنی جوڑی اے سُن سُن کے سوکن دے ساڑھ دِیاں چھلڑاں اترن لگ پئیاں ’’میں اوس مرن جوگی کولوں کِدھروں گھٹ آں اَج وی ایناں سوہنا گھبرو میریاں راہواں پیا ویکھدا اے۔‘‘
کُڑیاں کھُل کے گِدا پایا جد شاداں نچی تے چن تارے وی نچ پئے پوری دھرتی کنبی سجناں دا کھُسہ تے چاندی دِیاں لچھیاں لَک نوں ہُلارا دیندی تے نک دا لونگ بُرجیاں والے چن وانگوں لشکارے ماردا۔
طارق تے اپنا دِل ہار بیٹھا سارے پروہنے سو گئے تائے دی ضِد ہتھوں شاداں وی تائی والے کمرے وچ منجی اُتے جُثا سٹ دِتا تھکن نال انگ انگ چور سی طارق دیاں اکھاں وچ نیندر دی تھاں خواب ای خواب سَن۔ تھک ٹٹ کے جیہنوں جتھے جگہ ملی سو گیا۔
تائی دا بستر تے وِچھیا ہویا سی پر اوہ چھت اُتے تائے نال برادری دیاں گلاں وچ رُجھی رہی تے روندی رہی۔۔۔
شاداں دی حالی اکھ ای لگی سی کہ کنڈی لگن دی اَواز کھڑکی کھٹکی فیر مدھیاں اکھاں نوں کھولن دی کوشش وچ گھوڑی نیندرے چڑھ گئی۔ ’’تائی سو جا سویرے گلاں ہوون گئیاں۔۔۔ اگلے ای پل اوس گھبرو دیاں بانہواں وچ سی طارق نے گھُٹ کے شاداں دی کنڈھ سینے نال لا لئی شاداں دی گُت کھُل گئی گجرا ٹُٹ گیا کن دی والی کن وچ کھُب گئی پاسہ موڑ کے طارق اَگے ہتھ جوڑے تے مُڑ ہتھ وی قیدی ہو گئے ساہواں خوشبو جدائی تے ساڑھ ایہو جیہا نشہ کیتا کہ طارق نے واں ورولے وچ رڑھ پھُڑ جان مگروں وی شاداں دے پیر نہ چھڈے۔۔۔ طارق ایہہ سبھ۔۔۔‘‘ طارق نے مونہہ تے اُنگلی دھر کے چُپ کرا دِتا۔ ’’میں تینوں ویاہ لیاواں گا توں چھڈ دے اوہنوں‘‘ کھٹکے دی واج طارق بوہے دے اوہلے کھلو کے ہولی جیہی کُنڈی لا دِتی جیویں تائی اندر آئی طارق ہنھیرے وچ گم ہو گیا۔
اگلے ای دِن شاداں دی ننان فضل دین دوہاں بالاں سمیت چاچے نوں لے کے بارات دے سدے دا بہانہ کر کے آ ونجھیا جو لکھا لو لکھاں گا ہر شے شاداں دی اے گھر بار کھیت ٹریکٹر اوس جادوگرنی نوں میں شاداں دے جان دے اگلے دِن ای طلاق دے دِتی سی ایہہ پھڑ لو کاغذ تایا جی بھاویں جُتیاں مارو بھاویں سوٹے میں تے شاداں نوں لئے بغیر نہیں جاواں گا۔ چاکر بن کے رہواں گا‘‘ فضل دین نے ساریاں نوں موہ لیا برات تے ولیمہ رو دھو کے شامل ہوئی طارق دیاں رُسیاں نظراں توں لُک دی رہی تے فیر اک واری تقدیر اگے سِر سُٹ دِتا ہتھیں آیا چَن گواچ گیا ویڑھے وڑھیاں خوشیاں رُٹھ گئیاں دوویں ہتھ خالی رہ گئے۔
شاداں گھر نوں مُڑ آئی اپنے ویڑھے وڑھدیاں ای پچھلا سارا خواب بھُل گئی رہندیاں مہینہ وی نہ ہویا چے پیر بھارا ہو گیا۔ دائی نے گُھور کے ویکھیا ’’اللہ دی قدرت ایہہ۔۔۔‘‘ کڈھ کے ریشمی جوڑا دائی نوں دِتا اللہ بھلا کرے دائی دعاواں دیندی ٹُر گئی۔ شک تے شاداں نوں اودوں ای پے گیا سی۔
’’لا بھلیئے لوکے میں دھریک ویڑھے گڈھ دِتی‘‘ ’’پر اوہ کاہدے واسطے‘‘ شاداں کمزور جیہی آواز وچ پُچھیا ’’ایناں وی نہیں سمجھدی جِدوں تِنوں منڈے ہوئے سن تے میں ہر وار انب دا بوٹا لاندا ساں کیوں جے ایہہ ویڑھے دا گہنا ہوندے نیں، نہ توں رہنا نہ میں، ایہہ انب دے بوٹے رہ جان گے تے ایہہ ساڈے ویڑھے دی دھریک دے نال نال کاکی وی پلّرے گی تے جد ویڑھا چھڈ کے ٹُر جاوے گی تے اسی دھریک نال گلاں کریا کراں گے‘‘ فضل دین نے کاکی نوں شہد چٹاندیاں ہوئیاں آکھیا ’’ایہنوں رَج رَج کے ددھ گھیو پلا ایہہ بگانہ دھن اے پروہنی اے۔۔۔ سمجھی۔۔۔ شاداں دے متھے اُتے تریلی تے بُلھاں اُتے اطمینان آ گیا ننھی پروہنی نوں پیار کیتا ایہہ تے میری زندگی وچ خوشی دی رات وانگوں آئی اے جیہنے سارے ساڑھ بُجھا دتے۔


Share |


 

Depacco.com


 

 

Your Name:
Your E-mail:
Subject:
Comments:


Support Wichaar

Subscribe to our mailing list
نجم حسین سیّد
پروفیسر سعید بُھٹا
ناول
کہانیاں
زبان

 

Site Best Viewd at 1024x768 Pixels