Punjabi Wichaar
کلاسک
وچار پڑھن لئی فونٹ ڈاؤن لوڈ کرو Preview Chanel
    



مُڈھلا ورقہ >> شاہ مُکھی وچار >> کلاواں تے کلاکار >> نصرت فتح علی خاں

نصرت فتح علی خاں

احمد عقیل روبی
March 31st, 2014
5 / 5 (2 Votes)


ایہہ گل ورھیاں توں سُندے تے پڑھدے آئے آں پئی وڈے لوکی نکے ہوندے ای اپنے وڈے ہون دیاں نشانیاں دس دیندے نیں۔ ساریاں نوں پتہ لگ جاندا اے کہ ایس بچے نے وڈیاں ہو کے کناں ناں کمانا اے۔۔۔۔۔۔ پر نصرت فتح علی خان نے ایہو جیہی کوئی نشانی نہیں دسی۔ اوہدا بچپن بڑا معمولی تے اک کوہجا بچپن سی۔۔۔۔۔۔ نصرت جیہنوں بچپن وچ پرویز تے پیجیدے ناں توں بلاوندے سن، اک بے کار تے نکما جیہا بچہ سی تے پورا خاندان اداس سی پئی ہن فتح علی خان دی نسل قوالی دا ناں اگے کیویں ودھائے گی۔۔۔۔۔۔ اک واری فتح علی خان دے بھرا مبارک علی خان نے فتح علی خان نوں کہیا:
’’فتح علی خان ڈھائی من دے ایس بچے نوں نہ سُر دا پتہ اے نہ سنگیت دا، کم اگے کیویں ودھے گا، کجھ سوچ‘‘۔
فتح علی خان نے سوچ لیا۔ اوہنے چوری چوری ایس بچے نوں کمپنی باغ لائل پور (فیصل آباد) لے جا کے گیت سنگیت دا سبق پڑھانا شروع کر دتا تے کسے نوں کنوں کن خبر نہ ہوئی۔ جدوں فتح علی خان اللہ نوں پیارا ہو گیا، اوہدے چالیسویں تے نصرت فتح علی خان دے سِر تے پگ بھنی گئی تے کجھ لوکاں نے ہس کے کہیا:
’’چل ہُن رسم نبھان لئی جے کوئی سُر آوندا ای تے کجھ سنا دے‘‘۔
نصرت فتح علی خان نے اللہ دا ناں لے کے اک راگ شروع کر دتا تے دو گھنٹے اوس راگ دیاں مختلف شکلاں لوکاں نوں وکھا کے حیران کر دتا۔ لوکاں نے دنداں چ اُنگلاں لے لیاں تے فیر اعلان کر دتا پئی فتح علی خان دے مرن دے بعد قوالی مُکّی نہیں، زندہ اے تے زندہ رہوے گی۔
چالیسویں دے بعد نصرت فتح علی خان دے تایا جی مولوی مبارک علی نے نصرت نوں باقاعدہ کلاسیکی موسیقی دی تعلیم دینا شروع کر دتی تے نصرت دا ناں ہولی ہولی مشہور ہوندا گیا۔
نصرت فتح علی خان دے خاندانی باورچی عبد الستار نے اک واری مینوں دسیا:
’’روبی صاحب اک واری ساڈی قوال پارٹی منگلا دے نیڑے اک پنڈ وچ قوالی کرن گئی، رستہ بڑا اوکھا سی، ٹُردے ٹُردے نصرت تن چار واری ڈگ پیا۔ اوہ اپنے مٹاپے کارن ٹُرنوں اوازار سی۔ جدوں نصرت ڈِگدا مبارک علی اکو گل کہندا سی۔۔۔ ’شابا پتر ہمت کر، اساں تیری قوالی نال ایہہ علاقہ وی فتح کرنا اے‘۔ نصرت ایہہ گل تن چار واری سن کے کہن لگا۔۔۔ تایا جی! سوکھے رستیاں والے علاقے آپ فتح کر لئے، ایہہ سطح مرتفع والا علاقہ میرے لئی سنبھال کے رکھیا سی۔۔۔‘‘
تے فیر دنیا نے ویکھیا، دنیا دا کوئی علاقہ ایہو جیہیا نہیں سی جیہڑا نصرت فتح علی خان نے فتح نہیں کیتا۔۔۔ فرانس دے اک لکھاری نے نصرت دے فن بارے گل بات کردیاں کہیا اے:
’’ایناں علاقہ سکندر اعظم نے تلوار نال فتح نہیں کیتا جناں نصرت فتح علی خان نے اپنی قوالی نال فتح کر لیا اے۔۔۔۔۔۔‘‘
میں نصرت فتح علی خان تے اک کتاب لکھی اے جیہدا ناں اے "Nusrat Fateh Ali Khan, A Living Legend." ایہہ کتاب لکھدے ویلے میں دنیا دے مختلف ملکاں وچ نصرت دے بارے گل بات پڑھی تے ویڈیو ویکھے۔ سب دی اکو رائے سی:
’’نصرت دا فن مہان اے تے اوہدے ورگا ہور کوئی نہیں‘‘۔
نصرت دی شہرت دنیا دے ہر کونے وچ پھیلی ہوئی اے تے ایس شہرت نے پنجابی زبان تے ماں بولی نوں ساری دنیا وچ خوشبو وانگوں وَنڈ دتا اے۔ نصرت نے قوالی دی روایت نوں قائم رکھدیاں ہویاں مغربی سُراں نوں ایہدے وچ شامل کر کے ایس ’’علاقائی فن‘‘ نوں بین الاقوامی گیت بنا دتا اے، تے ساری دنیا دے گان والیاں نوں اپنی نقل کرن تے مجبور کر دتا۔ اج کسے گیت گان والے دا گیت سن لوو، اوہدے گیت وچ نصرت دا فن نظر آوے گا۔
نصرت فتح علی بہت وڈا فنکار سی، پنجابی زبان دا بہت وڈا عاشق سی تے ایس زبان، فقیری، درویشی تے عارفانہ کلام نے اوہنوں رنگ لا دتے۔ پنجابی دے صوفی شاعراں دا کلام اوہنوں یاد سی۔۔۔ قوالی کردے کردے جدوں عارفانہ کلام دا تڑکا لاوندا سی تے سنن والیاں دی جان کڈھ لیندا سی۔ نصرت نے گیت تے غزل وچ وی اپنے ناں دے جھنڈے گڈے۔ اردو استاد شاعراں دا کلام اپنی گائیکی وچ شامل کیتا تے گان دا حق ادا کر دتا۔
سُر دیاں بریکیاں، راگ راگنی، کلاسیکل بندش تے سُراں نوں بدل بدل کے کہن دا انداز نصرت دی گائیکی دی جان سی۔۔۔۔۔۔ اک واری مشہور موسیقار نوشاد علی نے نصرت دی قوالی سن کے آکھیا:
’’ہم نے قوال تو بہت سنے ہیں لیکن کلاسیکل موسیقی پر عبور رکھنے والا قوال پہلی بار سنا ہے‘‘۔
نصرت فتح علی خان نے بڑی بھرپور زندگی گزاری۔ دولت، شہرت تے مقبولیت اوہدی عاشق سی، دن رات اوہدے بوہے تے ہتھ بنھ کے کھلوتی رہی۔ اوہ دن رات ’’علی علی، اللہ اللہ‘‘ کردا رہیا تے اللہ دیاں رحمتاں اوہدی جھولی بھردیاں رہیاں۔۔۔۔۔۔ اوہ دن رات کم کردا رہیا، فن دی خدمت کردا رہیا، لوکاں دے دل خوش کردا رہیا، اپنے دل دے بارے وچ کدی سوچیا ای نہیں، اوہ محفلاں وچ رونقاں ونڈدا رہیا تے اپنے اندر مٹی اُڈدی رہی۔ بیماریاں اندر جال بُن دیاں رہیاں تے فیر اک دن آیا جدوں ساریاں بیماریاں نے اکٹھے ہو کے حملہ کر دتا۔ وجود موٹا سی، بیماریاں توں بھج نہ سکیا تے اوہناں دے سامنے مٹی دا ڈھیر بن گیا، اللہ اوہنوں بخشے۔
نصرت بڑا معصوم بندہ سی، اوہدی معصومیت توں خوش ہو کے جاپان والیاں ایہنوں ’’ہسدے گوتم بدھ‘‘ دا خطاب دتا سی۔۔۔۔۔۔ نصرت نوں نہ کھان دا شوق سی، نہ پین دا، نہ اوہ کپڑے لیڑیاں دا شوقین سی۔۔۔ جو مِل گیا کھا لیا، جو مِل گیا پا لیا۔۔۔ میں جدوں وی اوہنوں ملیا مینوں ایہو ای لگا۔ نصرت نوں لطیفے بڑے یاد سن۔ لطیفہ سن کے ہسدا سی تے لطیفہ سنا کے یاراں نوں ہساوندا سی، تے کدی کدی لطیفے دی Situation وی پیدا کر لیندا سی۔ شیر علی، مہر علی اوہدے دو شاگرد نیں، اَج کل بڑے مشہور قوال نیں، اک رات نصرت اوہناں دے گھر گیا۔ اوہناں نوں جگایا، گڈی وچ بٹھایا تے فیصل آباد توں اٹھاراں میل دور جا کے اوہناں نوں گڈی وچوں لاہ کے آپ فیصل آباد آ گیا۔ اوہ وچارے اٹھاراں میل ٹُر کے واپس فیصل آباد آئے۔
نصرت فتح علی خان بڑا ڈرپوک بندہ سی تے ایہہ اوہدے فنکار ہون دا ثبوت سی۔ گولی دی آواز سن کے ڈر جاندا سی تے گولی نالوں اوہنوں چھپکلی توں بڑا ڈر لگدا سی۔
اک واری میں فیصل آباد اوہدے گھر رات گزاری۔ میں، اقبال نقیبی (اوہدا سیکرٹری) تے خان صاحب کھانے توں بعد چاء پی رہے ساں۔۔۔۔۔۔ خان صاحب بڑے خوش سن۔ اوہناں تے لکھی میری کتاب اوہناں دے ہتھ وچ سی تے اوہ نویں نویں لطیفے سنا رہے سن۔ اچانک اوہناں دے چہرے تے اک پریشانی دا پرچھاواں آ گیا۔ نصرت کندھ وَل ویکھ کے چپ ہو گئے۔ میری نظر کندھ تے پئی، اک چھپکلی نصرت وَل ویکھ رہی سی۔ خان صاحب نے کتاب میز تے رکھی، کھڑے ہوئے تے مینوں کہن لگے:
’’اچھا روبی صاحب! تسیں آرام کرو، سویرے ناشتے تے مِلاں گے‘‘۔
ایہہ گل کہہ کے اوہ کمرے وچوں چھیتی نال باہر نکل گئے بالکل اوس بندے وانگوں جیہنے ریڈیو تے خراب موسم دی خبر سن لئی ہووے تے ویلے نال گھر پہنچن دی کوشش کرے۔۔۔۔۔۔
نصرت چلا گیا پر اوہدیاں یاداں تے اوہدے فن دی عظمت ہُن تیکر ساڈے دلاں وچ جیوندی اے۔


Share |


 

Depacco.com


 

 

Your Name:
Your E-mail:
Subject:
Comments:


Support Wichaar

Subscribe to our mailing list
نجم حسین سیّد
پروفیسر سعید بُھٹا
ناول
کہانیاں
زبان

 

Site Best Viewd at 1024x768 Pixels