Punjabi Wichaar
کلاسک
وچار پڑھن لئی فونٹ ڈاؤن لوڈ کرو Preview Chanel
    



مُڈھلا ورقہ >> شاہ مُکھی وچار >> کالم تے کالمسٹ >> منو بھائی:کڑاکے دی دھپ وچ ٹھنڈا ٹھار ۔کھال مست تے حال مست۔نصرت جاوید

منو بھائی:کڑاکے دی دھپ وچ ٹھنڈا ٹھار ۔کھال مست تے حال مست۔نصرت جاوید

وچار ڈیسک
January 22nd, 2018

پہلے افضل خان گئے تے ہن منو بھائی وی ۔دونوں اکثر نال بیٹھے بہوں ڈھٹائیاں نال ایہہ طے کردے پائے جاندے کہ انہاں دوناں چوں پہلے کون مرسی تے ماتمی کالم لکھدے ویلے کون کس نوں ’’بے نقاب‘‘ کرسی۔ دونوں نوں ہی ویلہ نہ ملیا۔ میرے ورگے بہوں سارے نِکے البتہ یکدم بے آسرا ہوگئے نیں۔ کڑاکے دی دھپ دے سفراں وچ ٹھنڈی ٹھار چھاں توں وانجھے گئے۔ میری بیوی نوں منو بھائی دے پورے ہون دی خبر میتھوں پہلاں ملی۔ گھبرا کے میرے کمرے وچ آئی تے پریشان ہوکے آکھیا ’’نصرت تہاڈے سارے...(ایس دے بعد شاید سہارے کہنا چاہ رہی سی) لڑھکنا شروع ہوگئے نیں۔ تسی ڈر گئے ہووں گے۔ ’’میں جواباً کجھ آکھ سکیا۔
یاداں دے بھنڈار چوں ہک لشکاراے دی جھات اٹک گئی۔ صحافیاں دے اک وفد دے نال اسی بنگلہ دیش اپڑے ساں۔ ڈھاکہ وچ کوئی شاپنگ مال کھلا سی۔ اوتھے بنگال دی سوغاتاں ویچیاں جاندیاں سن۔ نو دولتیاں دا اوتھے جانا ضروری سمجھیا جاندا سی۔ مینوں شاپنگ مالز توں بہوں چالو ہاں۔ دوستاں نوں مگرچکر نہ دے سکیا۔ اوتھے اپڑدے نال ہی سارے یار بیلی دُکاناں وچ وڑ گئے۔ میں درمیانی ہال دی اک کندھ نال ٹیک لائے بیزاریاں نال سگریٹ پی رہیا سی۔ اچانک منو بھائی تے نظر ٹک گئی۔ مردانہ کپڑیاں دی اک دُوکان سی۔ ایس وچ داخل ہوندے ہی انہاں دی نظر گوڑھے نیلے رنگ دے اک کُرتے ول سی جس نوں جوان نظر مُنڈے دے مجسمے نے پا رکھیا سی۔ منو بھائی بت بنے ایس نوں ویکھ رہے سن۔ اک دووار انگلیاں نال کپڑے نوں ٹٹولیا وی۔ دُکان توں باہر آکے کسی فلم دے ڈائریکٹر وانگ کمر تے ہتھ رکھے مختلف زاویاں توں ایس مجسمے دا جائزہ لیندے رہے۔ فیر اچانک مینوں ویکھیا تے پُچھیا میری قمیض دا سائز کیہہ ہے۔ میں بے دلی نال دسیا تے آکھیا کہ ذرا میرے نال چل کے ایہہ کُرتا ٹرائی کرو۔ رب جاندا ہے پئی میں ایہہ سمجھیا کہ اپنے کسی رشتے دار لئی خریدنا چاہ رہے نیں۔ سائز دے بارے انہاں نوں پک نہیں۔ انہاں دی کسی گل نوں ٹالن دی ہمت نہیں سی۔ ٹرائی روم وچ گیا، کُرتا پایا، انہاں نوں وکھیا تے اوہ کھِل اُٹھے۔ کُرتا خرید لیا۔ اوہ پیک ہویا تے ایس نوں میرے حوالے کردے ہوئے بولے تیرے لئی خریدیا ہے۔ میں شکریہ وی ادا نہ کر پایا۔ ہوٹل واپس آئے تے حکم ہویا کہ ڈنر دی دعوت تے اوہ کُرتا پانا ہوسی۔ حکم تے مننا ہی سی۔ دعوت وچ گئے تے میرے نال میز تے بیٹھے رہے۔ ساڈے نال گئے دوستاں نوں مسلسل دسدے رہے کہ اوتھے موجود لوک ’’ساڈے مُنڈے‘‘ نوں سراہ رہے نیں۔ ڈھلدے مان دی خشیاں تے بھرنواں قرار کہ انہاں دا میرے لئی اوہ کُرتا خریدنا اک بہوں ہی سوہنا فیصلہ سی۔
تعلق میرا انہاں دے نال 1970 دی دہائی وچ بن چکیا سی۔ اوہ لہور ٹیلی ویژن لئی اک کھڑکی توڑ رش لین والی ڈارمہ سیریز لکھ رہے سن۔ ریڈیو پاکستان دی دیوار دے سائے تھلے،لوڈھے ویلے بعدوں، لوہے دی کرسیاں پاکے اک بندہ چاء ویچدا سی۔ اُستاد امانت علی خان اکثر اوتھے آجاندے۔ سوہنا تے جٹ بوٹ امانت علی خان نرے اپنے شعبے دے دے استاد گلوکار ہی نہیں سن کہ دل موہ لین والی گل بات کرن وچ انہاں دا کوئی جور نہیں سی۔ اوہ بولدے سن تے ہر کوئی سندا سی۔
اپنی نشست سنبھالدے ہی پر اوہ’’ منو کتھے وے‘‘ تے اٹک جاندے۔ منو بھائی بغیر اوہ ذرا گواچے گواچے ، ماچس نوں انگلیاں وچ دبا کے تال دے سہارے توں کوئی سر لگا کے دسنا شروع ہوجاندے کہ راگ مالکونس کنج چندر کونس ہوجاندا ہے۔لیکچر پر ختم نہ ہوندا۔ ’’منو کتھے وے‘‘ دی رٹ اپنی تھاں رہندی۔ اخیر منو آ جاندا تاں امانت علی خان نوں قلبی چین پئے جاندا۔ استاد عاشق علی خان دا ذکر، فریدہ خانم تے زاہدہ پروین دی کہانیاں تے انہاں دی سنگت دے حوالے توں مشہور ہوئے کجھ طبلچیاں تے سارنگی نوازاں دے قصے جیہڑے ان عورتاں دے یک طرفہ عشق پاروں ہور اولڑے جاپدے سن۔ مینوں تے اج تیک ایہہ گلپلے نہیں پئی کہ امانت علی خان نوں اپنی گل بات پاروں منو بھائی دی کیوں اڈیک رہندی سی۔
فیر میں اسلام آباد آگیا تے میری شادی ہوگئی۔ ایس دے کجھ مہینیاں بعد لہور گیا تے ملاقات ہوئی۔ بڑے دھڑلے توں مینوں خبر دتی کہ اوہ میرے ’’سسرائیلی‘‘ ہوندے نیں۔ انہاں دی موجودگی وچ مینوں اپنی اوقات وچ رہنا ہوئے گا۔ اپنے سکول دے کجھ دیہاڑے انہاں میرے سوہرے ناللنگھائے سن۔ میری سس گورنمنٹ کالج لہور وچ انہاں دے یار بیلی جاوید شاہین دی کاس فیلوسی۔ بس میں ہن انہاں دا داماد ہوچکیا سی۔ اوہ سسرال والی شفقت دین گے پر ’’اسرائیل‘‘ وانگ میری ’’خباثتاں‘‘ تے کڑی نظر وہ رکھن گے۔ میری بیوی تے بچیاں نال اوہ نرا تِن چار وار ہی ملے ہون گے۔ جداں وی انہاں دے نال کسی سفر تے روانہ ہوندا تے ہر اک دا ناں لے کے وارو واری پورا احوال دریافت کردے۔ سفر توں مڑ گھراں ول آندے اکو سوال کردے کہ انہاں تِناں لئی کیہ لتا ہے۔ میں اکثر گول کردا نظر آندا تے فکر مند ہوکے سمجھاندے کہ پیو نوں خالی ہتھ گھر واپس نہیں آنا چاہیدا۔ دھیاں وڈی نعمتاں نیں تے بھرپور پیار دی حق دار ہوندیاں جے۔ ہورے انہاں دے نصیبے وچ کون (ایتھے اک موٹی جہی گالہہ کڈھدے) لکھیا ہے۔ بغیر مطلبی شفقتاں تے صرف پیو ہی دے سکدا ہے۔ دنیا دے ہر شہر دی اک خاص سوغاتاں ہوندیاں نیں۔ اوتھے جان دا موقعہ ملے تے گھر واپس آندے ہوئے اوہ سوغاتاں ضرور نال لے کے جانیاں چاہیدیاں نیں۔ بچیاں خش ہوجاندیاں نیں۔ ایہہ کہندے ہوئے انہاں دی آواز بھر جاندی تے میں حیران کہ اک ’’ترقی پسند انقلابی‘‘ دی شہرتاں رکھن والا منو بھائی ، اندروں کڈاقدامت اتے ر وایت پرست ہے۔
منو بھائی نوں اپنے پیشے پاروں بہوں مشہوریاں تے کامرانیاں ملیاں، پرعاجزیاں انہاں دی جبلت بن چکی سی۔ ذکر ہمیش اپنی محرومیاں دا کردے۔ اپنی کوتاہیاں دا مذاق ا ڑاندے۔ انہاں نوں پہلا عشق ہویا تے محبوبہ دا ہتھ تھامیا۔ ایس نے پنجابی وچ وعدہ لتا کہ ہن اوہ ایہہ ہتھ کدی نہ چھڈن گے۔ سینکڑاں وار انہاں نے ایہہ واقعہ سنایا ہے۔ ہر وار پر انہاں دے لہجے تے دسن دے ون سونے طریقیاں پاروں ایس نوں اک نواں رنگ مل جاندا۔ تاسف، ملال، بچپنا تے معصومیتاں، اولڑے رنگاں دا بھنڈار۔
انہاں دے والد ریلوے دے اک نکے جہے ٹیشن دے ہیڈ سن۔ سالانہ معانئے لئی اک انگریز افسر آیا تے منو بھائی سمیت سارے گھر والیاں نے انہاں دی والد دی وردی ایس تے لگے بٹن تے جُتی چمکائی سی۔ لش لش کردے ٹیشن توں انگریز افسر واپس جارہیا سی تے اوس آرام کرن والیکمرے وچ موجود اک تیل نال جلدے لیمپ نوں ویکھ لتا۔ ایس لیمپ وچ اپنی انگلی پائی تے چمنی تے لگی سیاہی نوں اپنی انگلی تے لا کے انہاں دے والد دی سفید وردی تے سزا دے نشان پاروں لائی تے ٹر گیا۔ مینوں پک ہے کہ منو بھائی دی زبان وچ آئی ہکلاہٹاں یا لکنتاں دی اصل وجہ اوہی واقعہ سی۔ ایس واقعے نے زندگی دی ابتدا ہی وچ انہاں نوں طاقت وراں دی کھڑپینچیاں دا بوتھا وکھا دتا۔ خاہش انہاں دی ساری عمر ایہہ رہی کہ ذلتاں مارے لوک اپنی خشیاں دے سفنے ویکھدے رہن۔ اشرافیہ تے ریاستی قوتاں والے ہورے بہوں تگڑے ہوندے نیں۔ انہاں توں نجات شاید ممکن نہیں۔ اپنی فتح دا پورا پک نہ ہون دے باوجود ، ماڑے تے ہماتڑاں نوں مزاحمتاں تے کھلوتا ویکھناچاہندے سن۔
منو بھائی دی عاجزیاں پکیاں سن، بناوٹاں توں پاک۔ مخولی انداز۔ اصل وچ انہاں دا مزاحمتی ہتھیار سی۔ اپنی بے کسیاں تے محرومیاں دا مستقل مذاق اڑاندے ہوئے انہاں نے زندگی نوں ڈٹ کے لنگھاون دا ہنر سکھ لتا سی۔ ایس ہنر نے انہاں نوں ٹھنڈا ٹھار بنا دتا سی تے میرے ورگیاں نوں حوصلہ۔ انہاں دی شخصیت تے رویے نے سمجھایا کہ دُکھی لوک اکلے نہیں سگوں ڈھیر وادھو نیں۔ انہاں نوں اک مک ہوکے اپنے ٹیچے تے ماتم کرن دی تھاں زندگی دی نِکی نِکی خشیاں نال جڑن دا ڈھنگ سکھنا چاہیدا ہے۔ کھال مست تے حال مست والا صوفی پندھ۔ منو بھائی ایس دا لشکارا تے انکھی رنگ سی۔


Share |


 

Depacco.com


 

 

Support Wichaar

Subscribe to our mailing list
نجم حسین سیّد
پروفیسر سعید بُھٹا
ناول
کہانیاں
زبان

 

Site Best Viewd at 1024x768 Pixels