Punjabi Wichaar
کلاسک
وچار پڑھن لئی فونٹ ڈاؤن لوڈ کرو Preview Chanel
    



مُڈھلا ورقہ >> شاہ مُکھی وچار >> کتاباں >> دل ویہڑے وچ دھمالاں پاندے گیت

دل ویہڑے وچ دھمالاں پاندے گیت

امین خیال
October 20th, 2014

گیت ایس دھرتی ، یعنی برصغیر پاک وہند دی مڈھ قدیمی شاعری اے، سگوں پلیٹھی دی اے۔ میری جاچے دنیا دی کسے دھرتی تے کسے ملک وچ وسن والی کسے وی قوم دی شاعری دے پڑوچ سب توں پہلاں گیت نے ای جنم لیا ہونا ایں۔ ایس واسطے وی کہ جیہڑی کُھلھ، ان جھکتا تے برجستگی گیت وچ اے، اوہ شاعری دی کسے ہو ر صنف وچ نہیں۔
ایہہ شوخیاں کردیاں ندیاں، ایہہ ڈگدیاں ڈھیدیاں کسیاں، اٹھدے بہندے جھرنے،نچدے ٹپدے سومے، کداڑھے کڈھ دے نالے ، ویہندے کھہندے دریا، اچھالے لیندے سمندر، گجدے وسدے بادل، لشکارے مار دیاں بجلیاں، مست الست فضاواں، راگ چھیڑدیاں ہواواں، تاناں لاندیاں صداواں ، ملہار الاندیاں پھوہاراں، چتر پاندیاں بہاراں، حیاتی ونڈ دا سورج ، ٹھنڈاں پاندا چن ، واٹاں رشناندے تارے، کلیاں دا منہ چمدیاں تتلیاں، پھلاں نال کلول کردے بھورے، کوئل دی کُوک، مور دی ہوک، چرخے دی گھوک، چڑیاں دی چہکار، چکوری دی پکار، سرخاباں دی داد، گھگیاں دی فریاد، قمریاں دی اللہ ہو، تتراں دی سجان تیری قدرت۔۔۔۔۔۔ایہہ سارے۔۔۔۔۔۔قدرت دے گیت ای تے گاندے نے۔ ایہہ غزلاں، رباعیاں، قصیدے تے قطعے نئیں پڑھ دے ۔۔۔۔۔۔ایہہ تے بہت بعد دیاں شیواں نیں۔ ایہہ ساری فطرت دی ’’گیت کاری‘‘ اے تے مینوں یقین اے جے انسان نے وی فطرت کولوں اثر لیا تے اوہنے گیت نوں ای اپنے اظہار دا اول اول ذریعہ بنایا۔
گیت جیہدے وچ پیار تے محبت اے، خلوص تے وفا اے، حیا تے ادا اے، حسن تے عشق اے، ہجر تے وصال اے، ارمان تے رومان اے، سوز تے گداز اے، ساز تے آواز اے، پکار تے للکار اے، بہار تے قرار اے، اڈیک تے آس اے ، سِک تے سیک اے، داد تے فریاد اے تے چین تے بے چینی اے، غرض سارے ای جذبے سارے ای احساس، ساریاں امنگاں، ترنگاں، تاہنگاں، اُلیلاں شاعری دی ایس صنف یعنی گیت وچ موجود نیں۔ گیت انسانی جذبیاں تے احساس دی اک لہر اے جیہدا تعلق جیوندے جاگدے بندے نال اے۔ ایہہ شے (گیت) جذبیاں دا اوہڑھ اے جیہدی بنیاد کسے فلسفے ، اصول یاں نظرئیے تے نہیں ہندی، جذبیاں تے احساساں دی دنیا وچ فلسفیاں تے اصولاں دا بھلا کیہ کم۔
ایس ساری لمی چوڑی تمہید دے بعد میں جیہڑی گل والے پاسے آونا چاہنا ساں او ہے اعزاز احمد آذر دی گیت نگاری۔ میرے سارے تمہیدی بیان دی روشنی وچ آذر دے گیتاں اُتے جھات پاؤ تے انج لگدا اے جیویں کومل جذبے، مدھر دھڑکناں تے ملوک جذبے لفظاں دی پوشاک پاکے اعزاز احمد آذر دے دل ویہڑے وچ دھمال پا رہے نیں۔ آذر دے گیتاں دی اٹھان، اوہناں دا ردھم، اوہدے لفظاں دی موسیقیت تے لے دا ترنم من کھچواں تے نویکلا اے۔ تسیں ایہہ گل ذہن وچ رکھنا پئی گیت لکھن والا شاعر، دوجے عام شاعراں کولوں کوئی وکھری جئی شے ہوندا اے، گیت نگار معمولی شاعر نہیں ہوندا، او کلی دے چٹکن تے پھل دے ٹہنی توں ٹُٹن دی آواز صاف تے واضح طور تے سن لیندا اے۔ اوہدے اپنے اندر اک ڈاہڈی کومل بوٹی مشک مچاندی اے تے او انسانی تے زمینی رشتیاں دے سارے انگ رنگ تے ڈھنگ گیت وچ ڈھال دیندااے۔
اعزاز احمد آذر دے گیتاں وچ ایہہ مشک مچاندی بوٹی مہکاں کھلار دی نظر آؤندی اے تے ایہدے اُتے وادھا ہور ایہہ ہے جے آذر اپنی دھرتی ، اپنی مٹی ، کلاسیک تے اپنے لوک ادب نال جڑیا ہویا وی نظر آؤندا اے، ایہو سبب اے جے اینا سبھے شیواں دی چس اوہدے گیتاں نوں اوہ مقام تے معیار دیندی اے جے او عاماں وچوں نکل کے تے خاصاں وچ وی جگہ پاندے نیں۔
اعزاز احمد آذر ہوراں دے گیتاں وچ ایہہ خوبی اُگڑ کے سامنے آؤندی اے تے میری ایس گل دا ثبوت ایہہ مکھڑے نیں جیہڑے میں اعزاز احمد آذر دے گیتاں وچوں تہاڈے واسطے نمونے تے مثال دے طور تے چنے نیں تے جیہناں نوں پڑھ کے ای سواد آجاندا اے تے جے ایہہ گائے جان تے خورے کیہ کرن۔۔۔نالے تسیں ایہہ وی ویکھو کہ لوک تے کلاسیکی ادب دی چس نال گُج کے ایہناں گیتاں دا چسکا کِنا کُو ودھ گیا اے۔ مکھڑے ایہہ نیں:
میں لواں ہلارے عشق دے میں اُڈاں وانگ پتنگ
میں بھل گئی آپ مہاریاں میں رنگی تیرے رنگ
مینوں خواب سمجھ کے بُھل جاویں نہیں خواباں پچھے جائی دا
چھڈ دل دی گل، ایہہ پاگل اے، پاگل نوں نہیں سمجھائی دا
۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔
پُھلاں وانگوں مہکاں اوہدے پیار دیاں
یاداں وچ نیں رُتاں رنگ بہار دیاں
۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔
اوہدی گلی وچوں لنگھی ساں میں جان کے
ہس پیا مینوں دوروں او پچھان کے
تے گلی دا میں موڑ مڑ گئی
۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔
اک ترساں میں اوس دے سلام نوں
دوجے آیا ناں او وعدے والی شام نوں
تے اُتوں ماہی چوہٹھ بولیا
۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔
اُنج آکھن نوں کچ دیاں چوڑیاں
پائی میرے نال بیٹھیاں پسوڑیاں
توں ایہناں نوں منا جا سجناں
تے اک واری آجا سجناں
۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔
تلیاں اوہلے منہ ناں کج نی
ہوون دے اکھیاں دا رَج نی
۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔
ساڈے ایس خطے وچ پنجابی گیت نگاراں شیو کمار بٹالوی، امرتاپریتم، تنویر نقوی، سیف الدین سیف، احمد راہی، حزیں قادری، منظور جھلا تے وارث لدھیانوی نے شاعری دی ایس صنف نوں ابدی حیاتی دتی اے۔ اوہناں دے گیت روایت، کلاسیک تے جدیدیت دے نال نال ’’لوک انگ‘‘ دی خشبو وچ وی گُنھے ہوئے ہوندے سن تے جے میں ایہہ آکھاں پئی اعزاز احمدآذر شاعراں دی ایس لڑی وچ وادھا (Extension) اے تے ایہہ غلط وی نہیں ہووے گا۔
اک گل چیتے رکھن والی اے کہ گیت دا اصل ناطہ سنگیت نال اے، بالکل انج جیویں اکھ دا کجلے نال اے، گیت مشاعرے یاں کاغذ تے لکھی شاعری دے طور تے نہیں بلکہ پڑوچ اودوں مزا دیندا اے جدوں اینوں سُر، لے یاں کسے راگ وچ ادا کیتا جاوے، گیت نوں جدوں کوئی چنگی طرز ، سوہنی کمپوزیشن، رسیلے ساز تے مدھر آواز مل جاندی اے، گیت من کھچواں تے امر ہوجاندا اے ۔ اعزاز احمد آذر دے گیتاں دا حوالہ وی ایہو اے۔ ایہہ تجربہ ہووی چکیا اے تے اگوں کرکے ویکھ وی لیا جے۔
اعزاز احمد آذر اک کھلے دل دماغ تے سوچ فکر دا انسان اے، پر اک پاکستانی ہون دے ناطے اوہ اپنے کلچر نوں کسے تھاں تے نہیں بُھلدا، اوہ اپنی ایس ثقافت نوں پوری دنیا دے انساناں لئی امن، سلامتی تے سکھ سکون دی علامت تے ضمانت جان دا اے، اوہ جان مال، عزت آبرو تے آن انکھ دے تحفظ دا دعوے دار اے، اوہ صرف انسانی بنیادی حقوق دا ای پاسدار نہیں سگوں گوانڈھیاں دے حق حقوق دا وی ڈاڈھا جانو اے۔ ایسے لئی تے او اپنے گوانڈھ وسن والے واسطے وی اوہو دعا کردا اے جیہڑی اپنے واسطے پسند کردا اے۔
حشراں تیکررہون شاہلہ دونویں گھر آباد
وسدے رہن گوانڈی دونویں، یاری زندہ باد
۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔
پیار فرید تے بُلہے، وارث شاہ دا دوجا نام
سانجھ ایکتا، پیار محبت، نانک دا پیغام
پیار، قرآن گرنتھ سبق ہے ہر دم رکھیں یاد
اعزا احمد آذراپنے دیس نال وی اَت پیار کردا اے۔ اوہ ایس توں اپنا تن من دھن وار نوں وی دریغ نہیں کردا۔ اپنے دیس دے کھیت کھلیان ، باغ میدان، ڈھولے، ٹپے، ماہیے، گِدے، بولیاں اوہنوں کملیاں کر دیندے نیں:
گنڈھ سوچ دی کُھل جاوے
پُھو کنا جوانی نوں
جیہڑی دیس نوں بُھل جاوے
۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔
چلدے نی ہل وے
ماہی سُن گل وے
فصلاں دے بوہل کھڑے
وجدے نی ڈھول بڑے
اک بوٹا اے توری دا
روپ حیاتی دا
جیویں نخرہ گوری دا
۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔
اک جوڑا پکھیاں دا
بنے اتوں راہ ویکھاں
دیوا بال کے اکھیاں دا
۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔
گوری نہا کے ندی وچوں نکلی
تے لہراں اُتے چن نچیا
ہر شاعر، ادیب، دانشور دی سوچ، فکر تے محسوس کرن داانداز اپنا اپنا ہوندا اے تے اوہ اپنے جذبیاں، احساساں تے خیالاں دے حصار وچ رہ کے ای اپنی گل کردا اے۔ ایسے طرح آذر ہوراں دا وی اک اپنا انداز اے ، اک طرز اے ، اک فکر اے، اک سوچ اے، گل کرن دا ڈھنگ اے اپنا رنگ اے۔۔۔ جیہدے دائرے وچ رہ کے کوئی نظم، غزل یا گیت تخلیق کردے نیں۔ اوہناں دے گیتاں دی اپنی اک نویکلا اے تے اوہ انج اک وکھری ٹیپ دے گیت نگار نیں۔ اوہناں دی گیت نگاری اُتے کسے وی دوجے یاں وڈے شاعر دے اسلوب دی چھاپ نہیں ہیگی۔ میرے ایس دعوے دی روشنی وچ ہیٹھ دتے کجھ گیتاں دا حوالہ سامنے رکھو تے ایہہ گیت ویکھیا جے۔ ایہناں گیتاں دے حوالے نال اجے ہور بہت کجھ لکھیا جاسکدا اے پر تساں گیت وی تے پڑھنے نیں نا۔۔۔!
ہانیا
وے دل دے جانیا
بہہ جامیرے کول سُن دی کہانیاں
۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔
اک گل رہ گئی اے
اووی سن لے جان توں پہلاں
وے گل رہ گئی اے
۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔
اُڈے چنی چھنکے ونگ
پھکا پے گیا گورارنگ
پھیرا پا ماہیا۔۔۔۔۔۔پا ماہیا
میں کھڑی اڈیکاں تینوں اک واری آ ماہیا
۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔
سونے دا میں لونگ گھڑایا
لونگ اچ موتی نیلا
پنچھی آہلنے پاکے بہہ گئے
توں وی کر کجھ حیلا
۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔
رَل مل گِدا پاون لگیاں
چھن چھن چھنکی ونگ
گدے وچ جد ناں تیرا آیا
مینوں آوے سنگ ۔۔۔میں گِدا کنج پاواں
مینوں آوے سنگ ۔۔۔میں گِدا کنج پاواں


Share |


 

Depacco.com


 

 

Your Name:
Your E-mail:
Subject:
Comments:


Support Wichaar

Subscribe to our mailing list
نجم حسین سیّد
پروفیسر سعید بُھٹا
ناول
کہانیاں
زبان

 

Site Best Viewd at 1024x768 Pixels