Punjabi Wichaar
کلاسک
وچار پڑھن لئی فونٹ ڈاؤن لوڈ کرو Preview Chanel
    



مُڈھلا ورقہ >> شاہ مُکھی وچار >> کالم تے کالمسٹ >> چورا چوری توں وایا افغان جہاد مشال دی شہیدی اتے ڈان لیکس تیک:قنون دی حکمرانی توں انکاری مائنڈ سیٹ؟

چورا چوری توں وایا افغان جہاد مشال دی شہیدی اتے ڈان لیکس تیک:قنون دی حکمرانی توں انکاری مائنڈ سیٹ؟

April 30th, 2017

ماجھے نے شیدے نوں لما پایا ہویا سی اتے ماجھا شیدے دی گچی پھڑیچ کے اوسدے لک تے چڑھیا سی۔اوہ شوہدا شیدے نوں ماردا سی اتے آکھدا سی اوئے توں جمہوریت نوں من، کرپشن نہ کر، وغیرہ وغیرہ۔شیدے اپنا بوتھا بڑی مشکل نال ماجھے ول کیتا تے بولیا، اوئے توں پہلاں میری گچی چھڈ، میرے لک توں اتر، فیر ایس گل دا فیصلہ ہوئے گا کہ میں جمہوریت نوں مندا ہاں یا نہیں؟میں کرپشن کردا ہاں یا نہیں۔ساڈے ایتھے وی نوآبادیاتی آقا اینج ہی جمہوریت تے جدیدیت دے سبق دیندے رہے پر آپ قبضہ گیر سن۔انہاں ننگا قتل عام وی کیتا تے من مرضیاں دے گھٹیا قنون وی بنائے پر نال نال سانوں قنون دی حکمرانی تے جمہوریت دے سبق دیندے رہے۔اپنے اختر حمید خان1936وچ آئی سی ایس (انڈین سول سروس) دا امتحان پاس کیتا تے 1943دے خوفناک قحط وچ انہاں بنگال دیوٹی دتی جتھے قدرت اللہ شہاب ورگے وی سن۔ واپسی تے اختر ہوراں ایہہ لکھ کے استعفی دے چھڈیا کہ ایڈی کرپشن میں زندگی وچ نہیں ویکھی اتے انہاں افسراں نوں تے موت وی یاد نہیں۔لوک مر رہے نیں تے ایہہ مال سمیٹ رہے نیں۔زینت حسام سوہنا انٹرویو کیتا۔ پاکستانی ڈکٹیٹر اوسے نوآبادیاتی بندوبست دا بغل بچہ کہ سول ملٹری افسراں دا وڈا ٹولہ آئی سی ایس افسراں دے ہی بالکے نیں اتے انہاں پاکستان نوں اینج ہی چلایا ہے۔پر مسئلہ زیادہ گھمبیر، کہ جن لوکاں انگریز مخالفتاں دا بیانیہ بنایا اوس وچ وی گھاٹے وادھو۔اوہ گھاٹے ساڈی آزادی دی لہر دے گھاٹے نیں اتے تاں مارے اوہ انگریز دے جان بعدوں وی ساڈی جان نہیں چھڈ رہے۔خلافتی لہر وچ اساں قنون توڑن نوں آزادی دے بیانیے وچ وڈا مقام دتا سی۔ایہو نہیں سگوں مذہب دا گھما بنا کے انگریز نوں للکاریا گیا۔سرکاری اداریاں دا بائیکاٹ کیتا۔اینی بیسنٹ، جناح، کے ایم منشی، علامہ اقبال تے میاں فصل حسین ورگے آکھدے رہے پئی ایہہ کراہے پاون والا بیانیہ ہے تے ایس اگے بند گلی ہے پر انہاں دی کسے نہ سنی۔عوام نوں رلانا تے چنگا کم سی پر انہاں نوں قنون توڑن تے دھرمی شناختاں نوں ورتدے ہوئے انگریز مخالفت وچ واڑن دا نتیجہ ’’چورا چوری‘‘ وچ سامنے آگیا جداں قنون نوں ہتھ وچ لیندے ہوئے’’عدم تعاون‘‘ دے جیالیاں نیں22پلس والیاں نوں تھانے وچ آپ ساڑ دتا۔اایہہ کوئی فاٹا دی تھاں نہیں سی سگوں یوپی ورگا اعلی تہذیبی علاقہ سی۔عبدالباری فرنگی محلی،موتی لال، سی آر داس ورگیاں سرعام گاندھی دی سیاست اتے خلافتی لہر توں توبہ کیتی اتے وکھری سیاسی جماعت ’’سوراج‘‘ بنا لتی تے گاندھی، علی برادران تے آزاد دی مخالفتاں دے باوجود صوبائی چوناں وچ حصہ لیندے رہے۔ایہہ عدم تعاون توں چوناں ول جاون دا اعلان سی۔ظفر علی خان، مظہر علی اظہر، چوہدری افضل حق، خلیق الزمان،اے کے فضل الحق جہے بہوں سارے سن جنہاں خلافتی لہر وچ رلت کیتی پر چوراچوری بعدوں توبہ کیتے بغیر چوناں دے بندوبست وچ رل گئے۔اینج خلافتی لہر مکن بعدوی اوس کوڑ بیانیے نوں رگیدیا نہ گیا جس وچ قنون توڑناتے دھرمی شناختاں نوں ویریاں خلاف ورتنا ’’حلال‘‘ سی۔ پاکستان تے بھارت بنن بعدوں جداں دوناں ملکاں وچ وطنی تشکیلاں دا کم چکیا گیا تاں انہاں وچ خلافتی وادھو سن۔دوناں ملک اک آئینی قنون پاروں بنے سن اتے برٹش اسمبلی وچ ایس قنون دی منظوریاں توں پہلاں مسلم لیگ تے کانگرس دے لیڈراں آزادی دے ڈرافٹ بارے تن جون1947نوں اک سانجھے سمجھوتے تے دستخط کیتے سن جیہڑا لندن گھلیا گیا۔1947بعدوں دوناں ملکاں وچ آزادی دا گھما بنایا گیا اتے ایس بیانیے وچ سمجھوتیاں تے آئینی جدوجہداں دی تھاں قنون توڑن تے دھرمی شناختاں تے چلن والی لہراں نوں وڈھایا گیا۔1857دی جس لڑائی نوں نرا اک سال پہلے لکھی گئی اپنی کتاب ’’تلاش ہند‘‘ وچ پنڈت نہرو ’’تعلقہ داراں دی لڑائی‘‘ آکھ چکیا سی اوس نوں نویں بھارتی بیانیے وچ’’ہندوستان دی پہلی جنگ آزادی‘‘ دا کوڑ ناں دتا گیا۔چوراچوری وچ ایکسپوز ہو جاون والی خلافتی تے عدم تعاون دی لہر نوں اوس دے کوڑ رزلٹ توں وکھ کر کے نویں بیانیے وچ ’’پرو‘‘ دتا گیا۔پاکستان وچ 1965 بعدوبنن والے اینٹی بھارت بیانیے وچ جس مسلم انڈیا دا بوتھا وکھایا گیا اوس وچ 1857 تے خلافتی لہر دا وڈا کردار دسیا گیا کیونجے کشمیرلئی بھرتی ہون والے جہادیاں دا ایہو بیانیہ سی۔جے اساں قنون توڑن تے دھرمی شناختاں والی لہراں نوں’’ویلے دی مجبوری‘‘آکھ کے قبولیا ہوندا تاں وی کجھ بچت ہو جاندی۔جے اساں انہاں لہراں دی ناکامیاں دا ویروا کیتا ہوندا تاں وی گل پلے پئے سکدی سی ۔ اساں آکھ سکدے ساں کہ اجہی ناکامیاں بعدوں چوناں تے آئینی جدوجہداں دا رستہ اپناون نال آزادی دا ٹیچا نیڑے ہویا۔نویں ملکاں لئی نویں بنانیے بناون والے ایہہ بھل گئے کہ جے تہاڈے بیانیاں وچ ہی قنون شکنیاں نوں وڈھایا جا رہیا ہے تاں فیر اوس وطنی ریاست وچ قنون دی حکمرانیاں دا جواز کنج بن سی۔جداں بچے نصاباں وچ قنون شکنیاں تے ماڑ دھاڑ نوں آزادی دی لہر دے وڈے انگ پاروں پڑھن گے ،دھرمی شناختاں (رام راجیہ، خلافت دی بحالیاں) تے چلن والی لہراں بارے اجہے سبق یاد کرن گے اتے انہاں نوں آزادی دا نہ وکھ ہو ن والا انگ سمجھن گے تے اوس دے گھاٹیاں بارے کوئی گل نصاباں وچ رلتی نہ ہوئے گی تاں فیر نوجواناں دا الار کس پاسے ہوئے گا ایہہ سوچن دی لوڑ نہیں۔آر ایس ایس، خالصتانی تے طالبان ساڈے اجہے کوڑ بیانیاں دی پراڈکٹ ہے۔
گل ایتھے رکدی ناہیں کیونجے ملک پاکستان اندر 1857تے خلافتی لہراں دی وڈھایاں پڑھان توں بعدوں اساں افغان جہاد دا پراجیکٹ وی ہنڈایا ہے۔کڈے ورہے اساں افغان مجاہدین تے طالبان بنادے رہے کہ ریاستی سیکورٹی ادارے ایسے رستے نال ٹیکسٹ بک بورڈاں تیک اپڑگئے۔اساں پہلاں تے 20سال جہادی بنادے رہے، پالدے رہے پر فیر9/11بعدوں دہری پالیسیاں بنا کے انہاں دی اوپن حمائیتاں توں پچھے ہو گئے۔اساں کل غلط ساں یا اج وی غلط ہاں تے کل وی غلط ساں؟ ایس بارے اساں اوہی رویہ اپنایا جیہڑا خلافتی لہر نوں وطنی تشکیلاں دا پارٹ بنادے ہوئے اپنایا سی۔اساں ایہو تاثر دینا ہوندا ہے کہ اساں1920وچ وی ’’حق‘‘ تے ساں تے 1948وچ وی یا اساں1980وچ وی ٹھیک ساں تے2002وچ وی۔اک فرقے نوں انہاں افغان جہاد تے طالبانی پراجیکٹ وچ ورتیا تے دوجے نوں9/11بعد کہ دھرمی شناختاں دا ورتارا تے دوناں وچ سانجھی گل رہی۔بیانیہ بدلیا نہیں سگوں کھڈاری بدل گئے۔
ایہہ جو مشال خان کیس وچ ہویا ہے ایہہ نتیجہ ہے ساڈے کوڑ بیانیاں دا،پر اساں اوس بارے غور کرن نوں نہ کل تیار ساں نہ ہی اج۔نظریہ سیکولر ہوئے یا دھرمی، قنون دی حکمرانیاں توں دونوں انکاری، پر جے آئین موجود ہے تاں فیر انہاں بیانیاں نوں بدلنا لوڑی دا ہے۔پر جس ملک تے ریاست وچ اک محکمے دا بلارا کھلے عام، میڈیاراہیں وزیراعظم ولوں جاری حکمنامے نوں چیلنج کرے ،قنونی راہواں نال اپنے تحفظاں دا اطہار نہ کرے ،اوتھے آئین کتھے رہ جاندا ہے؟راج نیتی پاروں جداں اپوزیشن جماعتاں تے میڈیا وی بلارے دی ایس حرکت نوں گول کر جائے اوتھے اساں مشال خان دی شہیدی تے کڈی کھپ پا سکدے ہاں؟مشرف تے مقدمہ نہیں چل سکدا؟ ایبٹ آباد کمیشن دی رپورٹ نہیں آسکدی پر ڈان لیکس وچ ذمہ واری فکس کرنی لوڑی دی ہے کہ کیہہ ایس نوں قنون دی حکمرانی آکھدے نیں؟ساڈے اشرافی گروہ اتے ساڈے بیانیے وونوں ہی قنون دی حکمرانی توں انکاری نیں۔ یا تے ایس شق نوں ہی آئین توں کڈھ دتا جائے یا فیر ایس دے حوالیاں نال چالو دہری پالیسیاں تے بیانیاں نوں بدلو۔


Share |


 

Depacco.com


 

 

Support Wichaar

Subscribe to our mailing list
نجم حسین سیّد
پروفیسر سعید بُھٹا
ناول
کہانیاں
زبان

 

Site Best Viewd at 1024x768 Pixels