Punjabi Wichaar
کلاسک
وچار پڑھن لئی فونٹ ڈاؤن لوڈ کرو Preview Chanel
    



مُڈھلا ورقہ >> شاہ مُکھی وچار >> زبان دی سیاست >> ماں بولی نال پنجابیاں دا ورتارا

ماں بولی نال پنجابیاں دا ورتارا

وچار ڈیسک
November 9th, 2010
5 / 5 (1 Votes)

پنجابی بولی بڑی بھاگاں تے بختاں والی بولی اے کیوں جے ایس نوں صوفیاں، درویشاں تے سادھواں نیں مذہب دے پر چار لئی ورتیا اے۔پنجابی بولی لفظ بھنڈار دے پاروں دنیا دی سبھ توں وڈی بولی اے۔جماندرو زبان ای اوہ زبان ہوندی اے جیہڑی کسے دوجی بولی دا اثر قبولن توں منے ای بچے نوں آجاندی اے۔نکیاں ہوندیاں ای جیہڑی بولی ایانے دے کنیں پوندی اے اوہ اوس دی جماندرو بولی ہوندی اے۔ماں دی جھولی وچ پئے جاتک نوں بولی سکھن لئی کسے سکول جان دی لوڑ نہیں پیندی اوہدے لئی سبھ توں پہلا مدرسہ اوہدی ماں ہوندی اے۔اوہ اپنی ماں دے بلھ ہلدے ویکھدا اے تے اوہدی واج سندا اے، ایہدے نال نال اوہدے ذہن وچ ماں دے بولے اکھراں دی اک تصویر بن جاندی اے۔ایہہ تصویر جاتک دے ذہن وچ اوہدی ماں بولی دا پہلا نقشہ ہوندی اے۔

جماندرو بولی نال انسان نوں انتاں دا پیار ہوندا اے۔ کیوں جے ایہہ اوہو بولی ہوندی اے جیہڑی بندے دے ماں پیو تے دادکے، نانکے بولدے ہوندے نیں۔ہر انسان نوں اپنی جمن بھو ئیں تے اپنی ماں بولی نال انتاں دا پریت ہوندا اے۔پر اج دے ایس مادی دور وچ جتھے معاشرے دیاں ثقافتاں، رواج تے قدراں متاثر ہو رہیاں نیں اوتھے ماں بولی نال ساڈا ورتارا وی کوئی ایڈا چنگا نہیں رہیا۔جیہڑی بڑی منکھ والی گل اے۔پنجاب دے وسنیکاں دا اپنی ماں بولی نال سلوک چوکھا مندا اے۔ایہدا گویڑ ایس گل توں لگ سکدا اے جدوں میں ایم اے پنجابی دے پرچے دین لئی امتحانی سنٹر وچ گیا تے مینوں ہر کوئی پُچھے پئی توں اج دے دور وچ پنجابی پڑھ کے کیہ کریں گا۔ میں اکو ای جواب دیندا ساں کہ ایہہ بولی میرے لئی چوکھی تے حدوں ودھ قابل احترام اے، کیوں جے ایہہ میری ماں بولی اے۔تے میں ایس دی سیوا کراں گا کیوں جے ایہہ کم میرے لئی عبادت توں گھٹ نیں ہیگا۔

کوئی وی سوچن والا انسان اپنی ماں دے بارے بھیڑے وچار نہیں سن سکدا ۔سوال اٹھدا اے ساڈا پنجابیاں دا اپنی ماں بولی نال اجہیا مندا سلوک کیوں اے؟ جدوں وی کوئی قوم ترقی دی راہ توں ہٹ جاندی ای تے لہاء دی راہ دی پاندھی بن دی اوس پچھے کجھ خاص محرکات ہوندے نیں۔جیہناں وچوں سبھ توں وڈا تے سبھ توں بہتا ذکر جوگ اے پئی اوہ قوم اپنی مڈھلیاں قدارں توں دور ہوندی جاندی نالے اوہدا اپنی ماں بولی نال رشتہ کمزور ہو جاندا اے۔ساڈے نال وی کجھ ایسراں ای ہو رہیا اے ۔اسیں اپنی ماں بولی نوں چھڈ کے دوجیاں بولیاں نال اپنے انگ ساک ودھا لئے نیں تے ایسے پاروں اج پنجابی لوک ترقی دی راہ ول جاندے قافلے توں وکھ ہو کے لہاء دی راہ دے پاندھی بن گے نیں۔

ساڈا پنجابیاں دا مان ساڈی پنجابی بولی ایہہ جیہڑی ساڈی سنجھان اے۔جدوں وی کسے قوم دا بھیڑا ویلا شروع ہوندا اے اوس ویلے اوہ اپنی قدراں، روایتاں، تے اپنے وڈکیاں دیاں دتیاں ہوئیاں متاں توں مونہہ موڑن لگ پیندی اے۔ایہہ حال ای ساڈے پنجابی بھراواں دا اے۔ایسراں کیوں ہو رہیا اے؟ جے اسیں ایس سوال دا جواب لبھن ول گو ہ کرئیے تے ایہہ گل نتر کے ساڈے ساہمنے آؤندی پئی اسیں اپنیاں جاتکاں نوں پنجابی سکھن دی تھاں انگریزی سکھن ول لا دتا اے۔ڈاکٹر ہرشندر کور ہوری ایس گال دا نتارا اپنے ایک مضمون "وطنوں پار وسدے پنجابیاں دے ناں" وچ لکھدیاں نیں۔

"کسے وی بولی تے آپ مارُو حملہ اودوں ہوند ا ہے ،جدوں ماپے اپنی بولی نوں نیواں سمجھن لگ پین تے اپنے بچیاں نال اس نوں بولنا نہ چاہون۔جدوں بچے ماں بولی وچ بولنا ہین سمجھن تے یاراں دوستاں نال ہور بولی بولن جاں زندگی وچ اگانھ ودھن لئی دوجی بولی اپناؤن تے دوجی بولی وچ ہی نوکری نوں پہل دین، تاں ایس بولی دی عمر تھوڑی رہ جاندی اے"۔ (بحوالہ ڈاکٹر ہرشندر کور ،وطنوں پار وسدے پنجابیاں دے ناں)

ڈاکٹر ہرشندر کور ہوراں دی ایس گل وچ بڑا وزن اے، جے اسیں ڈاکٹر ہوراں دے ایہناں وچاراں تے گو ہ کریئے تے ایہہ گل نتر کے ساڈے ساہمنے آؤندی اے پئی جدوں ماں پیو نے اپنے ایانیاں دے ساہمنے اپنے ماں بولی دی نندیا کرنی اے تے دوجی بولی دی وڈیائی کرنی تے فیر جاتکاں دے ذہناں وچ تاں اپنی ماں بولی بارے کوئی چنگے وچار تے نہیں پُنگرنے کیوں جے جاتکاں لئی تاں ماں پیو ای سبھ توں وڈی تے پہلی درسگاہ ہوندی اے۔ ساڈی پنجابی بولی نال وی اسیں پنجابی لوکی ایسراں دا ای ورتارا کر رہے آں۔اپنیاں ایانیاں نوں انگریزی سکھن تے بولن تے مجبور کرنے ہاں۔ایسراں اوہناں جاتکاں دے ذہناں وچ پنجابی دے بارے کوئی اُچیائی والی گل نہیں پُنگردی۔ سگوں پنجابی بولن نوں اوہناں دا وی جی نہیں کردا۔ایہدے وچ سارا قصور ساڈا اپنا اے ۔جدوں اک پیڑھی تو ں بعد دوجی پیڑھی دا اپنی ماں بولی نال انگ ساک ماڑا پے جاندا اے اودوں ہولی ہولی ماں بولی موت ول پندھ کرن لگ پیندی اے۔ایسے گل نوں ڈاکٹر ہرشندر کور ہوری ایہناں اکھراں وچ ایسراں بیان کردیاں نیں:
"تیجی پیڑھی تک پہنچدے پہنچدے بولی تے اس نال جڑی رہتل دا وی قتل ہوجانداہے۔اس نوں لینگویج مرڈر کہیا جاندا ہے۔اس نال اک جنس دا خاتمہ ،اس نال جڑے لائق دماغ تے اوہناں راہیں رچیا ادب ،ایس نال جڑی رہتل دے چنگے انگ تے اس رہتل دے تیوہار تے اوہنا دا پچھوکڑ، سبھ دا قتل ہوجاندا ہے"۔

اک تاں ایہہ گل نتر کے ساڈے ساہمنے آگئی پئی اسیں لوکی آپو اپنے بچیاں نوں دوجیاں بولیاں سکھن تے مجبور کر کے کے اپنی ماں بولی پنجابی دا سنگھ اپنے ہتھاں نال گھٹ رہے آں۔جیہڑی چوکھی ہرکھ والی گل اے۔تے دوجی اک ہور گل سانوں اپنے ذہن وچ رکھنی چاہدی اے پئی جے کر اسی پنجابی بولی نال مترئیاں والا سلوک کر رہے آں تے اسی کسے ہور نال نہیں سگوں اپنے آپ نال تے اپنی آؤن والی نسل نال زیادتی کر رہے آں۔جدوں ساڈی آؤن والی نسل نوں پنجابی وسر جاوے گی تے اودوں اوہناں نوں اپنیاں پنجابی قدراں وی بھل جاون گیاں۔اوہناں نوں اوہ ادب اُتوں ویکھ کے وی پڑھنا اوکھا ہو جاوے گا جیہڑا ساڈیاں وڈکیاں بڑیاں محنتاں تے ریاضتاں نال سرجیا اے۔اج وی ساڈے پنجاب دیس دے واسیاں دی صورتحال کجھ ایسراں اے پئی بہتیاں لوکاں نوں ہیر وارث شاہ اُتوں ویکھ کے پڑھنی نہیں آؤندی۔جیہڑی بڑی دکھ تے منکھ والی گل اے۔اللہ کرے ساڈے پنجاب دے واسی اپنی ماں بولی نوں اوہ اُچا تھاں متھن لگ پین جیہدی اوہ حقدار اے، اپنی بولی دی حدوں ودھ سیوا کرن تے اپنے ایانیاں نوں پنجابی بولن تے لکھن ول پریرن، پنجابی وچ لکھے ادب نوں اگلی پیڑھی تیکر اپڑانا ساڈا کم اے تاں جے اوہ بولی جیہڑی ساڈیاں وڈکیاں دی بولی اے ہور ترقی کرے تے ودھے پھلے ۔آمین

سید غضنفر حسین بخاری ،ایم فل سکالر اسلامیہ یونیورسٹی بہاولپور (ایم اے پنجابی ،جامعہ پنجاب لاہور)


Share |


 

Depacco.com


 

 

Visitors Comments

Name:Rebel
Date:10th November

Comment: Assalamoalikum,
u r right sir very nice artical excuseme sir u know guruumukhi and shahmukhi both or one? plz i 'd like to know..IF U DONT MIND take care ALLAH PAK TOHADE KALM CHE ZORE PAIDA KERY AMIN..


Your Name:
Your E-mail:
Subject:
Comments:


Support Wichaar

Subscribe to our mailing list
نجم حسین سیّد
پروفیسر سعید بُھٹا
ناول
کہانیاں
زبان

 

Site Best Viewd at 1024x768 Pixels