Punjabi Wichaar
کلاسک
وچار پڑھن لئی فونٹ ڈاؤن لوڈ کرو Preview Chanel
    



مُڈھلا ورقہ >> شاہ مُکھی وچار >> ناول >> گھٹے رُلدے لوک >> گھٹے رُلدے لوک ۔ قسط پہلی

گھٹے رُلدے لوک ۔ قسط پہلی

فیودرد ستوئیفسکی
October 26th, 2007

پہلاحصہ

مُکھ ١


پچھلے ورہے ٢٢ مارچ دی شام نوں میرے نال اِک اوپری واپری۔ میں اوس دیہاڑے سارا دِن شہر دا گھٹا مٹی چھان دا پھردا ساں پئی کِتے رہن دی تھاں تھاہر مل پوے۔ جتھے میں رہندا ساں اوتھے بہوں سیلن سی۔ اوتھوں اِی مینوں کالی کھنگ لگ گئی سی۔ خزاں دے شروع ہوندے اِی میں سوچ لیا سی پئی ایتھوں اُٹھ جانا چاہیدا اے پئی ٹلدے ٹلاندے ہلدے ہوئے بہار دے دِن آگئے سن۔ دِن بھر دی دوڑ دُھپ مگروں وی کوئی چنگا مکان اجے نظراں وِچ نہیں جچیا۔

پہلے تاں میں چاہندا سی پئی مکان وکھرا ہووے۔ اِیویں نہیںپئی دوجے لوک وی اوہدے وِچ رہندے ہوون تے اوتھے اِی میرا اک کمرا ہووے۔ ہور ایہہ وی پئی فیر اِکو اِی کمرے وچ لنگھنی ہے تاں اوہ کمرا بہت موکلا تے وڈا ہونا چاہیدا تے گھٹ توں گھٹ کرایہ۔ میرا تے ایہو اے پئی کہانیاں سوچن ویلے کمرے وِچ ایدھر اودھر نہیں پھرنا چاہندا ہاں۔ ایتھے ایہہ وی دَسدا جاواں پئی کہانی لکھن دے مقابلے وِچ مینوں ایہہ گل بوہتی پسند ہے پئی جوکجھ لکھنا اے اوس نوں چنگی طرحاں خیالی اَکھ نال ویکھ لواں پئی جدوں کہانی لکھی جا چُکے تے ایس دی صورت شکل کیہ ہووے گی۔ سچ ایہہ ہے کہ میں کوئی سُستی یاں ڈھل دے پاروں نہیں کردا سگوں۔۔۔۔۔۔۔۔ پتہ نہیں کیوں؟


سارا دِن میری طبیعت اُکھڑی اُکھڑی رہی۔ شام ہوندیاں تے حال ایہہ سی پئی میں آپ بوہت بیمار محسوسن لگا جیویں تاپ چڑھن والا ہووے مینوں۔ فیر ایہہ وی پئی سارا دِن پیدل ٹُردا رہیا تے ہُن تھک ٹُٹ چکیا ساں۔ سورج ڈُبدے ویلے جدوں چارچفیرے ہنیرا ہوون والا سی،میں ووزنے سینسکی پراسپیکٹ تے تُریا جا رہیا ساں۔ پیٹرزبرگ وِچ مارچ دی دُھپ مینوں سوہنی لگدی اے۔ خاص طور تے جد شام ویلے موسم صاف ہندا ہے تے ہوا وِچ ٹھنڈ ہُندی ہے ایہہ بہت اِی چنگا لگدا اے۔ ساری سڑک تے اکواری چانن ہو جاندا ہے جیویں تیز روشنی وِچ نہاتی ہووے۔ سارے گھراں وِچ اِکواری چمک جیہی پیدا ہو جاندی ہے۔ گھراں تے جیہڑا مٹیالا، پیلا تے کائی رنگا منظر ہندا ہے اوس نال ساری اُداسی تھوڑی جیہی دیر لئی لیہہ جاندی اے۔ اَیویں جاپدا اے پئی سبھ کجھ روشن تے نکھر گیا اے تے اسیں آپے اِنج حیران ہوجاندے آں جیویں کسے نے ہجھ ماردِتی ہووے۔ نویں وچار جمدے نیں، خیالاں دا نواں سلسلہ اُٹھدا اے۔ بڑی حیرانی ہُندی اے پئی سورج دی اِک رِشم بندے دی روح لئی کیہ کجھ کرسکدی ہے!

سورج ہُن ڈُب گیا سی، ہوا وِچ ٹھنڈ ودھدی جارہی سی تے میری نَک نوں مسوسنا شروع کردِتا سی۔ دُھند گوڑھی ہو گئی۔ دُکاناں دِیاں بتیاں بَل پئیاں۔ جدوں میں مٹھائی وِیچن والے ملر دی ہٹی کول اپڑیاں تے اچن چیتی میرے پیر اوتھے گَڈے گئے ، تے سڑک دے اوس پاسے میں جھور لا کے ویکھن لگا۔ جیویں مینوں وہم ہوگیا پئی ہووے ناں ہووے کوئی اوپری میرے نال واپرن والی اے تے ٹھیک اوس ویلے سڑک دے اوس پار اک بندہ میری نظریں پیا، بُڈھا بندہ اپنے کُتے نال ٹُریا جا رہیا سی۔ چنگی طرحاں یاد اے پئی اوس ویلے خوف جیہا مینوں اپنے دِل اندر محسوس ہوئیا۔ میں آپ وِی ناں جان سکیاں کِنج دا خوف سی۔

میں کوئی صوفی آدمی نہیں ہاں۔ غیب تے الہام نوں نیڑیوں تیڑیوں وی نہیں من دا ہاں۔ پر ایس توں اڈ، خؤرے لوکاں وانگوں مینوں وِی زندگی وِچ کِنے اِی اِنج دے تجربے ہوئے نیں جیہناں دی کوئی وجہ نہیں دسی جا سکدی۔ ہُن مثال دے طور تے اوس بُڈھے نوں اِی لے لوو۔ بھَلا ایہہ کیویں ہوئیا پئی عین اوس ویلے جد اوہدے تے میری نظری پئی، چھیتی ایہہ خیال دِل وچ آیا پئی اَج شام نوں میرے نال کجھ نہ کجھ ہوون والا اے؟ ہاں، ایہہ ہے پئی ایس ویلے میں بیمار سی تے جدوں بندہ بیمار ہووے تاں اودوں وہم تے خیال ہمیشاں نیڑے نیڑے ہُندے نیں۔

بڈھا بابا فُٹ پاتھ تے ڈانگ ٹیکدا مٹھیائی دی ہَٹی کول اپڑیا۔ اوہ ایناں کُو ہولی ہولی تے ماڑے پیراں نال چل رہیا سی ' زمین تے لتاں انِج آکڑیاں آکڑیاں رکھ رہیا سی' جیویں لَتاں نہیں ڈنڈے ہین۔ میں اپنی حیاتی وِچ کدی اِیناں اچرج تے ایہو جہی بھیڑی شکل صورت دا بندہ نہیں ویکھیا' پہلے وی جدکدی ملر مٹھیائی والے دی ہَٹی تے اوس نال میری ملنی ہوندی ہمیشاں اک پیڑ میرے دِل تے دِماغ وِچ ہوندی۔

لَما قد،ڈِنگا لَک، موئیا بُوتھڑا جیہدے تے ٨٠ ورہیاں دی چھاپ لگی ہووے۔ پرانا اورکوٹ سینؤں نکلیاہوئیا۔ ٢٠ ورہے پرانا مُڑیا تُڑیا گول ہیٹ جیہڑا سِر تے مُڑیا رہندا اے تے گنجے سِر نوں جیہدے تے والاں دی صرف اک لَٹ تے اوہ وی چِٹی نہیں سگوں سلیٹی رنگی چِٹی رہ گئی ہووے، اوہنوں لُکویا ہوئیا سی۔ ایس مہاندرے نال بابے دا ہِلنا جُلنا اِنج جاپدا سی جیویں اوہناں توں آپ نہیں، سگوں بے اختیار ہوگیا ہووے جیویں سپرنگ لگے ہوون۔۔۔۔۔۔۔۔

ایہہ سبھ شیواں مِل مِلا کے اِنج سن پئی ہو نہیں سی سکدا کہ کوئی بندہ اُنہاں نوں پہلی وار مِلے تے ایہہ کجھ اوہنوں رِڑکے نہ۔ بَلے، ایس بُڈھے نوں مِلنا اک عجیب جیہی گل سی، جو جندڑی توں ودھ جی رہیا سی، بالکل کلم کلا،بے یار تے مددگار، جیہدی کوئی سنبھال کرن والا نہیں سی۔ ایس توں اڈ اِنج دا دیوانہ جاپدا سی جو اپنے راکھیاں توں بچ کے نَس بھجیا ہووے۔ اک ہور شے جیہڑی مینوں اوپری لگدی سی اوہ سی اوس دا وکھرا سَوکا۔۔۔۔۔۔۔جُثے تے ماس بوٹی دا ناں تک نہیں۔

ویکھن توں لگدا سی پئی ہڈیاں اُتے بس چمڑی مڑھ دِتی گئی اے۔ اوہدیاں وڈیاں پر بُجھیاں بُجھیاں اکھاں جیہڑیاں نیلیاں حلقیاں وچ جیویں جڑیاں ہوئیاں سن، ہمیشاں ساہمنے گَڈیاں رہندیاں سن، اپنی تھاں توں ہِلدیاں جُلدیاں ناں سن تے ہور کجھ نہیں ویکھدیاں سن۔۔۔۔۔۔۔ مینوں پَک سی اَیویں اِی جد اوہ اپنے آپ نوں ویکھدا سی تے بس بالکل نَک دی سِدھ وِچ تہاڈے وَل ودھدا سی جیویں ساہمنے دی سبھ تھاواں ویہلیاں پئیاں ہون۔ کئی وار ایہہ گل میں ویکھ چکیا ساں۔ ملر مٹھیائی والے دی ہٹی تے آنا جانا شروع کیتے اوہنوں بوہتا چِر نہیں ہوئیا سی۔کُتا ہمیشاں اوہدی پوُچھل نال لگا ہُندا سی۔ کسے نوں وی نہیں پتہ سی پئی ایہہ بندہ کتھوں آؤندا اے۔ ناں تے ملر دے گاہکاں وِچوں کسے نوں کدی ایس نال گل بات کرن دی جر
أت ہوئی تے ناہیں اوہنے اوہناں نوں کدی بُلایا۔

''اوڑک ایہہ بندہ آپ نوں ایتھے ایس دُکان تک گھسیٹدا کیوں اےں۔ایہدا ایتھے کیہ کم؟'' سڑک دے اوس بَنے کھلوتے کھلوتے میں دِل وِچ سوچیا۔ اجے میری اکھ اوس بندے توں پرانہہ نہیں ہو رہی سی۔ خورے کیویں اُچوائی تے کِڑ جیہی ہوئی جو اوس ویلے خؤرے بیماری یاں تھکیویں دے کارن ہووے گی تے فیر ہور میں ایس حیرانی وچ پیا رہیاں'' ایہہ بندہ کیہ سوچ رہیا ہووے گا؟ ایہدے دِماغ وِچ کیہو جہے خیال آؤندے ہون گے؟ کیہ ہُن وی ایہہ ایس جوگا اے پئی کسے شے دے بارے سوچ سکے؟ ایہدے منہ تے اِک موت نے ولگن ولی ہوئی سی پئی کوئی حال ایہدے تے چڑھدا ہی نہیں سی۔ اوہنے ایہہ کُتا' بھیڑا جیہا کُتا کِتھوں پھڑ لیا جیہڑا کدی اوہدی پُوچھل توں وَکھ نہیں ہُندا، جیویں ایس کُتے نال مِل کے اوہدا وجود بنیا ہوئیا اے تے اوس توں وَکھ ہی نہیں کیتا جا سکدا۔ کُتا وی پورا مالک وانگوں اے۔''

'' ایہہ بھاگاں ماریا کُتا وی کوئی ٨٠ ورہیاں دا ہووے گا۔ ہاں، سچی ایس توں کیہ گھٹ ہونا ایں۔ پہلے تے ایہہ پئی کتا ویکھن وچ دوجے سارے کتیاں توں کِتے بوہتی عمر دا لگدا سی۔ جد پہلی واری میں اوس کتے نوں ویکھیا تے خورے کیوں ایہو خیال آیا پئی ہوے ناں ہوے ایہہ کُتا دوجے کُتیاں جیہا نہیں ہو سکدا۔۔۔۔۔۔۔۔۔سبھ توں اوپرا ہے۔ ایہدے وچ کوئی نہ کوئی گل عجیب تے افسانوی ضرور اے' کوئی وڈی گُجھی گل۔

ہو سکدا اے پئی ایس کتے دے روپ وچ کوئی خبیث روح اے' ایہدی قسمت کسے خاص گُجھی تے ان پچھاتی گنڈھ وچ اپنے مالک دی قسمت نال جُڑی لگدی اے۔ جیکر تُسیں کُتے نوں ویکھدے تے ایس گل نال ایکا کردے پئی ایس غریب نے پچھلی وار جدوں روٹی کھاہدی سی ایہنوں ٢٠ ورہے تے لنگھ ہی گئے ہونے نیں۔ کتا کیہ سی ۔۔۔۔۔۔۔۔۔۔ بالکل ڈھانچہ سی، سگوں ایس گل نوں اِنج آکھنا چنگا ہووے گا پئی بالکل اپنے مالک دا مہاندرہ سی۔ ایہدے جُثے دے نیڑے نیڑے سارے اِی وال جھڑ گئے سن تے بغیر والاں پوچھل لَتاں وِچکار اِنج اَڑی ہوئی سی جیویں پوچھل نہیں کوئی ڈنڈی اے۔ ایہدے لمے لمے کَناں والا سِر اگانہہ نوں بھیڑے طریقے نال لَمکیا ہوئیا سی۔ میںتاں ساری عمر وِچ اِک وی اِنج دا ڈراؤنا کُتا نہیں ویکھیا سی۔ جدوں اوہ دونویں سڑک تے اِنج ٹُردے پئی اگے اگے مالک، پچھے پچھے کُتا ،فیر کِنیاں دی نَک مالک دا کوٹ چھاتی نال ایویں کھیہندا اے جیویں گوُند نال جوڑ دِتی گئی ہووے۔ایہناںدونواں دی چال تے اوہناں دا مہاندرہ جیویں ہر ہر قدم تے بولدا سی۔

نہیں اے بُڈھیپے توں ہُن کوئی چھُٹکارا
بُڈھیپے نے گھیریا اے پروردگارا

مینوں یاد آؤندا اے پئی اک وار سوچدے سوچدے مینوں خیال آیا پئی بابا جی تے اوہناں دا کُتا دونویں ہوفمین دے قصے کہانیاں والی تصویری کتاب توں نِکل کھڑے ہین تے ساڈی دنیا وِچ ایس کتاب دے ٹُردے پھردے اشتہاراں وانگوں ٹہلدے پھررہے نیں۔ میں سڑک اُلانگھی تے ملر دی ہٹی وِچ بابا جی دے پچھے پچھے لگ گیا۔

ہٹی اندر اپڑ کے بابا جی دیاں حرکتاں بڑیاں عجیب ہُندیاں سن۔ ہور ملر دا تھوڑے دِناں توں ایہہ ورتارا ہوگیا سی پئی اوہنے ایس ان پڑھ پروہنے نوں وڑدےاں ویکھ کے مونہہ سُجا لینا۔ پہلے تے ایہہ پئی ایہو انوکھا آؤن والا کدی کسے شے دا آرڈر نہیں دیندا سی۔ ہر واری سِدھا اَگ دان دے کول نُکڑوِچ چلا جاندا تے اوتھوں کسے کرسی تے بیہہ جاندا۔ جیکر اگ دان دے نیڑے کرُسی پہلے اِی پئی ہوندی تے اوس کرسی تے بیٹھے ہوئے بندے دے ساہمنے ڈؤر بھؤرا کھڑا تکدا رہندا تے فیر اوتھوں مُڑ کے' ایویں جیویں کسے فِکروِچ پھسیا ہووے' باری دے کول دوجی نُکڑ وَل نوں ٹُرجاندا۔ اوتھوں کوئی کرسی لبھ کے ہولی ہولی اوہدے تے بیہہ جاندا' اپنا ہیٹ لاہندا' اوہنوں پاسے تے زمین اُتے رکھدا دیندا فیر ہیٹ دے برابر اپنی سَوٹی لا دیندا۔

ناںتے اوہ کدی کوئی اخبار چُکدا' ناں مونہوں کوئی اک اکھر کڈھدا' ناں کسے قسم دی واج اوہدے سنگھ توں نکلدی۔ بس بیٹھیا اے تے نَک دی سِدھ وِچ آنے اَڈ کے انج خالی خالی تے بے جان نظراں نال گھُوری پا رہیا اے پئی ہر ویکھن والا ایہی خیال کردا اے کہ ایس بندے دے آلے دوالے جو کجھ ہورہیا اے اوہنوں ناں اوہ ویکھ رہیا اے، ناں سُن رہیا اے۔

کُتا وی اپنی تھاں دو تِن چکر لاؤن مگروں مالک دے چھِتراں وِچ نَک پا کے اداس جیہا پے جاندا جیویں ہُن دنیا توں ٹُر گیا اے۔ ویکھن والے نوں بھلیکھا پئے سکدا سی پئی ایہہ دو وجود سارا دِن کتھے موئے پئے رہندے نیں تے جدوں سورج ڈُبن لگدا اے تے اِکدم ایہناں وچ جان پے جاندی اے پئی اُٹھیئے تے اُٹھ کے ملر مٹھیائی والے دی ہٹی تائیں ٹہلدے ہوئے اپڑیئے تے اوتھوں کوئی وڈا گُجھا فرض ادا کریئے۔

اِنج تن چار گھنٹے بیٹھن مگروں بابا جی اوڑک اُٹھ کھلوندے' اپنا ہیٹ چُکدے تے جتھے اوہناں داگھر سی' اودھرے ٹُر پیندے۔ کُتا وی نال اِی کھڑا ہوجاندا۔ اوہ وی ڈِنگی پوُچھل تے لَمکے سر نال ہولی ہولی مالک دے پِچھے بے وس ہو کے لگ جاندا۔ ہٹی وِچ جد تائیں بابا جی بیٹھے رہندے، ہٹی تے آؤن والے گاہک اوہناں توں ولاؤندے، ہور تے ہور کوئی اوہناں دے نیڑے بیہن دا روادار نہ ہندا' جیویں وڈے میاں نوں ویکھ کے سڑاند آؤندی ہووے۔ بابا جی دی آپ ایس گل تے نظر تک نہ پیندی۔


Share |


 

Depacco.com


 

 

Your Name:
Your E-mail:
Subject:
Comments:


Support Wichaar

Subscribe to our mailing list
نجم حسین سیّد
پروفیسر سعید بُھٹا
ناول
کہانیاں
زبان

 

Site Best Viewd at 1024x768 Pixels