Punjabi Wichaar
کلاسک
وچار پڑھن لئی فونٹ ڈاؤن لوڈ کرو Preview Chanel
    



مُڈھلا ورقہ >> شاہ مُکھی وچار >> شہر شہر ملک ملک >> قطر دے بحران توں ایران دی چاندی؟ بی بی سی دی ہشیار خبر

قطر دے بحران توں ایران دی چاندی؟ بی بی سی دی ہشیار خبر

وچار ڈیسک
July 11th, 2017

سرخی کافی کہ ایجنڈا کیہہ ہے؟ جداں آزاد میڈیا اینج کھلے عام ایجنڈیا ں نوں چکدا ہے تے عام لوک فیر سوشل میڈیا ول ہی رخ کردے نیں۔ خبر دی سرخی آپ دس دی ہے کہ ایس نوں بناون مگر کیہڑی سوچ چل رہی ہے اتے کس دا ایجنڈا اگے اگے ہے۔تسی خبر پڑھو، برطانیہ تے امریکہ سعودی عرب نوں اسلحہ ویچ رہے نیں تے مال کما رہے نیں پر اوس گل دا ذکر تے بی بی سی نہیں کرنا۔قطر تے ایران راہیں پاکستان وی گیس لے سکدا ہے پر سعودی امریکی اتحاد وچ جان والے ایران تے وقطر نوں رگید رہے نیں۔ترکی وی قطر دے نال ہے اتے اینج خطہ نوں مسلم فرقہ واریت دا شکار کرن دی امریکہ، برطانیہ دی ہشیار پالیسی نوں شکستاں ہوئیاں نیں۔سعودی عرب نوں عالمی پدر تے تیرہ مطالبیاں پاروں کوئی حمائیتاں نہیں لبھیاں پر بی بی سی ایس بارے پٹھا تاثر دین دی کوششاں کیتیاں۔اج امریکہ نے وی سارے ملکاں نوں گل بات دا آکھیا ہے کہ ایہہ قطر دی جت ہے تے مڈل ایسٹ وچ جنگ کروان دے خاہشمنداں دی کھلی ہار۔سعودی اتحاد بنن توں پہلاں ہی فارغ ہو چکیا ہے ۔
سعودی عرب تے ایس دے اتحادی ملکاں نے قطر توں پابندیاں ہٹان لئی جو شرطاں رکھیا نیں انہاں وچ پہلی شرط ایران دے نال سفارتی سانگیاں نوں مکانا ا تے دوحہ وچ ایرانی سفارت خانے نوں بند کرنا ہے۔ عرب دنیا تے نظر رکھن والے بعض ماہرین دا کہنا ہے کہ سعودی عرب تے قطر دے درمیان لڑائی دی سب توں وڈی وجہ ایران ہے۔ الجزیرہ چینل دی سرگرمیاں تے اخوان المسلمین دے نال قطر دے تعلقات وی وجوہات وچ شامل نیں۔ سعودی عرب متحدہ عرب امارات بحرین تے مصر نے قطر دی سرحداں تے ہوائی رستیاں تے پابندی لا رکھی ہے۔ چیتے رہے کہ قطر ایئر ویز دا دنیا دی بہترین ایئر لائنز وچ شمار ہوندا ہے تے ہن ایس وچ مجبوری وچ قدرے طویل رستیاں توں اپنا سفر مکمل کرنا پئے گا۔ ایس دے طیارے عرب ملک دی فضائی حدود وچ داخل نہیں ہوسکدے۔ قطر لئی اک ہور بحران ایہہ ہے کہ دنیا دی منڈیاں چوں ایس دی کریڈٹ ریٹنگ گھٹ کردتی گئی ہے۔ تازہ اطلاعاواں پاروں قطر نوں خلیج فارس کارپوریشن توں وی ہٹایا جاسکدا ہے۔ ایس تنظیم وچ خلیج فارس توں منسلک چھ ملک شامل نیں۔ سعودی عرب نے ایتھے تک آکھیا ہے کہ مطالبے تسلیم نہ کیتے جان دی صورت وچ بحران حل کرن دے سفارتی رستے بند ہوچکے نیں۔ مخالف ملکاں ولوں ایس توں پابندیاں دے بعد قطر نوں ایران ولوں تعاون حاصل ہویا ہے۔ صدر حسن روحانی نے 37 سالہ امیر شیخ تمیم بن حماد الثانی نوں یقین دہانی کرائی ہے کہ ایران دے سمندری، زمینی تے ہوائی رستے قطر لئی کھلے نیں۔ پابندیاں دے آغاز توں ایران فضائی تے سمندری رستیاں توں قطر نوں کھان دا سامان پہنچا رہیا ہے۔ قطر ایئرویز ایران دی فضائی حدود توں گزر کے یورپ لئی پرواز کررہی ہے۔ قطر خلاف سعودی عرب دی مہم بدستور جاری ہے۔ اپنے مطالبیاں نوں درست قرار دتے جان لئی ایس نے بین الاقوامی برادری دی حمایت حاصل کرن دی کوشش وی کیتی ہے۔ سعودی عرب دا کہنا ہے کہ قطر انہاں تنظیماں دی وی حمایت کردا ہے جیہناں اقوام متحدہ شدت پسند قرار دے چکیا ہے۔ بہر حال کجھ ہی دناں پہلے برطانوی تھنک ٹینک ہنری جیکسن سوسائٹی نے اپنی اک رپورٹ وچ سعودی عرب نوں انتہا پسندی نوں فروغ دین والا اک اہم ملک قرار دتا سی۔تھنک ٹینک دے مطابق خلیجی ملک اتے ایران انتہا پسندی نوں ودھان دے ذمہ وار نیں تے ایس وچ کوئی شک نہیں کہ سعودی عرب ایس وچ سرفہرست ہے۔ اک ایسے ملک وچ جتھے ماضی وچ اقتدار حاصل کرن لئی بغاوت تے تختہ الٹن دا سہارا لیتا جاندا رہیا ہے، اوتھے سعودی عرب دے سامنے جھکن دا مطلب اک ہور بغاوت ہوسکدا ہے۔ ظاہر ہے قطر دے امیر ایس قدر کمزور پئے جان گے کہ انہاں لئی اقتدار سنبھالنا مشکل ہوجائے گا۔ ایہہ ایران لئی اک بہت وڈی جِت ہے کیونجے عرب ملکاں دی ایران دے خلاف اک متحدہ محاذ قائم کرن دی کوشش ناکام ہوچکی ہے۔ دوجے پاسے شیعہ ملک ایران دے خلاف علاقائی اتحاد بنان دا امریکی صدر ڈونلڈ ٹرمپ دا منصوبہ وی ناکام ہوندا نظر آرہیا ہے۔ قطر لئی ایران دے نال چنگے تعلقات قائم رکھن دی بنیادی طور تے اقتصادی وجوہات نیں۔ دوناں ملکاں دے کول خلیج فارس وچ گیس دا بہت وڈا خزانہ ہے۔ روس دے بعد ایران تے قطر دے کول دنیا دا دوجا تے تیجا سب توں وڈا گیس دا ذخیرہ ہے۔ ایران دے متعلق جارحانہ رویہ رکھنا قطر لئی کدی وی آسان نہیں سی۔ ایس لئی گیس سپلائی دے رستے ایران توں گزردے نیں تے ایران توں لڑائی قطر لئی سمجھداری نہیں ہوسکدی۔ ایس دے علاوہ قطر دے موجودہ بحران نے ایران لئی اقتصادی فیدہ دے رستے وی کھول دتے نیں۔ 2022 دے فیفا ورلڈ کپ توں منسلک پروجیکٹ نوں وقت تے مکمل کرن لئی قطر ایران دی مدد حاصل سکدا ہے۔ ایسوسی ایشن آف ایران ایکسپورٹرز دے سربراہ محمد رضا انصاری دا کہنا ہے کہ تکنیکی تے انجینئرنگ دی خدمات دے بدلے ایران نوں دو ارب ڈالر حاصل ہوسکدے نیں تے مستقبل وچ ایہہ رقم 25 ارب ڈالر سالانہ ہوسکدی ہے۔ قطر نوں ہدف بنان دی سعودی عرب دی حکمت عملی توں ایران نوں سیاسی تے اقتصادی دونوں فیدے ہورہے نیں۔
BBC smart News
http://www.bbc.com/urdu/world-40552804


Share |


 

Depacco.com


 

 

Support Wichaar

Subscribe to our mailing list
نجم حسین سیّد
پروفیسر سعید بُھٹا
ناول
کہانیاں
زبان

 

Site Best Viewd at 1024x768 Pixels