Punjabi Wichaar
کلاسک
وچار پڑھن لئی فونٹ ڈاؤن لوڈ کرو Preview Chanel
    



مُڈھلا ورقہ >> شاہ مُکھی وچار >> کلاواں تے کلاکار >> لڑی :1: نورجہاں

لڑی :1: نورجہاں

خالد حسن
May 26th, 2013
5 / 5 (1 Votes)

اُلتھا: پونم سنگھ

میڈم اجیہی زنانی سن جیہناں دے راہ وِچ کوئی نہ ای آوے تاں اوہدے لئی چنگا اے، خاص کر زنانیاں۔ بہُت ورھے پہلاں دی گل اے کہ نور جہاں نے اداکارہ نِگہت سلطانہ نُوں دو دھر وی دِتیاں سن جیہنے نورجہاں لئی اوہناں دی پِٹھ پِچھے ’چِھل لاؤ‘ جیہے لفظ ورتے سن جاں پھیر نور جہاں نُوں اوہدے اُتے شک سی کہ اوہ اوہناں دے خاوند نال اکھ مٹکا کر رہی اے۔ اودوں اجے اوہناں نُوں حالی پرواہ ہے سی آپنے گھر دی۔ اِک ہور نوِیں اُٹھدی گائکہ جِس شیخی ماری سی کہ اوہ نورجہاں توں گھٹ نہیں۔ نور جہاں اوس نُوں ڈاڈھے ہتھیں لیا تے اوہدِیاں چِیکاں کڈھوا دِتیاں۔ لوکاں نے وِچ پے کے بچ بچا کروایا۔
ایہہ لگ بھگ 1994-95 دی گل اے نور جہاں دی طاہرہ سیّد نال وی تُوں تُوں میں میں ہوئی سی۔ طاہرہ نے نور جہاں بارے آکھیا سی،’ جو نور جہاں دی آواز مینوں اکاؤ جاپدی اے۔ میں اوہناں نُوں دو وار توں ودھ نہیں سُن سکدی۔‘ اوہناں ایہہ وی آکھیا سی،’ میرے پسنددیدہ گائک تاں نُصرت فتح علی خان تے عطااﷲعیسیٰ خیلوی نیں۔ میں ایہناں نُوں سدا سُن سکدی آں۔ میں کوئی پیشہ ور گاؤن والی نہیں۔ میں تاں بھلائی دے کماں لئی پیسے اِکٹھے کرن لئی گاؤنی آں۔‘
ماملہ خبرے اوتھے ای ٹھپیا جاندا۔ پر نور جہاں دا ایس گل دا جواب مگروں طاہرہ سیّد دی ماں نے آکھیا سبھ نُوں پتہ اے اسیں کون آں تے تُوں کِتھوں آئی ایں۔ اُلٹا نور جہاں نُوں آپنی دھی توں معافی منگن دی صلاح وی دِتی۔ جھٹ فِلمی دُنیا دے لوک اِک مُٹھ ہو کے نور جہاں دی حمایت وِچ اُٹھ کھلوتے۔ اوہناں ماں دِھی دی نِندیا کیتی تے اِک آواز ہو کے اعلان کیتا،’ نور جہاں اِکو اِک اے اوہدا کوئی ثانی نہیں۔ پھبتی کسن وِچ وی نور جہاں دا کوئی ثانی نہیں سی۔ ٹرکاں لاریاں تے ویگناں والیاں دے من بھاؤندے گائک عیسیٰ خیلوی بارے گل کردیاں نور جہاں نے ایس جھیڑے دا انت اِنج لایا،’ عیسیٰ خیلوی جو کُجھ وی گاؤندے نیں میرا تے میرے اوس سنگیت دا اوہدے نال کوئی واسطہ نہیں جہیڑا مینوں سِکھایا گیا اے۔‘ اِنجے ایہہ گل آکھنی نور جہاں نُوں پھبدی وی اے۔ بڑے غُلام علی خان نور جہاں دے فن نُوں مندے سن تے آپنی شاگِرد آکھن وِچ مان وی کردے سن۔ اُنج وی آپنے اُستاد نوں چتاردیاں اوہناں دا آدر ودھاؤن لئی نور جہاں دا ایہہ وی اِک ڈھنگ سی۔ سچی گل تاں ایہہ اے کہ سنگیت دِیاں باریکیاں تے بھیتاں بارے جو کُجھ وی جانن دی لوڑ سی، کِسے ہور نالوں اوہ بہتر جاندے سن! اجیہا ہور کُجھ وی نہیں سی جو کوئی اوہناں نوں سِکھاندا۔ جدوں نورجہاں فوت ہوئی تاں اوہناں دی اِک دادی پُھپھی نے دسیا پئی جدوں نورجہاں جمی سی تاں اوہناں دے رون دی آواز سُن کے نور جہاں دی پُھپھی نے آپنے بھرا نوں کیہا، واہ، ایہہ تاں روندی وی سُر وِچ اے۔
1988 وِچ مَیڈم دی مُسرت نذیر نال اِک بڑی مشہور جھڑپ ہوئی۔ مَیڈم نوں ایس دا کوئی چاء چڑھیا تاں نہیں سی آکھیا جا سکدا پئی مسرت نذیر نے اوہ میرا لونگ گواچا گا کے جِیوندی یاد وِچ سبھ توں ہرمن پِیارا ہویا گیت گنویاں۔ ایہہ اوہی گیت اے جیہدے وِچ ، ٹاہلیاں ہیٹھ دَوڑی آندی مُٹیار دے نک دا کوکا (لونگ) بُڑھک کے ڈِگ پیندا اے تے اوہ نہیں لبھدا۔ اوہ مُٹیار آپنے پِچھے پِچھے آؤندے گبھرُو نُوں ونگار پاؤندی اے جو اوہ میرا لونگ لبھے۔ ہر اِک توں’ میرا لونگ گواچا‘ دی واہ واہ سُن سُن کے میڈم نکو نک آگئے تاں اوہناں وی ایہہ گیت آپنے ڈھنگ نال گاء کے ریکارڈ کروا دِتا۔ پر میڈم دے ایسے گائے گیت دی کِسے سار ای نہ لئی۔ نور جہاں نوں ہور وٹ چڑھ گیا۔ جدوں میں اوہناں نوں پُچھیا کہ تُساں اِنج کیوں کیتا اے؟ نور جہاں نے دسیا کہ سارے مینوں آ آ کے کہندے سن جے میں ایہہ گیت نہ گایا تاں باری سٹوڈیو وِچ قتل ہو جان گے۔ حال دی گھڑی مینوں اوہ وجہ بُھل گئی اے۔ پر نور جہاں نے مینوں بڑاکُھل کے باری سٹوڈیو وِچ قتل ہو جاون دا کارن دسیا سی۔
مینوں چنگا بھلا چیتا اے، میں اوہناں نوں پُچھیا سی،’ تُسی مُسرت نذیر دی کامیابی اُتے رشک کردے او؟‘ رشک ! اوہناں دی آواز وِچ ٹِچکر سی۔ میں رشک کراں کِسے گاؤن والی اُتے، پھیر اوہ وی مُسرت نذیر ....۔ اوہناں واک ہوا وِچ ای لمکیا رہن دِتا سی۔ ایہہ میڈم دا خاص ڈھنگ سی۔
کُجھ سمے بعدوں مینوں مُسرت نذیر توں ٹورانٹو وِچ ایس کہانی بارے پُچھن دا موقع مِلیا تاں اوہناں سونہہ کھا کے مینوں دسیا،’ جدوں میں لہور وِچ ساں تاں میڈم نور جہاں ولوں مینوں سُنیہا مِلیا پئی میں پُٹھے پیریں لہوروں اوتھے ای پرت جاواں جِتھوں میں آئی آں ، نہیں تاں چنگا نہیں ہووے گا۔‘ ایس پُچھ دس وِچ کالے علم دا ذِکر وی ہویا۔ (شوکت حُسین رضوی وی ایس گل دی دس پاؤندے سن جو نور جہاں ایہدے وِچ ماہر اے)۔
میں پہلی وار 1967وِچ نور جہاں نوں مِلیا جدوں اوہناں دا اعجاز نال طلاق دا جھیڑا ٹُریا ہویا سی۔ اوہ اداکار جِس وِچ کلا ناں دی خبرے کوئی چیز نہیں سی، سِوائے شکل صورت دے، جیہدے نال نورجہاں کُجھ ورھے پہلاں ویاہ کرایا سی تے جیہدا فِلمی کَیریئر بنواؤن وِچ اوہناں مدد کیتی سی۔ تِن دِھیاں تے کئی بے وفائیاں توں بعد ایہہ ویاہ مُک گیا۔ اوہناں دِناں وِچ میں نور جہاں نوں کئی وار مِلیا۔ نور جہاں دی آواز دا میں شُدائی تاں ہے ای ساں پر اوہناں دی ترِکھی اٹکل، مخولی عِلّت، لوکاں تے حیاتی بارے ڈُونگھی نِیجھ دا وی قائل ہو گیا۔ اوہناں اعجاز بارے گلاں کرنیاں۔ کئی وار زہر دا ٹیکا لا، تے کئی وار کِسے بھرم ٹُٹن دے احساس نال۔ اوہناں نوں اوہناں بارے اَتے اوہناں توں دھوکھا ہویا جاپدا سی۔ آپنے آپ نوں وی دوش دیندے سن آپنی ماڑی چون لئی۔’ اوہ تاں کدے وی کُوڑے توں ودھ کُجھ نہیں سی‘، مینوں چیتے ہے اوہناں اعجاز بارے کیہا سی۔
کئی ورھیاں بعدوں، جدوں لندن دے ہوائی اڈّے ’ہِیتھرو اُتے، فِلم دیاں ڈبیاں وِچ بھرِیا نشِیلیاں وستاں پاروں اعجاز نوں چار سال قید دی سزاء ہوئی تاں ایہہ نور جہاں ہی سن جو اوہناں دی اِمداد نوں پُجے۔ اوہناں ای مہنگیاں وکیلاں دِیاں فِیساں تارِیاں۔ پر مشہور ایہہ سی جو نور جہاں کنجُوس اے۔ نور جہاں تاں اوس بندے دی وی اوہدی اَوکھی گھڑی وِچ کُھلے دِل نال مدد کیتی جیہنے اوہناں نال ماڑی کیتی تے تِن دِھیاں پالن لئی اوہناں دی جھولی وِچ سُٹ کے نس گیا سی۔ایہہ وی نورجہاں دا اِک پکھ سی جس بارے عام طور اُتے خبرے نہیں پتہ۔ اوہ آپنے پیسے نوں بڑے دِھیان نال خرچدے سن۔ اوہ اندروں بڑے کُولے سن، خاصکر اوہناں لئی جیہناں لئی اوہناں دے دِل وِچ موہ سی۔
مینوں مَیڈم نال آپنی پہلی ملاقات کل وانگ چیتے ہے۔ بھاویں پینتی ورھے بیت گئے نیں اوہناں نوں پہلی وار ویکھیاں۔ اودوں میں پاکستان ٹائمز وِچ رِپورٹر ساں تے نورجہاں دے طلاق دے مُدے اُتے لِکھ رہیا ساں۔ فِلماں، کلچر تے اجیہاں ہور رنگینیاں میرے ذِمے سن۔ اُردو اخبار نورجہاں تے اعجاز دِیاں کہانیاں نال بھرے رہندے سن، پر ساڈے اخبار نے اوہدے بارے اِک حرف وی نہیں سی لِکھیا جیہدا ڈھنڈورا سارا شہر کیہ سارا مُلک پِٹ رہیا سی۔ پاکستان ٹائمز ایہناں ماملیاں وِچ واہواہ نک چڑھا سی۔ پھیر وی مینوں یقین سی کہ جے میں نورجہاں نوں مِل سکیا تے اوہناں کولوں لِکھن لئی کوئی چنگی گل کڈھوا سکنا، تاں میں اوہ لازمی چھپوالواں گا۔ ساڈے ایڈیٹر خواجہ آصف دی ترِکھی اکھ تے لال پینسل دے باوجود۔ مینوں حیرانی ہوئی کہ نورجہاں دا ٹیلی فون ڈائریکٹری وچ درج سی۔ نورجہاں دے ناں اگے ٹیلی فون ڈِپارٹمینٹ نے بے تھوا جیہا ’فلم اسٹار‘ لِکھیا ہویا سی۔
میں اوہ نمبر کئی وار گُھمایا۔جاں تاں رُجھا ہویا لبھدا تے جاں چُپ چان۔ پر میں وی کھہِڑا نہ چھڈیا تے اخیر میریاں کوششاں نوں بُور پے ای گیا جدوں میڈم نے آپ جواب دِتا۔ اوہناں ’’ہیلو،‘‘ آکھیا ای تاں میں پچھان لیا کہ ایہہ نورجہاں آپ ای اے۔ اوس ہیلو میرے کناں نوں ٹھنڈھ پائی۔ میں دسیا کہ میں کون آں تے کیوں فون کیتا اے تاں اوہناں کیہا، ’’تُسیں لوک کدے سچ نہیں لِکھدے۔‘‘ ’’مینوں ازماؤ،‘‘ میں جھٹ دینی آکھیا، ’’جو کُجھ تُسیں آکھو گے، اوسے طرحاں لفظ با لفظ چھپے گا۔‘‘ جدوں اوہناں دے پُچھن پاروں میں دسیا ، میں کیہڑے اخبار توں آں تاں اوہناں دا بھروسہ کُجھ ودھیا لگدا سی۔ پاکستان ٹائمز دا کافی وقار سی، بھاویں نیشنل پریس ٹرسٹ جو مرضی پیا آکھے۔ خیر میں اجے تاں کھجور اُتے ہی لمکیا ہویا ساں کیونجے اگلی ہی گل اوہناں ایہہ آکھی، ’’پر اوہ تاں انگریزی دا اخبار اے تے میں اِنٹروِیو تُہانوں انگریزی وِچ نہیں دے سکدی۔‘‘ پھیر اوہ ہسے، اِک چھیڑدا، اکھ مٹکا کردا ہاسا، عین نورجہانی۔ ’’پر تُہانوں پتہ اے اَن پڑھ وی نہیں آں میں، گِٹ مِٹ کر ای لینی آں۔‘‘ اوہناں ایہہ وی کیہا کہ میری آواز توں ایمانداری چھلکدی اے۔ اوہناں مینوں پُچھیا توں اج ای دوپہرے آ سکنا ایں تے کیہ تینوں میرے گھر دا پتہ اے۔ جی میڈم، بالکُل پتہ اے۔ ایہہ تاں ساری دُنیا جاندی اے تُسی کِتھے رہندے او۔ یونائیٹِڈکرِسچین ہسپتال دے ٹھاہ ساہمنے، وڈی ساری چِٹی کوٹھی، کالا لوہے دا گیٹ۔‘‘( لِبرٹی مارکیٹ دا تاں کوئی ناں نِشان وی نہیں سی اجے۔)
مینوں اندرلی چھوٹی پر بڑی سوہنی سجائی ہوئی بیٹھک وِچ لِجایا گیا جِتھے میڈم دے انعام شیشے دی الماری وِ چ سجے ہوئے سن۔ پہلاں چاء آئی۔ اِک چھبیلی رئیسی چاندی دی ٹرے وِچ۔ کُجھ پلاں پِچھوں میڈم آ پُجے۔ چِٹی ساڑی وِچ اوہ غضب ڈھاء رہے سن۔ اُنگلاں وِچ ہیرے جڑیاں مُندرِیاں تے وینیاں وِچ سونے دے کڑے کھن کھن کردے جدوں اوہناں میرے لئی چاء دا کپ بنایا۔ میں اوہناں نوں پُچھیا کیہ تُسی ہمیشہ چِٹا لِباس ہی پہندے او۔ اوہناں آکھیا ’’جدوں میں پُرانے پنچولی سٹوڈیو لاہور پہلی وار آئی ساں تاں بہُت چھوٹی ساں تے میرا آپ بھروسہ وی اجے ڈانواں ڈول ای سی۔ ’’سیٹ اُتے پہلے جاں دُوجے دِن میں اِک لمی چھمک ورگی ٹھاٹھ باٹھ والی نار ڈِٹھی، چم چم کردی چِٹی ساڑھی وِچ۔ اوسدی سدھی سادھی چھب اِک اثر چھڈ رہی سی۔ اوہ اکثر ای آؤندی تے میں جدوں ویکھنا اوس چِٹے کپڑے ای پائے ہوندے۔ اوہنوں میں کدے رنگدار کپڑیاں وِچ نہیں ویکھیا سی۔ اوہدی بڑی پھب سی، آپنے آپ وِچ مست تے آل دوآلے نال سگویں سوکھی، کِسے نال کوئی لینا دینا نہیں۔‘‘ میں اوہدا ناں پُچھیا پر میڈم نے نہ دسیا۔ مینوں جاپیا کِسے پرڈِیوسر جاں ڈائرَیکٹر دی رکھیل ہوویگی۔ میڈم بولدے رہے ’’اُودوں توں، میں چِٹے کپڑے ہی پائے نیں۔ مینوں کپڑے تے گہنے اِکٹھے کرن دا بڑا شوق اے تے میرے کول ایہہ دوویں چیزاں اینیاں ڈھیر سارِیاں نیں جو کئی وار ورھیاں بدھی اِک ساڑھی دی واری نہیں آؤندی۔ کدے کدے پاؤندی آں رنگدار وی پر چِٹا ای میری خاص پسند اے۔ ‘‘ نورجہاں نے اعجاز بارے دسیا، مینوں سچ مُچ اوہدے نال پیار ہوگیا سی جدوں اوہدے نال ویاہ کرایا سی۔ اودوں تاں اوہ بس گُجرات دا اِک مُنڈا جیہا ای سی جِس نوں میں آپنے کھن59بھاں ہیٹھ کج لیا سی۔ اوہناں مینوں پُچھیا پئی کیہ میں اعجاز دے بھراواں نوں جانناں۔ جدوں میں کیہا نہیں، تاں اوہناں کیہا، ’’پھیر تاں تُہانوں ضرور جاننا چاہیدا اے اوہناں نوں کیونجے کوئی وی اِک دُوجے نال میل نہیں کھاندا۔‘‘ ’’ایہہ کیویں،‘‘ میں پُچھیا۔ ’’ایس لئی کہ اوہ سارے ای حرامدے نیں،‘‘ اوہناں جواب دِتا، ’’وکھرے وکھرے پیوواں دی اولاد۔‘‘ اوہناں ہس کے پھیر آکھیا، ’’میں جدوں چاہواں اُجڈ ہو سکدی آں، اینی اُجڈ کہ مرداں وی کیہ ہونا اے۔ مینوں اکثر غُصہ نہیں آؤندا، پر جدوں آؤندا اے، تُسی گھابر جاؤگے سُنکے پئی میں کیہو جیہا گال مندا بول سکنی آں۔‘‘ اگلے کُجھ ہفتیاں وِچ دو کُو موقعیاں اُتے مینوں ایسدا کُجھ ثبوت مِلن والا سی۔ اوہناں مینوں اعجاز دے پروار دِیاں زنانیاں بارے بھیڑیاں تے ماڑیاں کہانیاں سُناؤندیاں آکھیا، جو جی کردا جے اوہناں بارے لِکھ دیو کُھلی چُھٹی اے تُہانوں۔’’نہیں، بڑی مہربانی میڈم،‘‘ میں کیہا، اوہ پھیر ہسے۔اوہناں ایہہ وی قبولیا جو شوکت رِضوی توں بعد کُجھ سانجھاں بنِیاں سن جیہناں توں کوئی سُکھ چین نہیں مِلیا۔ جذباتی طور اُتے اوہ اِک بن چپو دی بیڑی وانگ ای رہے۔ ’’کِسے مرد لئی ڈاڈھی کِھچ دی لوھیٹ وِچ ہونا ضروری اے میرے لئی، نہیں تاں میں گا نہیں سکدی۔ میرا سنگیت مینوں چھڈ جاندا اے۔‘‘ نور جہاں دسیا جو اعجاز دے کیریئر دی گُڈی اسماناں اُتے چڑھاؤن وِچ میرا وڈا ہتھ سی۔ کامیابی اوہدے سِر نوں چڑھ گئی تے اوہ میرے توں دُور ہون لگ پیا۔ اوس اِک ادھ واری میرے اُتے ہتھ وی چُکیا سی، پر جِس چیز نے اوہناں نوں توڑیا، اوہ سی فِردوس نال اعجاز دا سرِعام عشق والا ماملہ۔ فردوس نوں نورجہاں ’’گھٹِیا‘‘ آکھدی سی۔ نورجہاں پیش گوئی کیتی کہ اعجاز تے فردوس والے ماملے دا بڑا ماڑا اخیر ہووے گا۔ میڈم صحیح سن۔ اینویں ای ہویا۔
اوہناں آکھیا، اعجاز ایکسٹرا تے چھوٹیاں موٹیاں ہیروئیناں نال رنگ رلیاں مناؤن لگ پیا سی، اوہناں وِچوں بہُتیاں ’’اوتھوں‘‘ (چکلے) دِیاں سن۔ ویلا لنگھدا رہیا، اوہدِیاں کرتُوتاں تے بے حیائی وی ودھدی گئی۔ ’’ایناں تاں مینوں پتہ اے کہ سارے مرد ایدھر اودھر مُونہہ ماردے ای ہوندے نیں۔ سیانی بیوی ایس نوں قبول کے گُزارہ کردی رہندی اے۔ پر اِک حد ہوندی اے جیہڑی اصلوں نہیں توڑی جانی چاہیدی۔ جھکھ مارن والا خاوند جو مرضی پیا کرے، پر حیا دا پلہ نہ چھڈے۔ آپنا لچرپُنا بگاردا نہ پِھرے۔‘‘ بھاویں اعجاز دی فردوس نال عاشقی دا اوہناں نوں پہلاں توں ای علم سی۔ نورجہاں مینوں دسیا اوہناں کِتھے آ کے لِیک کِھچ دِتی سی ’’ہر شام اوس زنانی نوں کار وِچ نال بِٹھا میرے گھر اگوں لنگھنا۔ رتاکُو کار کھلہارنی تے اِک دو وار ہارن مار کے جانا۔ میں اوہنوں کیہا بس، ہُن ٹُردا ہو۔ سامان چُک تے پُھٹ۔‘‘ میں پُچھیا، ’’تے بس مُک مُکا ہو گیا۔‘‘ تاں نور جہاں نے آکھیا، ’’میں واجب عورت آں تے اوس دی چنگی بیوی ساں۔ ویاہی ساں تاں ایدھر اودھر یاریاں نہیں سی لاؤندی پھِردی۔ ایہہ وی میں تُہانوں دس دیاں ، میری اکھ دی اِک ماڑی جیہی سینت نال مرداں دی بھیڑ لگ جائے۔‘‘


Share |


 

Depacco.com


 

 

Your Name:
Your E-mail:
Subject:
Comments:


Support Wichaar

Subscribe to our mailing list
نجم حسین سیّد
پروفیسر سعید بُھٹا
ناول
کہانیاں
زبان

 

Site Best Viewd at 1024x768 Pixels