Punjabi Wichaar
کلاسک
وچار پڑھن لئی فونٹ ڈاؤن لوڈ کرو Preview Chanel
    



مُڈھلا ورقہ >> شاہ مُکھی وچار >> کلاواں تے کلاکار >> انقلاب دا سچا گیت: بھاء جی گرشرن سنگھ

انقلاب دا سچا گیت: بھاء جی گرشرن سنگھ

کیہر شریف
October 10th, 2011

دنیا اُتے بہت سارے لوک آؤندے ہیڻ زندگی پوری ہوڻ توں بعد تُر جاندے ہیڻ۔ دوست متر ویلے دے نال بھل بھلا جاندے ہیڻ۔ پر کجھ لوک اجیہے ہوندے ہیڻ جو آپڻی سوجھ، سیاڻپ اتے لوکاں لئی جیون دی لگن کرکے لوکاں واسطے کیتے آپڻے کارجاں نال ویلے دی ہک اُتے آپڻا ناں لکھ جاندے ہیڻ، اوہ ورھیاں تک نہیں، صدیاں تک جیوندے ہیڻ، اوہ کدے وی نہیں مردے۔ ایہہ اوہ لوک ہوندے ہیڻ جو آپڻی سوچ، سوجھ تے نظریاتی پکیائی کرکے سچائی، ایمان داری اتے قربانی بھریا ہٹھ پالدے ہیڻ، سچ ول پورے من نال کھڑے ہو کے منکھ ہوڻ دا فرض پالدے ہیڻ۔ دنیا دے ہر بھائی لالو دی بانہہ پھڑن دا جتن کردے ہیڻ۔ مظلوم ول کھڑے ہو کے ہر ظلم تے ظالم دوہاں نوں للکاردے ہیڻ۔ آپڻے لوکاں نوں جتھیبند ہوڻ دا سدا دیندے ہیڻ، تاں جو آپڻی سچی کرت دی لُٹ روکی جا سکے اتے زندگی نوں جیوڻ جوگ تے مانڻ جوگ بڻایا جا سکے۔ ہوڻ گے ہور وی پر ورلے ٹانویں ہی ہوندے ہیڻ جو گرشرن سنگھ وانگ لوک نائک بڻ دے ہیڻ۔

پنجابی رنگ منچ دے کھیتر وچ بہت ناں ہیڻ جیہناں دی اس کھیتر وچ لاثانی دیڻ ہے، اج کلا دے کھیتر دے جس سورمے کلاکار دا ذکر کیتا جا رہیا ہے اوہ ہے بھاء جی گرشرن سنگھ۔ جیہناں آپڻی کلا راہیں آپڻے لوکاں دے دکھ درد زمانے اگے پیش کیتے۔ آپڻے ناٹکاں راہیں لوک دوکھی اتے ان منکھی سیاسی، سماجی پربندھ دی بھرپور نکھیدی کیتی۔ بھائی منا سنگھ دے کردار راہیں لوکاں دیاں مسئلیاں اتے لوٹو راج پربندھ دی اینی شدت نال گل کیتی اتے سماجی برابری والے پربندھ دا ہوکا دتا۔ ایہہ کردار لوک مڻاں وچ اس قدر رچ گیا کہ ادوں توں ہی لوک اوہناں نوں گرشرن سنگھ عرف بھائی منا سنگھ دے ناں توں جاڻدے ہیڻ۔ بھائی منا سنگھ جو ساڈا لوک نائک (ہیرو) ہے، حق سچ واسطے لڑن والا۔ ساڈی منزل دی نشاندہی کرن والا ساڈا راہ دسیرا۔

انقلاب واسطے کلا دے کھیتر وچ آواز نوں اُچی کرنا ہی اوہدا کرم سی، ہاں پکھی تبدیلی لئی لڑنا اوہدا دھرم سی۔ اوہ اکلا ہی تریا سی جاڻ لگا آپڻے کھیتر وچ وڈے قافلے چھڈ گیا ہے۔ حق سچ دے حصول والی لہر دا، سماجی برابری والے سماج دے قیام دا گھول بہت لمبا ہے، ہُڻ ایہہ گرشرن سنگھ دے وارثاں نے لڑنا ہے، ادوں تک جدوں تک اوہ منزل تے نہیں پہنچ جاندے۔

بھاکھڑا ڈیم 'تے کم کردیاں جدوں اپٹا (انڈین پیپلز تھئیٹر) دی طرفوں اوتھے جوگندر باہرلا ولوں ناٹک کیتے گئے تاں گرشرن سنگھ اس توں بڑے متاثر ہوئے۔ ایہہ ویلا سی کہ گرشرن سنگھ ہوریں اس کھیتر وچ کُد پئے تے مڑ کدے پچھے نہ دیکھیا، آپڻی ساری زندگی لوک پکھی ناٹک دے ناویں لا دتی۔ اس لگن کرکے تے لوک پکھ دی گل کرن کرکے اوہناں نوں آپڻی وڈی نوکری وی گواؤڻی پئی تے جیل دیا دشواریاں وی جھلڻیاں پئیاں۔ پر ایہہ لوہے دے جگرے والا منکھ کدے نہ ہاریا جس کرکے ہی لوک نائک ہوڻ دا رتبہ حاصل کر گیا۔ لوک نائک لوک ذہنیت دی پریرنا ہوندے ہیڻ۔

گرشرن سنگھ جو پنجابی ناٹک دا شاہسوار سی نے سماج دے دکھاں نوں آپڻے ناٹکاں راہیں پیش کیتا۔ دھمک نگارے دی، چاندنی چوک توں سرہند تک، بابا بولدا ہے، کمیاں دا ویہڑا، بت بول پیا، بیگموں دی دھی، کرسی، ٹوآ اتے درجڻاں ہی ہور ناٹکاں نوں سٹیج کیتا۔ نال دی نال اوہناں لوک پکھی ناٹک منڈلیاں نوں اتشاہت کیتا جو آپڻے لوکاں دے دکھاں درداں دی پیڑ نوں ہرن دا ہوکا دیندیاں۔ پنجابی دا اج دا سبھ توں مقبول ناٹک کار کیول دھالیوال ایویں تاں نہیں لوک مڻاں وچ ایڈی وڈی جگہ بڻا گیا، اوہنوں ماڻ رہے گا کہ اوہ بھائی منا سنگھ دا ساتھی رہیا تے ہُڻ وی ہے۔ اج ناٹک دے کھیتر وچ کم کر رہے کیول دھالیوال، اجمیر اولکھ، ڈاکٹر صاحب سنگھ، ڈاکٹر آتمجیت، دویندر دمن، پالی بھپندر، سنجیون، شبدیش اتے انیتا شبدیش ایہناں ساریاں سر ذمیواری ہے کہ اوہ اس لوک پکھ دی لہر نوں اگے لے کے جاڻ۔ بھروسا کرنا چاہیدا ہے کہ اوہ اجیہا ہی کرن گے۔

ناٹک تاں پنجاب وچ گرشرن سنگھ توں پہلاں وی ہوندا سی پر اوس ویلے اوہ ناٹک لوک جتھیاں دے بہت ہی چھوٹے حصے تک پہنچ رہیا سی۔ گرشرن سنگھ نے نکڑ ناٹک دی شروعات کرکے اس نوں لوکاں دے وڈے جتھیاں تک پہنچایا۔ اوہ پنڈاں وچ، کالجاں، یونیورسٹیاں اتے دیس دے دوجے حصیاں وچ اتے پردیس وسدے آپڻے پنجابیاں کول وی گیا تے انقلاب دا سنیہا دتا۔ اوہ گڈے، ریہڑیاں والی سٹیج توں تُر کے جدید تکنیک والی سٹیج تک وی پہنچیا۔ اس دے ناٹکاں دا عام موضوع سی لوک تے لوکاں دیاں دشواریاں۔ حکومتاں کر رہے گندی تے وساہ گھات سوچ والے مجرم ذہنیت والے سیاسی آگو۔ ہر قسم دے جبر نوں للکاردیاں ایہہ 'بابا' منا سنگھ اچی آواز وچ لوکاں نوں اوہناں دی طاقت دا احساس کرواؤندا۔ اوہ آپڻے ورثے وچوں ہاں پکھی واپریاں پیش کردا لوکاں دے جثیاں نوں سرگرمی ول توردا۔ اوہ ہر قسم دی دہشتگردی نوں بھنڈدا کہ ایہہ منکھتا ورودھی ہے۔ اوہ گرجویں آواز وچ لوکاں نوں للکاردا کہ اٹھو تے ترو کل دا سورج تہاڈا ہے۔

گرشرن سنگھ ادب دی اہمیت نوں جاڻ دے سن اس کرکے پلس منچ ولوں کڈھے جاندے 'سمتا' دی ایڈیٹنگ دا کارج وی اوہناں نے ہی کیتا۔ کتاب اوہناں واسطے بہت ہی اچیچی سی اس کرکے ہی بلراج ساہنی ولوں ملی مالی امداد نال 'بلراج ساہنی یادگاری پرکاشن' راہیں لوک پکھی اسارو ادب دی اشاعت شروع کیتی۔ جتھے وی اوہ ناٹک کھیڈدے سی آپڻے پرکاشن ولوں چھاپیاں کتاباں وی لاگت مل تے ویچدے اس طرحاں اوہناں نے گھر گھر کتاب پہنچاؤڻ دا کارج کیتا۔ لوکاں نے سستے مل کتاباں لے کے پڑھیاں۔

بھاء جی گرشرن سنگھ کدھرے نہیں گیا۔ ایہو جہے لوک نائک کدے وی مردے نہیں ہوندے۔ اوہ ساڈے سپنیاں وچ وس گیا ہے۔ جگرا کرکے سپنیاں نوں سچ ہوندے دیکھیئے۔

آؤ! اوہدی آواز نوں سنیئے تے تُریئے، ہُڻ واری ساڈی ہے۔ کل دے سورج نوں پھڑن واسطے کجھ تاں کرنا ہی پوے گا۔ آپڻے آپ نال تُرن دا عہد کریئے۔


Share |


 

Depacco.com


 

 

Your Name:
Your E-mail:
Subject:
Comments:


Support Wichaar

Subscribe to our mailing list
نجم حسین سیّد
پروفیسر سعید بُھٹا
ناول
کہانیاں
زبان

 

Site Best Viewd at 1024x768 Pixels